Takvim.com.tr Bakan Ersoy duyurdu: Diyarbakır Cezaevi Hafıza Müzesi'ne dönüşüyor
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, eski Diyarbakır Cezaevi’nin hafıza müzesi ve kültür merkezine dönüştürülmesi çalışmalarını yerinde inceledi. Demokrasi tarihinin önemli simge yapılarından biri olarak yeniden düzenlenen merkez, geçmişte yaşananları gelecek nesillere aktarırken kütüphane, sergi alanları, tiyatro salonu ve sosyal alanlarıyla Diyarbakır’ın 24 saat yaşayan kültür noktalarından biri olacak.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Diyarbakır Anı Müzesi ve Kültür Merkezi'nde incelemelerde bulundu. Demokrasiye açılan adeta bir hafıza kapısı olan eski Diyarbakır Cezaevi'nin hafıza müzesi ve kültürel merkez olarak yeniden hayat bulacağını belirten Ersoy, yapının hem cunta dönemlerinin demokrasiye ve insan haklarına verdiği zararları gelecek nesillere aktaracağını hem de şehrin ihtiyaçlarına cevap veren 24 saat yaşayan çok amaçlı bir kültür merkezi olarak hizmet vereceğini paylaştı.
Diyarbakır cezaevi için tarihi adım! 
(Haberde kullanılan fotoğraflar Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan alınmıştır.)
BAKAN ERSOY ÇALIŞMALARI YERİNDE İNCELEDİ
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Diyarbakır Anı Müzesi ve Kültür Merkezi'nde yürütülen çalışmaları yerinde inceledi. Ersoy'un ziyaretine Diyarbakır Valisi Murat Zorluoğlu, AK Parti Diyarbakır Milletvekili Mehmet Galip Ensarioğlu, AK Parti Diyarbakır İl Başkanı Hamit Sümer ile MHP Diyarbakır İl Başkanı Miktat Arslan da eşlik etti.
Eski Diyarbakır Cezaevi, hafıza müzesi ve kültür merkezine dönüştürülüyor.
DEMOKRASİNİN ÖNEMİNİ GELECEK NESİLLERE AKTARACAK BİR NOKTA OLUŞTURULUYOR
Bakan Ersoy, yaptığı değerlendirmede, projenin Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın Temmuz 2021'de Diyarbakır ziyareti sırasında, yapının hafıza müzesi ve kültürel merkeze dönüştürülmesi yönündeki açıklamasıyla başladığını belirtti.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, projedeki çalışmaları yerinde inceledi.
80 darbesi sonrasında cunta yönetiminin demokrasiyi askıya almasının toplum üzerindeki olumsuz etkilerinin yeni nesillere aktarılmasının önemine dikkat çeken Ersoy, bu yapının demokrasinin ülkeleri ve toplumları nasıl geliştirdiğini anlatacak tarihî bir merkez olarak kurgulandığını söyledi.
Tarihi yapı, demokrasi ve insan hakları hafızasını gelecek nesillere aktaracak.
Ersoy şu ifadeleri kaydetti:
İnsan haklarının askıya alındığı, demokrasinin olmadığı cunta dönemlerinin- sadece bizim ülkemiz için geçerli değil birçok ülkede bu oldu- olumsuzluklarının da anlatılacağı, vatandaşın eğitilebileceği bir nokta olarak hayata geçirilmesi kararı alınıyor.
Merkez, geçmişte yaşananları anlatan önemli bir eğitim noktası olacak.
TÜM SÜREÇ ADIM ADIM TAMAMLANDI
Başkan Erdoğan'ın açıklamasının ardından Adalet Bakanlığının hükümlülerin diğer infaz kurumlarına nakil sürecini tamamladığını anlatan Ersoy, Ekim 2022'de düzenlenen törenle yapının kapısına sembolik olarak kilit vurulduğunu ve mülkiyetin Adalet Bakanlığından Kültür ve Turizm Bakanlığına devredildiğini hatırlattı.
Cezaevinin dönüşüm süreci 2021 yılında alınan kararla başladı.
