Sigorta başlangıç tarihi 18 ay geri çekilecek! SSK, Bağkur, 4C, EYT'li herkesi kapsıyor! 2 MÜJDE GELDİ! 3600 gün + 1999-2004 arası sürece dikkat! 1 Nisan 1999'dan itibaren...

Yeni emekli olacak EYT'liler, mevcutta emekli olanlar ve çalışan vatandaşlar durumlarıyla alakalı pek çok soruyu merak ediyor. Bu kapsamda arama motorlarında, "1973 doğumluyum. 1995'te özel sektörde çalışmaya başladım. Primim doldu. EYT'li miyim? 45 yaşındayım. Sigorta başlama tarihim Temmuz 1997 olup 5089 gün prim ödemem ve 25 yıl sigortalılık sürem var. EYT çıkarsa emekli olabilir miyim? Askerliğimi Kasım 1997-Mayıs 1999 arasında yaptım. Sigorta başlangıç tarihim 1 Ekim 2000'de başladı. Askerlik borçlanması yaparak EYT'li olma hakkım var mı?" gibi sorular soruldu ve cevapları merak ediliyor. İşte tüm detaylar haberimizde...

takvim.com.tr

Giriş Tarihi: 31 Aralık 2022 11:15 Güncelleme Tarihi: 31 Aralık 2022 12:42

SSK, Bağkur, 4C, EYT'li herkesi kapsayan gelişmeler yaşanıyor. 2023 gelmeden müjdeler peş peşe açıklandı. Önce asgari ücret zammı belirlendi. Ardından milyonlarca kişiyi kapsayan EYT düzenlemesinde müjdeli haber geldi ve 2 milyon 250 bin kişi yaş şartsız yeni yılda emekli olacak. Bu kapsamda emeklilikle ilgili bazı sorular merak edilip araştırılıyor. Peki, kimler EYT kapsamına alındı? 3600 günü dolanlar da emekli olabilecek mi? Askerliğimi borçlansam sigorta başlangıcım askerlik tarihine giderek beni EYT kapsamına sokar mı? İşte tüm sorular ve cevapları haberimizde!

1973 doğumluyum. 1995'te özel sektörde çalışmaya başladım. Primim doldu. EYT'li miyim? EYT yasası çıkınca emekli olabilir miyim?
Süre ve prim şartını sağladığınızdan başlangıcınız 23 Kasım'dan önceyse 55, sonraysa 56 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. EYT kapsamındasınız. Cumhurbaşkanı EYT yasasının yaş aramayacağını açıkladı. EYT yasası çıktığında emekli olabilirsiniz.

EYT'Lİ MİYİM? Prim borçlanmaları nasıl yapılıyor?

2005'te sigorta başlangıcımla 6200 gün prim ödemem var. Şubat 1999 ayında askere gittim. Askerliğimi borçlansam sigorta başlangıcım askerlik tarihine giderek beni EYT kapsamına sokar mı?

Askerlik borçlanmasıyla sigorta başlangıç tarihi askerlik tarihine gitmez. Borçlanma sigorta başlangıç tarihinizi borçlanma gün sayısı kadar geri çeker. Askerlik borçlanması maalesef sizi EYT kapsamına sokmaz. 800 gün daha prim ödeyerek priminizi 7000 güne tamamlamanız şartıyla 60 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

45 yaşındayım. Sigorta başlama tarihim Temmuz 1997 olup 5089 gün prim ödemem ve 25 yıl sigortalılık sürem var. EYT çıkarsa emekli olabilir miyim?

Emekli olmak için; 25 yıl sigortalılık süresi, 5900 gün prim ödeme ve 57 yaş şartlarına tabisiniz. 811 gün daha prim ödeyerek priminizi 5900 güne tamamlamanız şartıyla, 57 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

Cumhurbaşkanı EYT'lilerden yaş şartı aranmayacağını 28 Aralık akşamı açıkladı. Ancak hangi primin aranacağını açıklamadı. Şayet EYT yasası 8 Eylül 1999'dan önce olduğu gibi 5000 gün prim ararsa (ki olması gereken budur) yasa çıktığında, kademeli geçişte aranan primi ararsa, priminizi 5900 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

E DEVLET'TEN (EYT) EMEKLİLİK BAŞVURUSU NASIL YAPILIR? VİDEOLU ANLATIM!

