Euro alanındaki ortak riskleri açıklar mısınız?Euro alanında işler iyi gitmiyor. Euro, dolar karşısında güç kaybediyor. Bölge ülkelerinin risk primleri yükseliyor. Ve her gün kriz halkasına yeni bir ülke ekleniyor. Sorun artık sadece Yunanistan ya da İrlanda değil, neredeyse Avrupa'nın tamamı risk altında. Krize giren ülkelerin ortak noktaları iyice belirginleşmiş durumda. Kamu hem iç piyasaya hem de dış piyasalara borçlu. Öte yandan artan risk primi nedeniyle borçlanma maliyetlerini artırıyor. Hane halkı ve şirketlerin borç yükümlülükleri risk sınırının oldukça üzerinde. Finans kurumları alacaklarını tahsil edemediği gibi vadesi gelen borçlarını kapatabilmek için kaynak ihtiyaçları artıyor.
Kriz riski taşıyan yeni ülkeler hangileri? İrlanda sonrası Portekiz ve İspanya'nın önemli riskler taşıdığını yazmıştım. İspanya'nın iflası AB'nin taşıyamayacağı kadar ağır olacaktır. Avrupa'nın en büyük ekonomilerinden biri. Ancak risk bununla sınırlı değil. Her ne kadar adı yeni söylenmeye başlansa da İtalya'da ciddi risk altındadır. İtalya'yı takip edebilecek iki ülke Fransa ve Belçika olabilir. Her 3 ülke de yüksek borç yükü ve işsizlik ile karşı karşıya. Bu ülkeleri destek paketlerinin ayakta tutması mümkün gözükmüyor. Verimlilik halen istenen seviyeye gelememiş durumda.
İspanya kriz yönetmede başarılı olabilecek mi? İspanya ve İtalya ekonomileri büyüklüğü nedeniyle ortaya çıkacak bir iflas durumunda AB'nin bu yükü taşıması mümkün görünmüyor. Bu iki ülkeyi takip edebilecek bir diğer ülkede Belçika. İspanya yoğun tasarruf tedbirleri ve özelleştirmelerden sağlanacak gelirlerle kamuyu finanse ediyor. İspanya'da hükümet piyasalara güven yaratmak için tüm gücüyle çalışıyor. Ancak risk primlerinin yükselmesi nedeniyle borçlanma maliyeti artıyor. Diğer yandan vadesi gelmiş yükümlerini yeniden yapılandırmak zorlaşacaktır. Zayıflayan ülkelerin paraların güç kazanmaz. Bu nedenle yakın gelecekte euronun daha da değer kaybına uğrayacağına şahit olacağız.