Yapının mülkiyeti 2022’de Kültür ve Turizm Bakanlığına devredildi.
DÖNEM TANIKLARI VE AKADEMİSYENLERLE HAZIRLANDI
Anı Müzesi'nin konseptinin oluşturulması sürecinde geniş kapsamlı bir danışma kurulu oluşturulduğunu ifade eden Ersoy, kurulun dönem tanıkları, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, tarihçiler, akademisyenler ve arşivlerden yararlanarak çalıştığını söyledi.
Restorasyon çalışmalarına 2024 yılında başlandı.
Ayrıca, o dönemde cezaevinde bulunmuş kadın ve erkek mahkûmlarla düzenli saha toplantıları gerçekleştirildiğini belirten Ersoy, elde edilen tespitlerle projeye son şeklinin verildiğini dile getirdi.
Koruma ve güçlendirme çalışmaları büyük ölçüde tamamlandı.
HAFIZA MÜZESİNDEN KÜTÜPHANEYE TİYATRODAN AÇIK HAVA ETKİNLİKLERİNE
Bakan Ersoy, ilk üç bloğun Hafıza Müzesi ve çok amaçlı sergi salonu olarak kullanılacağını, diğer iki blokta ise büyük bir kütüphanenin yer alacağını söyledi.
Müzenin içeriği tanıklar, akademisyenler ve uzmanların katkılarıyla hazırlandı.
47 dönümlük alan üzerinde yükselen projede 18 bin 500 metrekarelik bölümün hafıza müzesi ve kütüphane olarak değerlendirileceğini belirten Ersoy, küçük bir kafeteryanın da yer alacağını, geçmişte spor salonu olarak kullanılan alanın ise 520 kişilik çok amaçlı salon olarak tiyatro ve güzel sanatlar etkinliklerine hizmet vereceğini ifade etti.
Merkezde hafıza müzesi, sergi salonları ve kütüphane bulunacak.
Dış alanlarda kapsamlı peyzaj düzenlemeleri yapıldığını belirten Ersoy, açık hava etkinliklerine de imkân sağlayacak şekilde planlanan merkezin tamamlandığında yalnızca bir hafıza müzesi olmayacağını vurguladı.
Bakan Ersoy şunları kaydetti:
Proje tamamlandığı zaman 24 saat yaşayan sadece Hafıza Müzesi olarak değil; bir bilim yuvası olarak da kullanılacak olan ve aynı zamanda hem açık hava hem kapalı alan etkinliklerine de yer verilecek çok amaçlı bir kültürel merkez halinde, başta Diyarbakırlılarımız olmak üzere vatandaşlarımızın kullanımına açılmış olacak.
Projede tiyatro ve çok amaçlı etkinlik alanları da yer alacak.
HEDEF 2027'NİN İLK YARISI
Çalışmalarda son aşamaya gelindiğini belirten Bakan Ersoy, elektrik ve mekanik düzenlemelere son şeklinin verildiğini, teşhir ve tanzim çalışmalarının tamamlanmasının ardından merkezin muhtemelen 2027'nin ilk yarısında hizmete açılacağını açıkladı.
Bu tür yapıların tarihin korunması ve tarihten ders çıkarılarak bilginin gelecek nesillere aktarılması açısından çok önemli olduğunu vurgulayan Ersoy, yapının yalnızca geçmişi anlatan bir müze olmayacağını söyledi. Ersoy şöyle devam etti:
O zaman saklanan, üstü örtülmüş olan gerçekliklerin yeni nesil tarafından farkındalığının oluşması, anlaşılmasının sağlanması ve gelecekte bu olumsuzluklara karşı dik durulmasını sağlayan eğitim yuvaları olarak görüyoruz. O dönemde mağdur olmuş insanlara, mağduriyetlerini giderecek bir hafıza müzesi yani unutulmadıklarını gösterecek bir hafıza müzesi oluşturmuş oluyoruz.
47 dönümlük alan kültür ve sosyal yaşam merkezi olarak düzenleniyor.