1 Mart 1965 doğumlu babamın sigorta başlangıç tarihi 1983'te olup 3515 gün prim ödemesi var. Babam askerlik borçlanmasıyla primini 3600 güne tamamlaması durumunda, EYT kapsamına girer mi?

EYT yasasının henüz 3600 günle emekliliği kapsayıp kapsamayacağı belli değil. Yasa tasarısı Ocak 2023'te TBMM'ye sunulduğunda, 3600 günle emekliliği kapsayıp kapsamayacağı belli olur. 8 Eylül 1999 öncesi hükümler geçerli olursa yaştan emeklilik de kapsamda olur.

1973 doğumluyum. Sigorta başlangıç tarihim 1 Ekim 1990 olup 4700 gün prim ödemem var. EYT'den nasıl yararlanabilirim?
Emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5525 gün prim ödeme ve 52 yaş şartlarına tabisiniz. 825 gün daha prim ödeyerek priminizi 5525 güne tamamlayacağınız tarihte 52 yaşınızı da doldurursanız emekli olabilirsiniz. Dolduramazsanız 52 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz.

EYT yasasının henüz esasları belli değil. Cumhurbaşkanı Erdoğan, EYT'lilerde yaş aranmayacağını açıkladı. Ancak 8 Eylül'den önce aranan 5000 gün priminin mi, yoksa kademeli geçişte aranan primin mi aranacağı henüz belli değil. Şayet yasa, 8 Eylül 1999'dan önceki prim olan 5000 günü ararsa 300 gün daha prim ödeyip priminizi 5000 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Durumunuz EYT yasasının TBMM'ye sunulacağı Ocak 2023 ayında netleşir.

BAKAN BİLGİN'DEN EYT AÇIKLAMASI: ''MAAŞLARDA KISITLAMA OLMAYACAK''

12 Şubat 1974 doğumluyum. Sigorta başlangıç tarihim 3 Mayıs 1993 olup 3919 gün prim ödemem var. 1999 ve 2001 doğumlu iki çocuğum var. EYT'den yararlanabilir miyim? Doğum borçlanmasıyla EYT'li olabilir miyim

Emekli olmak için; 20 yıl sigortalılık süresi, 5600 gün prim ödeme ve 49 yaş şartlarına tabisiniz. Doğumlarınız sonrasındaki iki yıllık sürelerde prim ödenmeyen günleri borçlanma hakkınız var. Söz konusu sürelerde hiç prim ödemediğinizi varsayarsak, iki doğumunuzu borçlanarak toplam 1440 gün kazanabilirsiniz.

Doğum borçlanmasından sonra 241 gün de prim ödeyerek priminizi 5600 güne tamamlayacağınız tarihte emekli olabilirsiniz. EYT kapsamındasınız. Ancak EYT yaş avantajı getirecek. Sizin yaş avantajına değil prime ihtiyacınız var. Şayet EYT; 8 Eylül 1999'dan önceki prim olan 5000 günü ararsa, 1081 gün doğum borçlanması yaparak priminizi 5000 güne tamamlayıp EYT kapsamında emekli olabilirsiniz. Ancak EYT'nin ne getirip ne götüreceği açıklanacağı Ocak 2023 ayında belli olacak.

1976 doğumluyum. 1992 yılında staj başlangıcım var. Askerliğimi Kasım 1997-Mayıs 1999 arasında yaptım. Sigorta başlangıç tarihim 1 Ekim 2000'de başladı. Askerlik borçlanması yaparak EYT'li olma hakkım var mı?

5510 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 41'inci maddesi hükmüne göre; sigorta başlangıç tarihinden önce yapılan askerliğin borçlanılması halinde, sigorta başlangıç tarihi, borçlanma gün sayısı kadar geri gider. Bu hükme göre; askerlik sürenizi borçlanmanız halinde sigorta başlangıç tarihiniz 18 ay geri gider ve 1 Nisan 1999 olur.

