Sosyal medyada iki saat sınırı: Çocuklar için risk hangi yaşta artıyor?

Günde iki saatten fazla sosyal medya kullanan çocuk ve gençlerin, bir yıl sonra depresyon, kaygı ve düşük yaşam kalitesi gibi ruh sağlığı sorunları yaşama riskinin arttığı ortaya çıktı. InSight'ın aktardığı ve Avustralya'da yürütülen yeni araştırma, riskin özellikle 12-13 yaş grubunda belirgin şekilde yükseldiğini gösterdi

Günde iki saati aşan kullanım ruh sağlığı riskini artırıyor.

Çalışma, sosyal medya kullanımına yönelik yaş sınırı tartışmalarının hız kazandığı bir dönemde yayımlandı. Araştırmacılar, sosyal medyanın tüm yaş gruplarını aynı şekilde etkilemediğini, erken ergenlik dönemindeki çocukların daha kırılgan olduğunu vurguladı.

En yüksek etki 12-13 yaş grubundaki çocuklarda görüldü.

EN YÜKSEK RİSK 12-13 YAŞ GRUBUNDA GÖRÜLDÜ

Araştırmada Melbourne'de yaşayan 1.195 öğrenci yıllar boyunca takip edildi. Elde edilen veriler, günde iki saatten fazla sosyal medya kullanan gençlerin, bir yıl sonra ruh sağlığı sorunları yaşama ihtimalinin daha yüksek olduğunu ortaya koydu.

Depresyon belirtileri, kaygı, düşük iyi oluş hali ve kendine zarar verme davranışları açısından en güçlü etkinin 12-13 yaş grubunda görüldüğü belirtildi. Kız ve erkek çocuklarda benzer eğilimler gözlemlendi.

Araştırmacılar, 12-13 yaş grubundaki kız çocuklarında iki saatin üzerindeki günlük sosyal medya kullanımının her 100 gençte yaklaşık 11 ek yüksek depresyon vakasıyla ilişkili olduğunu hesapladı.

UZMANLAR TEK BAŞINA YAŞ YASAĞININ YETERLİ OLMADIĞINI SÖYLÜYOR

Çalışmada belirli bir yaşın sosyal medya için tamamen güvenli olduğu sonucuna ulaşılmadı. Ancak elde edilen bulgular, erken ergenlik dönemindeki çocukların potansiyel zararlar karşısında daha savunmasız olabileceğine işaret etti.

Çocuklara sosyal medyayı yasaklayan ülkeler listesi: Türkiyenin kararı ne?

Çocuklara sosyal medyayı yasaklayan ülkeler listesi: Türkiye'nin kararı ne?

Araştırmacılar, yaş temelli kısıtlamaların tek başına tüm riskleri ortadan kaldırmayacağını belirtti. Özellikle depresyon belirtilerine ilişkin bazı risklerin 18 yaşına kadar devam ettiğine dikkat çekildi.

Bu nedenle sosyal medya platformlarının algoritmaları, dijital okuryazarlık eğitimleri ve ebeveyn desteği gibi ek önlemlerin de gerekli olduğu ifade edildi.

SOSYAL MEDYA YASAĞI DÜNYA GENELİNDE YAYILIYOR

Araştırmanın sonuçları, çocukların sosyal medya kullanımını sınırlandırmaya yönelik küresel girişimlerin hız kazandığı döneme denk geldi. Avustralya'nın ardından İngiltere, Türkiye, Fransa, Almanya ve birçok ülke yaş doğrulama sistemlerini içeren yeni düzenlemeler üzerinde çalışıyor.

Hükümetler bu adımları siber zorbalık, bağımlılık, ruh sağlığı sorunları ve çevrimiçi istismar risklerini azaltmak amacıyla savunuyor. Buna karşılık bazı eleştirmenler ise yaş doğrulama uygulamalarının mahremiyet sorunlarına yol açabileceğini öne sürüyor.

