CHP’de 9 vekil YDK yolunda: Batum emsali Özel cephesini sıkıştırdı! Özgür Özel Kendi kazdığı kuyuya mı düştü?
CHP’de 9 vekilin YDK’ya sevki, Süheyl Batum emsali üzerinden tüzük savaşına dönüştü. Kılıçdaroğlu cephesi MYK’nın “ivedi durum” yetkisini öne çıkarırken, Özel cephesi mahkemenin Batum kararındaki iptal gerekçesine sarıldı. Özel döneminde rakipleri tasfiye etmek amacıyla getirildiği öne sürülen 63/5 maddesi ise “Özel kendi ayağına mı sıktı?”sorusunu gündeme getirdi.
Hızlı Özet Göster
- CHP'de 9 milletvekili Merkez Yönetim Kurulu kararıyla tedbirli ihraç istemiyle Yüksek Disiplin Kurulu'na sevk edildi ve partideki tüm görevlerinden uzaklaştırıldı.
- Özgür Özel cephesi Parti Meclisi kararı olmadan milletvekillerinin YDK'ya sevk edilemeyeceğini savunurken, Kılıçdaroğlu cephesi tüzüğün ivedi durum maddesine dayanarak MYK'nın bu yetkiye sahip olduğunu belirtiyor.
- Süheyl Batum 2014 yılında MYK kararıyla YDK'ya sevk edilip ihraç edilmiş, ancak Ankara 24. Asliye Hukuk Mahkemesi milletvekilleri için Parti Meclisi veya Grup Yönetim Kurulu istemi gerektiğine karar vererek ihraç kararını iptal etmişti.
- MYK'ya ivedi durumlarda disipline sevk yetkisi tanıyan 63/5 maddesi 6 Eylül 2024 tarihli tüzük değişikliğiyle Özgür Özel döneminde getirildi.
- YDK'ya sevk edilen 9 milletvekili arasında Ensar Aytekin, Ali Mahir Başarır, Gökhan Günaydın, Nurhayat Altaca Kayışoğlu, Özgür Karabat, Umut Akdoğan, Veli Ağbaba, Turan Taşkın Özer ve Burhanettin Bulut bulunuyor.
CHP'de 9 milletvekili hakkında alınan tedbirli ihraç kararı, parti içinde yeni bir tüzük ve yetki savaşına dönüştü. Tartışmanın merkezine ise 2014 yılında dönemin Eskişehir Milletvekili Süheyl Batum'un MYK kararıyla Yüksek Disiplin Kurulu'na sevk edilmesi ve ardından ihraç kararının mahkemeden dönmesi yerleşti.
Kılıçdaroğlu cephesi, Batum'un da milletvekiliyken MYK kararıyla YDK'ya sevk edildiğini hatırlatarak mevcut sürecin benzer şekilde işletildiğini savunuyor. Özgür Özel cephesi ise aynı Batum dosyasında mahkemenin verdiği iptal kararını öne çıkararak, milletvekillerinin Parti Meclisi kararı olmadan YDK'ya gönderilemeyeceğini belirtiyor.
CHP’de 9 milletvekili için ihraç süreci: Batum kararı yeniden gündemde (Fotoğraflar Takvim'den ve Anadolu Ajansı'ndan alınmıştır)
BATUM MYK KARARIYLA SEVK EDİLMİŞTİ
Süheyl Batum, CHP Merkez Yönetim Kurulu'nun 5 Kasım 2014 tarihli toplantısında alınan kararla Yüksek Disiplin Kurulu'na sevk edildi. Batum, 10 Aralık 2014'te partiden ihraç edildi.
İhraç kararı 26 Aralık 2014'te kendisine ulaşan Batum, kararın iptali istemiyle Ankara 24. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde dava açtı. Mahkeme, davanın süresinde ve parti içi itiraz yolları tüketildikten sonra açıldığına karar vererek ihraç kararını iptal etti.

MAHKEME: MİLLETVEKİLİ NORMAL ÜYE DEĞİLDİR
Mahkeme gerekçesinde, Batum'un milletvekili olduğu vurgulandı. CHP tüzüğüne göre TBMM üyelerinin, Parti Meclisi'nin istemi üzerine Yüksek Disiplin Kurulu'na sevk edileceği hatırlatıldı.
Gerekçede ayrıca, grup disipliniyle ilgili eylemlerden doğan parti suçlarında Grup Yönetim Kurulu'nun istemi üzerine grup disiplin kuruluna sevk yapılabileceği belirtildi.
Mahkeme, Batum'un normal bir parti üyesi olmadığına dikkat çekerek, milletvekilleri için özel düzenleme bulunduğunu ortaya koydu. Bu nedenle Batum'un Parti Meclisi veya Grup Yönetim Kurulu'nun istemi üzerine disiplin kuruluna sevk edilmesi gerektiği tespit edildi.