Bu tarihe göre emekli olmak için; 25 yıl sigortalılık süresi, 5975 gün prim ödeme ve 58 yaş şartlarına tabi olursunuz. Ve toplam 5975 gün prim ödemiş olmanız şartıyla, 58 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. EYT yasasına askerlik borçlanması yapanların EYT'den yararlanmayacağına dair bir hüküm konmazsa (konursa zaten hukuki olmaz) EYT kapsamına girersiniz. Ancak EYT'den hangi şartlarla emekli olacağınız, EYT yasa tasarısı açıklanınca belli olur.

21 Mayıs 1997'de askere gittim. 21 Kasım 1998'de askerden geldim. 2000'de SSK girişim var. 5473 gün prim ödemem var. Askerliği borçlanırsam, işe girişim geri çekilir mi? Ne zaman emekli olurum?
Priminizi 7000 güne tamamlamanız şartıyla, 60 yaşınızı dolduracağınız tarihte emekli olabilirsiniz. Askerlik borçlanması sizi EYT kapsamına sokar. Cumhurbaşkanı, EYT'lilerden yaş aranmayacağını açıkladı.

Ancak aranacak prim sayısı belli değil. Ancak kademeli, geçişteki prim dahi aransa, borçlanmayla priminizde yeterli hale gelir. Sigorta başlangıcınızı tarih (gün, ay, yıl olarak) bildireceğiniz yerde sadece yıl olarak bildirmişsiniz.

İhbarsız işten ayrılacaklar dikkat!

■ 4 yıldır çalıştığım firmadan istifa ederek ayrılmak istiyorum. Tazminat ödemek zorunda kalır mıyım? Ertan A.
İş Kanunu'na göre, işçi ve işverenlerin iş sözleşmesini fesh ederken karşı tarafa önceden bildirimde bulunma yükümlüğü bulunuyor.
İşyerindeki kıdemi 6 aya kadar olanlar 2 hafta, 6 ayla 1.5 yıl arasında olanlar 4 hafta, 1.5 yıl ile 3 yıl arasında olanlar 6 hafta, 3 yıldan fazla olanlar 8 hafta önceden yazılı olarak sözleşmeyi sona erdireceğini karşı tarafa bildirimde bulunmakla yükümlüdür.

Eğer bu sürelere uyulmadan taraflardan biri iş sözleşmesini sona erdirirse, bu süreler kadarki ücretleri diğer taraf talep edebilir.
Bu nedenle, belirttiğiniz gibi önceden ihbarda bulunmazsanız işvereninizin sizden ihbar tazminatı talep etme hakkı doğar. Ayrıca, işe başlarken imzalamış olduğunuz sözleşmede işi haklı bir neden olmaksızın bırakmanız halinde herhangi bir cezai şart konulmuş ise işveren bunu da sizden talep edebilir.

Çalışana servis zorunlu mu?

ÖZEL bir fabrikada çalışıyoruz. Geçen yıl bize servis sağlanacaktı ama yapılmadı. Yasal bir zorunluluk var mı? S.A.

İş Kanunu'na göre işverenin çalışanlarına servis sağlama yükümlülüğü yoktur.
Ancak iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesinde servis ile ilgili bir madde varsa işveren servis sağlamakla yükümlüdür. Bunun dışında servis sağlamak zorunda değil. Tamamen isteğe kalmıştır.

EMEKLİ olduktan sonra bir işyerinde çalışırken işveren tarafından iş sözleşmem bildirimsiz olarak fesh edildi. İhbar tazminatı hakkım var mı? Ali K.

İhbar tazminatının İş Kanunu'nun 17'nci maddesine uyarak yapılan geçerli nedenle fesihlerde sözleşmenin süre tanımadan işverence feshedilmesi durumunda ödenmesi gerekir. Bu bakımdan emekli yahut emekli olmayan işçi ayrımı yapılamaz. İşçinin istifası halinde de işverene ödenmesi gerekir ki burada da ayrım yapılmaz. Bu nedenle eski işvereninizin size ihbar tazminatını ödemesi gerekir.

