Daha önceki yazılarımda Avrupa'da ekonomik krizin, siyasi riske dönüşeceğini yazmıştım. Bu yönüyle Avrupa'da kriz yeni bir döneme girdi. Artık AB kurumları ve ülke kamuoyları başarısız iktidarları sorguluyor.
Başarısız ekonomik yönetimin ilk kurbanları Yorgo Papandreu ve Silvio Berlusconi oldu. Ancak bu iki istifanın arkasında sadece seçmen baskısı yok.
AB artık başarısız iktidarları destelemek istemiyor. AB artık Papandreu'nun arkasında yok. Berlusconi, G-20 toplantısında acil durumlarda kullanabileceği kredi opsiyonu istedi ve reddedildi. Her iki istifa AB'nin baskısı sonucu alındı. Ne yazık ki, bu müdahale ile AB'nin ileri demokrasi doktirini sona ermiştir.
* Sıradaki ülke Fransa mı?
Fransa, euro alanının ikinci, İtalya üçüncü büyük ekonomisi. İtalyan tahvil faizlerinin yüzde 7.5'lere yükselmesi ile İtalya euroya geçişinden itibaren fonlama maliyetleri en yüksek seviyelere ulaştı. İtalya, önümüzdeki yıl 308 milyar USD borcunu geri çevirecek. Esas soru, İtalya bu borçlanma maliyeti ile borçlarını nasıl çevirecek?
İtalya'nın kamu borç stoku, 1.9 trilyon euro ile ABD, Japonya ve Almanya'nın ardından dünyanın en büyüğü. Kamu borcu/GSYİH oranı ise yüzde 120 ile Euro Bölgesi'nde Yunanistan'dan sonraki en büyük oran. İtalya'nın faizlerindeki yükseliş, Fransız bankaları üzerinde risk yaratıyor. Fransız bankalarının İtalya'da toplam 410 milyar dolar riski bulunuyor. Bu rakam, Fransa'nın GSYİH'sının yüzde 15'ine denk geliyor.
Avrupa bankalarının İtalya'daki toplam riski ise 819 milyar dolar. Riskin yarısı Fransa bankalarında. Fransa bankalarının İtalya'daki toplam riskinin 105 milyar doları kamu, geri kalanı özel sektör kaynaklı.
* AB'ye ilişkin beklentiler neler?
AB'nin, Yunanistan'ı euroda tutmaya yönelik kararlılıktan karamsarlık dönemine girdiği bir gerçek. Yunanistan'daki hükümet değişikliğine rağmen beklenen sonuçların alınma şansı çok düşük. Yunanistan'ın eurodan çıkarılması daha yüksek ihtimal.
AB'nin en son senaryosunda yer alan bu gelişme, daha yüksek sesle konuşulmaya başlanacaktır. İtalya ve Fransa risk düzeyi olarak farklı değerlendirse de Fransa, İtalya'nın mevcut görünümde yaşayacağı her türlü olumsuzluktan doğrudan etkileniyor.
2012 ortalarında AB mevcut yapısına yönelik önemli kararlar alabilir. Ancak ülkeleri mi, euroyu mu kurtaracağına karar vermeli. Zira, ikisini kurtarmak da mümkün görünmüyor.