NORMAL ÜYE MADDESİ TBMM ÜYESİNE UYGULANAMAZ
Mahkeme gerekçesinde, CHP Tüzüğü'nün 68/C ve 68/E maddelerinin TBMM üyeleri dışındaki normal parti üyelerine yönelik disiplin işlemleriyle ilgili olduğu vurgulandı.
Kararda, ivedi durumlarda MYK'ya bir üyeyi disiplin kuruluna sevk etme yetkisi tanıyan hükmün normal parti üyeleri için uygulanabileceği, ancak TBMM üyeleri hakkında uygulanamayacağı belirtildi.
Bu tespit, bugünkü 9 milletvekili tartışmasının en kritik başlığı haline geldi. Çünkü Özel cephesi, Batum kararındaki bu gerekçeye dayanarak Parti Meclisi kararı olmadan milletvekillerinin YDK'ya sevk edilemeyeceğini savunuyor.

YDK'NIN YETKİSİNİ AŞTIĞI DEĞERLENDİRİLDİ
Mahkeme, CHP Grup İç Yönetmeliği yönünden de dikkat çeken bir değerlendirme yaptı. Grup çalışmaları ve grup disipliniyle ilgili düzenlemede verilebilecek disiplin cezasının ancak gruptan kesin çıkarma olabileceği belirtildi.
Gruptan kesin çıkarmanın ise parti üyeliğinden çıkarma anlamına gelmeyeceği vurgulandı.
Mahkeme, disiplin kuruluna sevk işleminde parti tüzüğündeki özel düzenlemelere görev ve yetki yönünden aykırılık bulunduğunu değerlendirdi. Ayrıca TBMM Grup İç Yönetmeliği'ne göre sevk uygun kabul edilse bile, YDK'nın yönetmelikte yer almayan bir ceza vererek görev ve yetkisini aştığı kanaatine varıldı.
Bu gerekçelerle CHP Yüksek Disiplin Kurulu'nun 10 Aralık 2014 tarihli kesin çıkarma cezası iptal edildi.

AYNI KARARDAN İKİ FARKLI SONUÇ
Süheyl Batum dosyası, bugün CHP'de iki cephenin de en önemli dayanağına dönüştü.
Kılıçdaroğlu cephesi, Batum'un da MYK kararıyla disipline sevk edildiğini hatırlatarak 9 milletvekili için alınan MYK kararının benzer bir hatta ilerlediğini savunuyor.
Özgür Özel cephesi ise aynı Batum kararında mahkemenin ihraç işlemini iptal ettiğini, milletvekilleri için Parti Meclisi veya Grup Yönetim Kurulu isteminin gerektiğini öne çıkarıyor.
Böylece Batum dosyası, CHP'deki yeni krizin merkezinde duran en kritik emsal haline geldi.

9 MİLLETVEKİLİ YDK'YA SEVK EDİLDİ
Batum kararını yeniden gündeme taşıyan gelişme, CHP'de 9 milletvekilinin MYK kararıyla tedbirli olarak kesin ihraç istemiyle Yüksek Disiplin Kurulu'na sevk edilmesi oldu.
CHP Sözcüsü Müslüm Sarı, kararın oy birliğiyle alındığını açıkladı. Sarı, 9 milletvekilinin parti tüzüğünün ilgili maddeleri çerçevesinde YDK'ya sevk edildiğini ve partideki mevcut tüm görevlerinden de uzaklaştırıldığını duyurdu.
Sarı, partide "fiili iki başlı yapı" oluştuğunu belirterek, paralel etkinlik düzenlenmeye çalışıldığını söyledi. Sarı, "Haklarında şaibe bulunan, kamuoyunda sıklıkla tartışılan ve iddianamelere konu olan bu arkadaşlarımızla ilgili bir disiplin süreci uygulama kararı almış bulunuyoruz" ifadelerini kullandı.
YDK YOLUNDAKİ 9 İSİM
| Sıra | İsim |
|---|---|
| 1 | Ensar Aytekin |
| 2 | Ali Mahir Başarır |
| 3 | Gökhan Günaydın |
| 4 | Nurhayat Altaca Kayışoğlu |
| 5 | Özgür Karabat |
| 6 | Umut Akdoğan |
| 7 | Veli Ağbaba |
| 8 | Turan Taşkın Özer |
| 9 | Burhanettin Bulut |

ÖZEL CEPHESİ: PARTİ MECLİSİ KARARI YOK
Özgür Özel cephesi, karara Batum dosyasındaki mahkeme gerekçesi üzerinden itiraz ediyor. Zeynel Emre, CHP tüzüğündeki düzenlemeyi hatırlatarak TBMM üyeleri, Parti Meclisi üyeleri ve partili büyükşehir belediye başkanları hakkındaki disiplin süreçlerinin Parti Meclisi'nin istemi üzerine yürütülebileceğini söyledi.
Emre, ortada Parti Meclisi kararı bulunmadığını belirterek sürecin hukuki olmadığını savundu. 9 isimden 4'ünün Parti Meclisi üyesi olduğuna dikkat çeken Emre, kararın PM dengelerini değiştirme amacı taşıdığını öne sürdü.
Emre, "Bunların dördü Parti Meclisi üyesi. Acaba dengeyi değiştirebilir miyiz çabası? Başka hiçbir amacı yok" dedi. Grup başkanvekillerinin görevlerinin başında olduğunu da belirten Emre, Meclis Başkanlığı'na yazı yazılacağını söyledi.

