Kendiliğinden üreyen kene Türkiye'de!
Türkiye’de ilk kez İstanbul’da bir köpekte tespit edilen Uzak Doğu kökenli istilacı Asya uzun boynuzlu kenesi (Haemaphysalis longicornis), erkek bireye ihtiyaç duymadan çoğalabilmesi nedeniyle hızla yayılma riski taşıyor.
Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi araştırmacıları, İstanbul'da bir köpekte yaptıkları incelemede Türkiye'de daha önce görülmemiş "Haemaphysalis longicornis" (Asya uzun boynuzlu kenesi) türünü belirledi. Çin, Japonya ve Avustralya başta olmak üzere Uzak Doğu'nun çeşitli bölgelerinde yaygın olan bu tür, ülkemizde ilk kez kayda geçti.
Partenogenetik Üreme Özelliği
Uzmanlar, Asya uzun boynuzlu kene dişilerinin erkek bireylere ihtiyaç duymadan partenogenez yoluyla üreyebilme kapasitesine dikkat çekiyor. Bu özellik, popülasyonun hızla artmasına ve yeni bölgelere kısa sürede yayılma riskine işaret ediyor.
Morfolojik ve Moleküler Analiz Süreci
Araştırma ekibi, İstanbul'daki köpekten topladığı 100'ün üzerindeki kene örneğini önce morfolojik olarak inceledi. Yaygın türler "Ixodes ricinus" ve "Rhipicephalus sanguineus" dışında 9 dişi ve 11 nimfin formundaki örneklerin, daha önce Türkiye'de kaydedilmemiş bir tür olduğunu saptadı. Ardından yapılan genetik tipleme çalışması, örneklerin Çin popülasyonlarıyla yakın akrabalığını doğruladı.
Sağlık ve Ekosistem Üzerindeki Tehdit
Asya uzun boynuzlu kenesi, çeşitli viral, bakteriyel ve parazitik hastalık etkenlerini taşıyabilmesiyle biliniyor. Uzmanlar; insan, evcil hayvan ve vahşi yaşam arasındaki etkileşimin yoğun olduğu bölgelerde hızla çoğalarak hem halk sağlığına hem de ekosistem dengesine tehdit oluşturabileceği uyarısında bulunuyor.
Önlemler ve İzleme Çalışmaları
Biyologlar, risk altındaki alanlarda kene popülasyonunun düzenli olarak izlenmesi ve biyogüvenlik önlemlerinin güçlendirilmesini öneriyor. Veteriner hekimlerin de köpek ve diğer evcil hayvan sahiplerini kene kontrolü konusunda bilgilendirmesi, istilacı türün yayılımını yavaşlatmak adına kritik önem taşıyor.