Ersoy, merkezin aynı zamanda şehrin ihtiyaçlarını karşılayan bir kültür merkezine dönüşeceğini belirterek "O zamanki yanlışların nasıl iyiliğe dönüştürüldüğünü ve nasıl iyi amaçlarla kullanıldığını anlatan bir merkez olması açısından da önemli buluyorum." dedi.
Eski cezaevi, yalnızca müze değil yaşayan bir kültür alanı olacak.
"HEM ANILARI YAŞATACAK HEM DEMOKRASİNİN KIYMETİNİ ANLATACAK"
AK Parti Diyarbakır Milletvekili Mehmet Galip Ensarioğlu da Diyarbakır halkının uzun süredir cezaevinin müzeye dönüştürülmesi talebini Başkan Recep Tayyip Erdoğan'a ilettiklerini belirterek Başkan Erdoğan'ın Diyarbakır ziyaretinde talimat verdiğini, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy'un da projeyi hızlı şekilde hayata geçirdiğini söyledi.
Kendisinin de yaklaşık kırk yıl önce bu cezaevinde kaldığını hatırlatan Ensarioğlu, yapılan çalışmaları yerinde gördüğünü belirterek yapının aslına uygun şekilde dönüştürüldüğünü ifade etti.
Projenin 2027 yılının ilk yarısında tamamlanması hedefleniyor.
Ensarioğlu, merkezin bir yandan darbe dönemlerinin ülkeye ve millete verdiği zararları anlatacak bir anı müzesi olacağını, diğer yandan sergi salonları, tiyatro ve konferans salonları, kütüphaneleri, kafeteryası ve sosyal alanlarıyla Diyarbakır'ın önemli bir kültür merkezine dönüşeceğini söyledi.
Ensarioğlu, merkezin Diyarbakır halkının hizmetine sunulacağını belirterek yaşanan acılardan ders çıkarılarak demokrasinin kıymetinin daha iyi anlaşılacağına ve birlikte daha güzel yarınların inşa edileceğine inandığını dile getirdi.
| DİYARBAKIR HAFIZA MÜZESİ PROJESİ | BİLİNMESİ GEREKENLER |
|---|---|
| Eski Diyarbakır Cezaevi neye dönüştürülüyor? | Hafıza Müzesi ve Kültür Merkezi'ne dönüştürülüyor. |
| Projenin amacı nedir? | Geçmişte yaşananları gelecek nesillere aktarmak ve demokrasi ile insan haklarının önemini anlatmak. |
| Çalışmalar ne zaman başladı? | Proje süreci 2021 yılında başlatıldı, restorasyon çalışmaları 2024'te başladı. |
| Yapının mülkiyeti ne zaman devredildi? | 2022 yılında Adalet Bakanlığından Kültür ve Turizm Bakanlığına devredildi. |
| Merkez ne zaman açılacak? | 2027 yılının ilk yarısında hizmete açılması hedefleniyor. |
| Proje hangi alanı kapsıyor? | Yaklaşık 47 dönümlük alanda hayata geçiriliyor. |
| Merkezde hangi bölümler olacak? | Hafıza müzesi, sergi salonları, kütüphane, tiyatro salonu ve sosyal alanlar bulunacak. |
| Hafıza Müzesi'nin içeriği nasıl hazırlandı? | Dönem tanıkları, akademisyenler, tarihçiler ve uzmanların katkılarıyla oluşturuldu. |
| Kültür merkezinde kaç kişilik salon olacak? | Çok amaçlı salon yaklaşık 520 kişi kapasiteli olacak. |
| Merkez sadece müze olarak mı kullanılacak? | Hayır. Kültür, sanat, eğitim ve sosyal etkinliklerin yapılacağı yaşayan bir merkez olacak. |
| İlk hangi alanlar kullanılacak? | İlk üç blok hafıza müzesi ve sergi alanı, diğer iki blok ise kütüphane olarak düzenlenecek. |
| Projenin önemi nedir? | Tarihi hafızayı koruyarak geçmişten ders çıkarılmasını ve gelecek kuşaklara aktarılmasını amaçlıyor. |
Zeynep Durusoy Takvim.com.tr Güncel