■ İş Kanunu'na göre zaman aşımı kaç yıl içinde dolar? Ben 13 yılımı doldurdum, kaç gün yıllık izin hakkım var? Ayrıca işten ayrılırsam tazminatta kesinti olur mu?
Zamanaşımı 5 yıldır.
Ücretlerdeki zaman aşımı ücreti hak ettiğiniz tarihten itibaren başlamaktadır. Tazminatlarda ise iş sözleşmesinin sona erdiği tarihte başlar. Hizmeti 13 yıl olan bir işçiye İş Kanunu'na göre 20 gün izin verilir. Emeklilik nedeniyle iş sözleşmesi sona eren işçiye işverenlikçe kıdem tazminatı ödenir. İhbar tazminatı iş sözleşmesinin bildirim sürelerine uyulmaması halinde ödenecek bir tazminattır.
Bunun dışında kullandırılmayan yıllık izinler ve ödenmeyen ücretler varsa aktin feshinde bunların da ödenmesi gerekir.
Aynı işyerinde 13 yıl çalışmış iseniz son brüt ücretiniz üzerinden 13 aylık ücretiniz tutarında kıdem tazminatına hak kazanırsınız. Kıdem tazminatından sadece damga vergisi kesilir. Başka bir kesinti yapılmaz.
■ Engelimden dolayı askerlik yapmadım.
Sigortadan erken emekli olabilmek için herhangi bir kolaylık olur mu?
Engellilik durumundan emekli olabilmek için en az yüzde 40 oranından fazla engeliniz olması ve bunu hastane raporu ile belgelemeniz şarttır. İş bununla da bitmiyor.
İlk işe başlama tarihiniz, ödemiş olduğunuz prim gün sayısı ve kaç yıllık sigortalı olduğunuz da önemli. Bu nedenle şu anda aylık alıp almayacağınızı söylememiz yanlış olur.
■ 3 yıldır çalışan bir arkadaşımız işten ayrıldı.
Hiç izin kullanmadı. Kendi ayrıldığı için tazminat ödemeyeceğiz. İşçiye izin parası ödeyecek miyiz?
İş Kanunu'na göre iş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde yani tazminat verilip verilmeyeceğine bakılmaksızın işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücreti, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödenir. İşçiye çalıştığı dönem içinde kullanmadığı izinlerin toplamı kadar yani 3 sene çalışmış ise ve hiç izin kullanmamış ise 42 günlük ücreti tutarında izin parası ödenmesi gerekir.
