Açık alanda sigara yasağında Japonya modeli: Park ve plajlarda da içilemeyecek... Kimlik doğrulama devri başlıyor

Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın öncülüğünde başlatılan Dumansız Hava Sahası uygulamasının kapsamı genişliyor.

Kamusal alanların ve toplumsal sağlığın tütün ürünlerinin zararlı etkilerinden korunması amacıyla yeni adımlar atılmaya hazırlanılıyor.

AK Parti tarafından hazırlanan ve tütün ürünlerinin kullanımı ile takviye edici gıdaların denetimini kapsayan kanun teklifinin bütçe görüşmelerinin tamamlanmasının ardından ocak ve şubat aylarında Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine getirilmesi planlanıyor. Dumansız hava sahasını genişleterek vatandaşların hayat kalitesini yükseltmeyi hedefleyen çalışmada Japonya ve Avustralya örnekleri detaylı şekilde inceleniyor.

Uluslararası başarılı uygulamalar doğrultusunda, açık alanlarda sigara kullanımına sınırlama getirilmesi ve toplumsal alanların tütün dumanından arındırılması amaçlanıyor.

JAPONYA VE AVUSTRALYA MODELLERİ MASADA

Türkiye gazetesinin haberine göre, tütün kısıtlamalarının başarıyla yürütüldüğü Japonya ve Avustralya örnekleri detaylı şekilde incelendi.

İncelemeye alınan modeller çerçevesinde sokaklarda gelişigüzel sigara tüketilmesinin engellenmesi, yalnızca özel olarak işaretlenmiş ve izole edilmiş açık bölümlerde kullanıma izin verilmesi üzerinde duruluyor.

AÇIK HAVADA DA YASAKLANABİLİR

Kamusal alanları tütün dumanından tamamen arındırmayı hedefleyen hazırlıklarda parklar, plajlar, sahil yürüyüş yolları, toplu taşıma durakları, bina girişleri ve özellikle çocukların oyun oynadığı alanların yasak kapsamına alınması planlanıyor.

Üniversite kampüsleri, spor tesisleri, kamu binalarının bahçeleri ve sağlık kuruluşlarının açık çevreleri de temiz hava kalkanı altına alınacak alanlar arasında sayılıyor.

YÜZDE 50 KURALI

Görüşülen taslak, kafe, restoran ve pastane gibi işletmelerin müşterilerine sunduğu açık alanları da doğrudan kapsıyor.

Tente, şemsiye, portatif cam veya naylon perdelerle kapatılan tüm kısımlar açık mekan değil kapalı alan statüsünde değerlendirilecek.

Avustralya'daki örneklere benzer şekilde, işletmelerin tamamen açık hava niteliğindeki bölümlerinde bile sigara içilebilen alanların toplam yüzölçümünün yüzde 50'sini geçmemesi şartı uygulanacak.

Böylece sigara kullanmayan vatandaşların dumandan etkilenmeden hizmet alması güvenceye alınacak.

SİGARA SATILANIN KİMLİĞİ OKUTULACAK

Düzenlemenin çocukları ve gençleri tütün batağından korumayı amaçlayan en kritik maddesi ise tütün satışında devreye alınacak yaş doğrulama altyapısı oluyor.

Reşit olmayan 18 yaş altındaki fertlere tütün mamulü verilmesini kesin şekilde önlemek amacıyla perakende satış noktalarında çipli kimlik kartı, karekod okutma ve yazar kasa veri entegrasyonu zorunluluğu hayata geçirilecek.

Dijital ortamda yaş kontrolü yapılmadan ve kimlik doğrulanmadan hiçbir tütün satış işlemi onaylanmayacak.

SAĞLIKSIZ ÜRÜNLERE KARŞI 4'LÜ KALKAN

Yasa teklifi yalnızca tütün ürünlerini değil, halk sağlığını tehdit eden denetimsiz ürünleri de kapsıyor.

Takviye edici gıdaların üretimi, ithalatı ve satışı üzerinde azami kontrol sağlanması amacıyla Tarım ve Orman Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve Yükseköğretim Kurulu (YÖK) koordinasyonunda 4 kurumdan oluşan ortak denetim mekanizması oluşturulacak.

Kaçak, merdiven altı ve sağlığa aykırı takviye gıdaların piyasaya sürülmesi tamamen engellenecek.

2040'A KADAR SON

Mevcut çalışma daha önce değerlendirilen 41 maddelik tütün kontrolü taslağının üzerine inşa ediliyor.

Söz konusu strateji belgesinde sigara, elektronik sigara, ısıtılmış tütün sistemleri ve nikotin cihazlarının ticari ömrünün 1 Ocak 2040 tarihine kadar kademeli biçimde sona erdirilmesi vizyonu yer alıyor.

UYMAYANIN RUHSATI İPTAL

Kuralları hiçe sayan şahıslara yüksek idari para cezaları uygulanırken, yasakları ihlal eden ticari işletmelere kademeli faaliyet durdurma ve ruhsat iptaline varan ağır idari yaptırımlar tatbik edilecek.

Kanun teklifinin nihai çerçevesi Meclis komisyonlarındaki müzakerelerle somutlaşacak.