Tazminatta çalışılan süreler dikkate alınır

■ İşyerinde 9 ay geçtikten sonra sigortam başlatıldı. Şimdi işten ayrılsam o sigortasız geçen günlerin tazminatını da alabilir miyim? A. Arslan

Öncelikle belirtmeliyim ki işyerinde halen çalışırken tazminat almanız mümkün değildir. İş sözleşmenizin kıdem tazminatını almanızı gerektirecek sebeplerden biri ile sona ermesi halinde kıdem tazminatına hak kazanabilirsiniz. Tazminatınız hesaplanırken sigortalı çalışmış olduğunuz süreler dikkate alınır. Sizin de sigortanız 9 ay sonradan yapıldıysa bu tarihten sonraki sürelerin tazminatını alabilirsiniz. Ancak önce arabulucuya, sonuç alınamazsa iş mahkemesine hizmet tespit davası açıp kazanmanız durumunda işe girişiniz geriye çekilecek ve hem sigortasız çalışmış olduğunuz sürenin sigorta sürelerini hem de tazminat süresini kazanmış olursunuz. Aksi durumda sigortasız geçen sürelerin tazminatını alamazsınız.

Çift sigorta emekli maaşını artırır

■ İşçi olarak çalışan birisinin aynı anda ikinci bir işte çalışması iş kanunu bakımından bir engel doğurur mu? İkinci işte çalışmak yasak mı? Adıma iki yerden sigorta primi yatsa sakıncası var mı? Aslan Y.

İş sözleşmesinde başka bir işte çalışma yasağı yoksa veya işveren işçinin başka bir işte çalışmasına izin vermiş ise işçi başka bir işte de çalışabilir. Adınıza iki yerden prim yatmasında SGK açısından sakınca yok. hatta bu durum ileride emekli maaşınızı artırır.

Ancak işverenin ikinci işinizi yapmanıza izin vermesi gerekir. Böyle bir izni yoksa işveren bunu öğrendikten itibaren 6 iş günü içinde işçinin iş sözleşmesini tazminatsız olarak sona erdirebilir. Yasal olarak ikinci işte çalışmanın ya da iki yerden prim yatmasının sakıncası yok ama işverenin izni gerekir.

Emeklilik talebinden vazgeçilebilir mi?

■ Bir belediyede 657 sayılı Kanun'a tabi devlet memuru olarak çalışıyorum. Emeklilik hakkımı kazandım ve Ocak ayında emekliliğimi istemeyi düşünüyorum. Fakat ekonomik şartlar yüzünden geçinemezsem ve pişman olursam diye endişeleniyorum. Dilekçemi verdikten sonra emekli olmaktan vazgeçebilir miyim? T.T.

SGK uygulamalarında emeklilik talebinden vazgeçilmesi, yani tahsis talebinden sarfınazar edilmesi mümkündür. Çünkü SGK tarafından sigortalılara ya da bunların hak sahiplerine aylık bağlanabilmesi için gerekli koşullardan biri tahsis talebinde bulunmaktır. Bu talep olmadan, diğer bir ifadeyle sigortalı veya hak sahipleri aylık bağlanmasını yazılı olarak istemedikleri sürece, diğer koşullar sağlanmış olsa bile aylık bağlanması mümkün değildir.
Ancak sigortalı veya hak sahiplerinin aylık talebinde bulunduktan sonra bu taleplerinden vazgeçebilmeleri için öncelikle yazılı olarak bunu SGK'ya bildirmeleri gerekir. Talebin SGK'ya intikal ettiği tarihte aylık bağlama işlemi gerçekleşmemişse, emeklilik talebinden vazgeçilebilir.