Çocuklara yönelik sosyal medya kısıtlamaları konusunda ülkelerin güncel planları şöyle:

TÜRKİYE'DE 15 YAŞ ALTINA SOSYAL MEDYA KISITLAMASI GELİYOR

Türkiye de çocukların sosyal medya kullanımını sınırlandırmaya hazırlanan ülkeler arasında yer alıyor. TBMM'de kabul edilen düzenleme, sosyal ağ sağlayıcılarının 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmasını yasaklıyor.

Yeni düzenleme kapsamında platformların yaş doğrulama sistemleri kurması zorunlu olacak. Ayrıca 15 yaş üzerindeki çocuklara yönelik özel hizmet modelleri geliştirilmesi ve alınan tedbirlerin kamuoyuyla paylaşılması gerekecek.

Ebeveynlere de daha geniş yetkiler tanınacak. Platformlar; kullanım süresini takip etmeye, ücretli işlemleri onaya bağlamaya ve hesap ayarlarını yönetmeye imkan veren ebeveyn kontrol araçları sunmakla yükümlü olacak.

KURALLARA UYMAYAN PLATFORMLARI AĞIR YAPTIRIMLAR BEKLİYOR

Yasaya göre yükümlülüklerini yerine getirmeyen sosyal ağ sağlayıcıları önce para cezalarıyla karşılaşacak. İhlallerin devam etmesi halinde reklam yasağı uygulanabilecek.

Yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda BTK'nın başvurusu üzerine platformların internet trafiği bant genişliği önce yüzde 50, daha sonra ise yüzde 90'a kadar daraltılabilecek.

Düzenleme yalnızca sosyal medya şirketlerini kapsamıyor. Oyun platformlarına da temsilci bulundurma, yaş derecelendirmesi yapma ve ebeveyn kontrol araçları sunma gibi yeni yükümlülükler getiriliyor.

BAE'de ebeveyn izni olsa bile yasak uygulanacak.

BAE'DE EBEVEYN İZNİ DE İSTİSNA SAYILMAYACAK

Çocukların çevrimiçi güvenliği konusunda en dikkat çekici adımlardan biri de Birleşik Arap Emirlikleri'nden geldi. Ülkede 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımı tamamen yasaklandı.

Yeni kurallara göre 15 yaş altı kullanıcılar sosyal medya hesabı açamayacak, mevcut hesaplarını kullanamayacak ve platformların özelliklerine erişemeyecek. Ayrıca ebeveyn izni de bu yasağa istisna oluşturmayacak.

BAE yönetimi, düzenlemenin çocukların yaşlarına uygun ve daha güvenli bir dijital ortamda teknolojiyle buluşmasını hedeflediğini açıkladı.

İNGİLTERE SOSYAL MEDYANIN YANINDA YAPAY ZEKA BOTLARINI DA HEDEF ALDI

İngiltere hükümeti ise 2027 yılında yürürlüğe girmesi planlanan düzenlemeyle 16 yaş altındaki çocukların sosyal medya platformlarına erişimini yasaklamayı değerlendiriyor. Plan kapsamında TikTok, Instagram, Facebook, X ve Snapchat gibi platformların yer alması bekleniyor.

Düzenleme yalnızca sosyal medya ile sınırlı değil. Çocukların yabancılarla çevrimiçi etkileşime girmesi ve romantik ya da cinsel içerikli yapay zeka sohbet botlarını kullanması da sınırlandırılacak.

İngiltere Başbakanı Keir Starmer, düzenlemeyi "çocuklara çocukluklarını geri vermek" hedefinin bir parçası olarak tanımlarken, teknoloji şirketlerinin çocuklar için güvenli bir ortam sunduklarını kanıtlamak zorunda kalacağını belirtti.

(Haberde yer alan görseller takvim.com.tr grafik servisine aittir)

SONRAKİ HABER

Spotify çöktü mü?

Diyar Oktuay Takvim.com.tr Haberler