KILIÇDAROĞLU CEPHESİ: 63/5 DEVREDE
Kılıçdaroğlu cephesi ise tüzüğün "ivedi durum" maddesini öne çıkarıyor. Bu yoruma göre MYK, ivedi durumlarda il yönetim kurullarının tedbirli olarak görevden uzaklaştırma yetkilerini de kullanarak bir üyeyi yetkili disiplin kuruluna sevk edebilir.
Bu nedenle tartışma, Batum kararının yanında 63/5 maddesine de kilitlendi. Özel cephesi milletvekilleri için Parti Meclisi kararının şart olduğunu savunurken, Kılıçdaroğlu cephesi MYK'nın ivedi durum yetkisini dayanak gösteriyor.

ÖZEL KENDİ KAZDIĞI KUYUYA MI DÜŞTÜ?
Tartışmanın bir diğer dikkat çeken başlığı, 63/5 maddesinin geçmişi oldu. MYK'ya "ivedi durumlarda" disipline sevk yetkisi tanıyan düzenlemenin 6 Eylül 2024 tarihindeki tüzük değişikliğiyle geldiği belirtildi.
Özel cephesi bugün Parti Meclisi kararı olmadan 9 ismin YDK'ya sevk edilemeyeceğini savunurken, Kılıçdaroğlu cephesi aynı maddeyi dayanak gösteriyor.
Söz konusu düzenlemenin Özgür Özel döneminde, Kılıçdaroğlu ve ekibine yakın isimlerin daha rahat tasfiye edilebilmesi için getirildiği öne sürüldü. Bu nedenle CHP'de 9 vekilin YDK'ya sevki, "Özel kendi kazdığı kuyuya mı düştü?" sorusunu da beraberinde getirdi.

KILIÇDAROĞLU'NDAN ARINMA MESAJI
Kılıçdaroğlu'nun MYK toplantısında verdiği mesaj da disiplin süreciyle birlikte gündeme geldi. Kılıçdaroğlu'nun toplantıda, "Arınacağız. Kirli siyasetin içinde olan herkes aklanıp gelsin" dediği aktarıldı.
Kılıçdaroğlu'nun ayrıca, "Partiyi mutlak butlan durumuna düşüren kurultayda para pul işine girenler, hakkında şaibe olan herkes aklanıp gelsin" ifadelerini kullandığı belirtildi.
Bu sözler, 9 milletvekili hakkında başlatılan sürecin yalnızca tüzük tartışması değil, aynı zamanda parti içi arınma ve şaibe başlığı üzerinden de yürütüldüğünü gösterdi.

HAMLE Mİ, HUKUKİ SÜREÇ Mİ?
A Haber muhabiri İlter Yeşiltaş, mevcut sürecin stratejik yönüne dikkat çekerek Batum örneğini hatırlattı. Batum'un da milletvekiliyken MYK kararıyla YDK'ya sevk edildiğini ve Parti Meclisi onayı alınmadan disiplin sürecinin işletildiğini belirten Yeşiltaş, Batum'un daha sonra mahkeme kararıyla CHP'ye döndüğünü aktardı.
Yeşiltaş'a göre benzer bir tablo bugün de yaşanıyor. Disipline sevk edilen isimler ilerleyen aylarda mahkeme kararıyla partiye dönebilir. Ancak şu an itibarıyla tedbirli ihraç istemiyle YDK'ya sevk edildikleri için üyeliklerinin askıya alındığı ve mevcut süreçte partiden uzaklaştırıldıkları belirtiliyor.
Yeşiltaş, Ali Mahir Başarır ve Gökhan Günaydın'ın bu karar nedeniyle grup başkanvekili olmadığını söyledi. Özel cephesi ise grup başkanvekillerinin görevlerinin başında olduğunu savunuyor.
KRİZİN MERKEZİNDE BATUM VAR
CHP'deki tartışmanın merkezinde 9 vekilin sevkinden çok, Süheyl Batum kararının bugünkü sürece nasıl uygulanacağı sorusu var.
Kılıçdaroğlu cephesi Batum'un MYK kararıyla sevk edilmesini öne çıkarıyor. Özgür Özel cephesi ise aynı dosyada mahkemenin ihraç kararını iptal etmesini ve milletvekilleri için özel düzenleme bulunduğu tespitini gündeme getiriyor.
Böylece CHP'deki kriz, Batum emsali üzerinden büyüyen bir tüzük, yetki ve tasfiye kavgasına dönüşmüş durumda.