Ancak 5510 sayılı Kanun'un 4. maddesinin ilk fıkrasının (c) bendine tabi sigortalılar, yani devlet memurları bakımından farklı bir duruma da değinmek gerekir. Devlet memuru iken kurumları tarafından emekliye sevk onayı alınarak görevleri ile ilişikleri kesilen ve emeklilik belgeleri SGK'ya gönderilenler emeklilik işlemleri sonuçlanmadan kendi iradeleri ile aylık bağlanması taleplerinden vazgeçtiklerini SGK'ya bildirseler bile bu talepleri kabul edilmez ve emeklilik işlemleri sonuçlandırılır.

Yaş değişikliği emekliliği etkiler mi?

■ 05.10.1978 doğumluyum ve ilk defa 1998 yılında sigortalı oldum. 2001 yılında başvurduğum mahkeme kararıyla yaşım 2 yaş büyütüldü. Yaş değişikliği, emeklilik hesabında dikkate alınır mı? Y. NEŞE
Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 85. maddesine göre sigortalılar ile hak sahiplerinin; nüfus cüzdanlarındaki doğum tarihleri ile nüfus kayıtlarındaki doğum tarihleri arasında fark varsa nüfus kayıtlarındaki tarih, birden fazla nüfus kaydı bulunanların, bu kayıtları arasında fark varsa nüfus kayıtlarındaki eski tarihli kayıt, birden fazla nüfus kaydı bulunanlardan, kayıtlarının birisinin idare veya kaza mercilerinden verilmiş bir kararla yapılmış veya düzeltilmiş olması durumunda kararların kesinleşmiş olması şartıyla nüfus kayıtlarına geçirilmemiş olsa bile bu kayıt esas alınır.
Ancak; malûllük, vazife veya harp malûllüğü, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ilişkin aylık tahsisleri ile peşin sermaye değerinin hesabında yaş ile ilgili hükümlerin uygulanmasında, sigortalının ilk defa uzun vadeli sigorta kollarına tabi olduğu tarihten sonraki yaş düzeltmeleri dikkate alınmaz. Ayrıca malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına ilişkin yaş ile ilgili hükümlerin uygulanmasında; sigortalının ilk defa malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olduğu tarihte, sigortalıların ve hak sahibi çocuklarının nüfus kütüğünde kayıtlı bulunan doğum tarihleri, sigortalının ilk defa 5510 sayılı Kanuna tabi olduğu tarihten sonra doğan çocuklarının, nüfus kütüğüne ilk olarak yazılan doğum tarihleri esas alınır.

Ancak nüfus kütüğünde ilk defa kayıtlı olan doğum tarihinin; nüfus kütüğünün yenilenmesi sırasında, yeni kütük kayıtlarına, nüfus kütüklerinin naklinde, yeni nüfus idaresi kayıtlarına, Türk vatandaşlığına geçenlerin Türkiye'deki nüfus idaresi kayıtlarına hatalı işlenmiş olması nedeniyle yapılan düzeltmelerin, sigortalıların iradesi dışında nüfus idaresince yapılan maddi hataların giderilmesi amacını taşıması nedeniyle, bu hususların belgelenmesi veya mahkeme kararında belirtilmiş olması hâlinde söz konusu kayıt düzeltmelerinde, düzeltilen yeni kayıt esas alınır.

Yukarıda yer alan açıklamalar çerçevesinde; ilk defa 1998 yılında sigortalı olduğunuz ve mahkemenin yaş değişikliği kararının 2001 yılında yani ilk defa malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortalarına tabi olduğunuz tarihten sonra olduğu dikkate alınarak, nüfus kayıtlarınızda yapılan yaş değişikliğinin emeklilik yaşınızı değiştirmeyeceğini, söyleyebiliriz.

Malul aylığı alırken çalışmaya başlanırsa...

Geçen yıl SGK'dan malulen emekli oldum. Şimdi sağlığımın elverdiği bir işte yeniden çalışmak istiyorum. Çalışmaya başlarsam SGK maluliyet aylığımı keser mi, keserse işten ayrıldıktan sonra yeniden malulen emekli olma hakkım var mı, yani aylığımı yeniden bağlarlar mı?

