Takvim.com.tr Çocuklara sosyal medyayı yasaklayan ülkeler listesi: Türkiye'nin kararı ne?
Çocukların siber zorbalık, bağımlılık ve ruh sağlığı risklerinden korunması amacıyla dünya genelinde başlayan sosyal medya yasakları hız kazanıyor. Avustralya'nın başlattığı 16 yaş altı kısıtlamasının ardından İngiltere ve Türkiye dahil birçok ülke, yaş doğrulama sistemlerini içeren yeni yasal düzenlemeleri devreye almaya hazırlanıyor.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Hızlı Özet Göster
- İngiltere Başbakanı Keir Starmer, 16 yaş altındaki kullanıcılar için sosyal medya yasağı uygulanacağını 15 Haziran'da duyurdu ve yasağın 2027 ilkbaharında yürürlüğe girmesi bekleniyor.
- Avustralya Aralık 2025'te 16 yaş altı çocuklar için sosyal medya yasağı getiren ilk ülke oldu ve kurallara uymayan şirketlere 49,5 milyon Avustralya dolarına kadar ceza uygulanacak.
- Türkiye Büyük Millet Meclisi 15 yaş altı çocuklar için sosyal medya kısıtlaması içeren düzenlemeyi kabul etti ve yasalaşması için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın onayı bekleniyor.
- Fransa, Danimarka, İspanya, Almanya, Kanada, Yunanistan, Polonya, Slovenya, Avusturya, Endonezya ve Malezya dahil 14 ülke çocuklar için sosyal medya yasağı veya kısıtlaması hazırlığında bulunuyor.
- Hükümetler siber zorbalık, bağımlılık ve ruh sağlığı sorunlarını gerekçe gösterirken, eleştirmenler yaş doğrulama sistemlerinin mahremiyet riski oluşturabileceğini savunuyor.
ÇOCUKLARA SOSYAL MEDYA YASAĞI DÜNYAYA YAYILIYOR
Çocukların sosyal medyaya erişimini sınırlama planları birçok ülkede hız kazandı. TechCrunch'ın haberine göre Avustralya'nın 2025 sonunda attığı adım, İngiltere dahil pek çok ülke için yeni bir örnek haline geldi.
Çocuklara sosyal medya yasağı, birçok ülkede aynı anda gündeme geldi. (Haberde yer alan görseller Takvim Foto Arşiv'e aittir)
İNGİLTERE DE YASAK HAZIRLIĞINDA
İngiltere hükümeti, 15 Haziran 2026'da 16 yaş altındaki çocuklar için kapsamlı bir sosyal medya yasağı planladığını duyurdu. Plan, 16 yaş altındaki kullanıcıların sosyal medya platformlarına erişimini sınırlamayı hedefliyor.
Yasağın Snapchat, TikTok, YouTube, Instagram, Facebook ve X gibi platformları kapsaması bekleniyor. WhatsApp ve Signal gibi mesajlaşma servisleri ise bu kapsamın dışında tutulacak.
İngiltere'de ayrıca yapay zeka tabanlı romantik sohbet botları için de sınırlama gündemde. Bu araçların yalnızca 18 yaş üstü kişiler tarafından kullanılabilmesi istenecek.
İNGİLTERE'DE YENİ FAZ: 16-17 YAŞ GRUBUNA GECE KISITLAMASI
İngiltere hükümeti, 14 Temmuz 2026'da planın ikinci fazını açıklayarak 16 ve 17 yaşındaki kullanıcılar için varsayılan gece erişim kısıtlaması getirmeye hazırlandığını bildirdi.
İNGİLTERE'DEKİ YENİ KURALLAR
- 16 ve 17 yaşındaki kullanıcıların sosyal medya uygulamalarına gece yarısı ile saat 06.00 arasında erişimi varsayılan olarak kapatılacak.
- Kullanıcılar, uygulama ayarlarını değiştirerek gece kısıtlamasını devre dışı bırakabilecek.
- Kullanıcıları ekranda tutmayı ve sürekli kaydırmayı teşvik eden özellikler varsayılan olarak kapalı olacak.
- Teknoloji şirketleri, gece kısıtlamasını uygulamak ve daha güçlü yaş kontrolleri yapmakla yasal olarak yükümlü tutulacak.
Teknoloji Bakanı Liz Kendall, önlemlerin gençlerin ihtiyaç duydukları uykuyu almalarına, okul ve üniversiteye odaklanmalarına, aileleri ve arkadaşlarıyla daha fazla nitelikli zaman geçirmelerine yardımcı olmasının amaçlandığını söyledi.
İlk düzenlemelerin 2026 sonuna kadar İngiltere Parlamentosuna sunulması, tedbirlerin ise 2027 ilkbaharında yürürlüğe girmesi bekleniyor.
Muhalefetteki Muhafazakâr Partinin eğitim politikalarından sorumlu ismi Laura Trott, 16 ve 17 yaşındaki kullanıcıların gece kısıtlamasını ayarlardan kapatabilecek olmasının düzenlemeyi etkisiz bırakacağını savundu. Instagram'ın sahibi Meta, TikTok'un çatı şirketi ByteDance ve YouTube'un sahibi Google ise Reuters'ın yeni tedbirlere ilişkin yorum talebine hemen yanıt vermedi.
