Yani kısaca beslenmemiz o kadar önemli ki; her yediğimiz şeyin tüm metabolizma için hem gerekli hem de inanılmaz etkileri bulunuyor. Tıpkı melatonin sentezinde etkileri gibi. Bu arada şu önemli notu da eklemekte fayda var, melatonin yalnızca pineal bezde değil ayrıca safra ve gastrointestinal sistemden de sentezlenip salgılanan bir hormon olarak biliniyor. Retina ve deride sentezlenen melatonin gözde görme fonksiyonunu, deride radyasyondan koruma görevi üstleniyor.
EN ÇOK SALINIM GERÇEKLEŞEN SAATLER
En çok pineal bezden salgılana melatonin; gün içinde bir miktar olsa da gece gündüze nazaran 3-10 kat daha çok salgılanıyor. Melatonin salgılanması genelde gece 21:00-22:00 saatlerinde başlayıp, 02:00-04:00 saatleri arasında maksimum seviyeye ulaşıyor. Sabah 07:00-09:00 arası ise düşüşe geçer. Vücudun hasarlarını önlemek için iyi uyku şarttır çünkü melatonin stres dahil tüm vücuda zarar sağlayan mekanizmaların yarattığı hasarı önleyebilecek kapasitededir.
Melatonin, esansiyel denilen vücudumuzda üretilemeyen ve besinlerle almak zorunda olduğumuz aminoasitlerden biri olan triptofandan sentezleniyor. Melatoninin sentezi ve salınmasını etkileyen birçok faktör mevcut. Işık bu faktörlerin en önemlisi olarak göze çarpıyor. Bulunulan mekanın aydınlık veya karanlık olması, diğer bir ifade ile gece ve gündüz durumu melatonin sentez ve salınmasında ana etken. Kısaca melatonin salgısı için uyku şart değil, karanlık yeterli. Melatonin salınımının artışıyla, vücut ısısı düşüyor ve bu da uyku hissi oluşturuyor.
Melatonin sentezi ve salınımı özel bir sirkadiyen ritme sahipken kandaki seviyesi karanlıkta artarken, aydınlıkta ışık ile birlikte baskılanıyor. Akşam 21:00- 22:00 saatlerinde artmaya başlıyor, gece saat 23:00–05:00 sıralarında melatonin salgılanması zirve yapıyor ve kandaki konsantrasyonu 3-10 kat yükseliyor. Sabah 05:00-07:00'de azalmaya başlıyor ve 07:00'den sonra normal seviyelere iniyor.
YAŞ FAKTÖRÜ
Kandaki melatonin düzeyi yaşa göre değişiklik gösterebiliyor. Yeni doğan bir bebekte melatoninin kandaki düzeyi oldukça düşüktür. Üçüncü aydan itibaren melatonin düzeyi ritmik özelliğini kazanır. Melatonin anne sütüne geçebildiği için, anne sütü ile beslenen bebeklerin sirkadiyen düzenleri daha hızlı gelişim gösterir. Bu dönemin ardından melatonin artarak üç-beş yaşa kadar en yüksek seviyelere gelir. Gençlik döneminde yetişkin düzeylerine ulaşır ve 35-40 yıl kadar bu düzeyler sabit devam eder.