5510 sayılı Kanun'a göre malullük aylığı almakta iken bir işyerinde sigortalı olarak çalışmaya başlayanların malullük aylıkları, çalışmaya başladıkları tarihi takip eden ödeme dönemi başında kesilir ve çalıştıkları süre boyunca bunlar için kısa ve uzun vadeli sigorta kolları ile genel sağlık sigortasına ait prim alınır.
İşten ayrılarak yeniden malullük aylığı bağlanması için yazılı istekte bulunan ya da emekliye ayrılan veya sevk edilenlere; kontrol muayenesine tabi tutulmak ve ilk aylığına esas malullüğünün devam ettiği anlaşılmak kaydıyla yeniden malullük aylığı bağlanır.

Bu hükümler doğrultusunda, sigortalı olarak çalışmaya başlamanız halinde malullük aylığınız kesilir. Ancak işten ayrıldıktan sonra yeniden malulen emekli olmanız mümkündür. Ancak bunun için SGK'dan talepte bulunmanız ve ilk defa malulen emekli olmanıza neden olan maluliyet halinizin devam ediyor olması gerekir. Bu durumda SGK'nın sizi kontrol muayenesine tabi tutacağını unutmayınız.

Kendi isteğiyle ayrılan işsizlik maaşı alamaz

01.01.1990 SSK sigorta girişim var. 10.03.1971 doğumluyum, 6000 günüm var. Ne zaman emekli olabilirim? Kendi isteğimle ayrılsam tazminat ve işsizlik maaşı alabilir miyim? Kemal A.

İşe girişinize göre 25 yıl, 52 yaş ve 5525 prim gün şartlarına tabisiniz. Emekli olacağınız tarih 10.03.2023 tarihi olacaktır. İşyerinden kendi isteğinizle ayrılmanız durumunda tazminat alamazsınız. Ancak 15 yıl, 3600 prim gün şartınız tamamlandığından SGK 'dan alacağınız yazıyla işverenliğe müracaat ederseniz tazminatınızı alabilirsiniz. Fakat her ne kadar tazminat alsanız da işsizlik maaşına bağlanamazsınız. Çünkü işsizlik aylığı alabilmeniz için haksız bir nedenle ve isteğiniz dışında işten çıkartılmanız gerekmektedir.

İki yerden sigorta olur mu?

■ İşçi olarak çalışan birisinin aynı anda ikinci bir işte çalışması iş kanunu bakımından bir engel doğurur mu? Ali Ç.

İş sözleşmesinde başka bir işte çalışma yasağı yoksa veya işveren işçinin başka bir işte çalışmasına izin vermiş ise işçi başka bir işte de çalışabilir. Adınıza iki yerden prim yatmasında SGK açısından sakınca yok. Ancak işverenin ikinci işinizi yapmanıza izin vermesi gerekir. Böyle bir izni yoksa işveren bunu öğrendikten itibaren 6 iş günü içinde işçinin iş sözleşmesini tazminatsız olarak sona erdirebilir. Yasal olarak ikinci işte çalışmanın ya da iki yerden prim yatmasının sakıncası yok ama işverenin izni gerekir.

■ İşyerinde sigara içme yasağı ile ilgili özel madde koyduk. Ancak bazı işçiler yasağa rağmen sigara içiyor. Tazminatsız çıkartabilir miyiz? M.Y.
Bir işyerinde sigara içme yasağı uygulanıyorsa ve işçinin yasağın söz konusu olduğu bölgelerde sigara içtiği tespit edilmişse, tazminatsız olarak işten çıkartılabilir. Yargıtay bu konuda çoğu kez işçileri haksız bulmuştur. İşçiye getirilecek sigara içme yasağının hukuki bir değer taşıyabilmesi için mevzuat, toplu iş sözleşmesi ya da iş sözleşmesi ile konulmuş olması gerekir.

Bunlar dışında, işverenin yönetim hakkına dayanarak tek taraflı bir irade ile sigara içme yasağı koyabilmesi olanağının varlığı tartışılabilir. Bununla birlikte, özellikle yangın tehlikesinin bulunduğu işyerlerinde, sigara içmek yasaklanabilir.