NEDEN BU KADAR ÇOK ÜLKE AYNI ADIMI ATIYOR?
Hükümetler, çocukların sosyal medyada karşılaşabileceği riskleri azaltmak istiyor. Bu riskler arasında siber zorbalık, bağımlılık, ruh sağlığı sorunları ve kötü niyetli kişilerle temas yer alıyor.
Ancak yasaklar herkes tarafından desteklenmiyor. Eleştiriler özellikle yaş doğrulama sistemlerinin mahremiyet riski oluşturabileceği ve devlet müdahalesinin fazla genişleyebileceği noktasında yoğunlaşıyor.
Amnesty Tech gibi eleştirmenler, bu tür yasakların etkili olmayacağını ve genç kuşakların dijital gerçekliğini görmezden geldiğini savunuyor. Buna rağmen birçok ülke yasal düzenleme hazırlığını sürdürüyor.
Türkiye'de düzenleme, yaş doğrulama ve ebeveyn kontrolünü öne çıkarıyor.
AVUSTRALYA İLK UYGULAYAN ÜLKE OLDU
Avustralya, Aralık 2025'te 16 yaş altındaki çocuklar için sosyal medya yasağı getiren ilk ülke oldu. Yasak; Facebook, Instagram, Snapchat, Threads, TikTok, X, YouTube, Reddit, Twitch ve Kick gibi platformları kapsıyor.
WhatsApp ve YouTube Kids ise bu düzenlemenin dışında bırakıldı. Avustralya hükümeti, platformların çocukları hizmetlerinden uzak tutmak için aktif önlem almasını istiyor.
Kurallara uymayan şirketlere 49,5 milyon Avustralya dolarına kadar ceza verilebilecek. Hükümet, platformların sadece kullanıcının kendi yaşını yazmasına güvenemeyeceğini belirtiyor.
Bununla birlikte Avustralya'ya danışmanlık yapan bir ekip, çevrimiçi platformların yaş doğrulama kontrollerinin daha ilk aşamasında sorun yaşadığını ve bu durumun yasağın etkinliğini zayıflattığını tespit etti.
Avustralya, 16 yaş altına yasak getiren ilk ülke oldu.
ÜLKELERİN SOSYAL MEDYA YASAĞI PLANI
Kaynak haberde yer alan ülkelere göre çocuklara yönelik sosyal medya kısıtlamalarının son durumu şöyle:
TÜRKİYE'DE YAŞ DOĞRULAMA VE EBEVEYN KONTROLÜ ÖNE ÇIKIYOR
Haberde Türkiye de çocukların sosyal medya erişimini sınırlamaya hazırlanan ülkeler arasında gösteriliyor. Buna göre Türkiye Büyük Millet Meclisi, 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya platformlarına erişimini kısıtlamayı içeren düzenlemeyi kabul etti.
Düzenlemenin yasalaşması için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 15 gün içinde onay vermesi gerekiyor. Onay sürecinin tamamlanması halinde sosyal medya şirketlerinden çocukların hesap açmasını engelleyecek yaş doğrulama sistemleri kurmaları istenecek.
Yeni kuralların YouTube, TikTok, Facebook, Instagram ve benzeri dijital platformları kapsaması bekleniyor. Platformların ayrıca ebeveyn kontrol araçları sunması ve zararlı görülen içeriklere hızlı müdahale etmesi gerekecek.
Düzenleme yalnızca sosyal medya şirketleriyle sınırlı kalmayacak. Çevrimiçi oyun şirketlerinin de Türkiye'de temsilci bulundurması ve yeni yükümlülüklere uyum sağlaması istenecek.
Kurallara uyulmaması halinde platformlar için para cezaları ve internet bant genişliğinin düşürülmesi gibi yaptırımlar gündeme gelebilecek. Bu yönüyle Türkiye'deki düzenleme, çocukların dijital güvenliği kadar şirketlerin sorumluluğunu da artıran bir adım olarak öne çıkıyor.
TARTIŞMA YAŞ DOĞRULAMADA KİLİTLENİYOR
Yasakların en kritik başlıklarından biri, çocukların yaşının nasıl doğrulanacağı. Avustralya örneğinde hükümet, platformların birden fazla doğrulama yöntemi kullanmasını istiyor.
İngiltere'nin yeni planında da teknoloji şirketlerinin daha güçlü yaş kontrolleri yapması yasal bir yükümlülük haline getirilecek. Bu yükümlülüklere uymayan şirketlerin ağır düzenleyici yaptırımlarla karşılaşabileceği belirtiliyor.
Bu yaklaşım, aileler ve çocuk güvenliği savunucuları için önemli bir koruma adımı olarak görülüyor. Fakat mahremiyet savunucuları, daha sıkı yaş kontrolünün kişisel veri toplama riskini artırabileceğini düşünüyor.
Bu nedenle sosyal medya yasağı tartışması yalnızca çocukların güvenliğiyle sınırlı kalmıyor. Aynı zamanda dijital mahremiyet, şirketlerin sorumluluğu ve devletlerin internet üzerindeki rolü de yeniden tartışılıyor.
(Haberde yer alan görseller Takvim Foto Arşivi'ne aittir.)
SONRAKİ HABER
Tunceli'de kanser tarama aracı sahada
ÖNCEKİ HABER
Damar tıkanıklığı için harekete geç
