SSK'lı, BAĞ-KUR'lu, EYT'li, milyonları ilgilendiren sorular ve cevapları yanıtlandı. Milyonlarca kişi çalışma hayatına geçtiği ilk andan beri merak ettiği birçok sorunun yanıtını arıyor. Örneğin, "Tazminat nasıl alırım Evlenen tazminat alır mı? İşsizlik maaşı nasıl alınır? Çok rapor alan işçi çıkartılabilir mi? Malulen emeklilik için ne lazım? Yurtdışında yaşayanlar nasıl emekli olur?" Şeklinde birçok sorunun cevabı araştırılıp, uzman yorumlarını okuyor. Vatandaşın merak ettiği soruları TAKVİM gazetesi ekonomi müdürü Faruk Erdem cevapladı. İşte tüm merak edilenler ve cevapları haberimizde...
1) Özel bir şirkette çalışmaktayım, emekli olmayı düşünüyorum. Emekli olduktan sonra alacağım tazminatı çalıştığım şirket ne kadar zamanda bana ödemek zorunda? Adil KURU
İş Kanunu'na göre; kıdem tazminatına hak kazanarak iş sözleşmesi sona eren işçiye işveren sözleşmenin fesih tarihinde kıdem tazminatını peşin olarak ödemek zorundadır. işçi kabul ederse işveren taksitle ödeyebilir. Ancak işçi bunu kabul etmezse, derhal ve peşin olarak ödemek durumundadır.
2) Konfeksiyon mağazam var, ithal ürünler için çalışıyoruz. İşe aldığımız işçilerle yaptığımız sözleşmeye sigara içme yasağı ile ilgili özel madde koyduk. Ancak bazı işçiler gizli gizli sigara içiyor. Biz bu işçileri tazminatsız işten atabilir miyiz? Aynı zamanda konfeksiyonda sigara iş güvenliği için risk taşıyor. MURAT KARASU
Bir işyerinde sigara içme yasağı uygulanıyorsa ve işçinin yasağın söz konusu olduğu bölgelerde sigara içtiği tespit edilmişse, tazminatsız olarak işten çıkartılabilir. Yargıtay bu konuda çoğu kez işçileri haksız bulmuştur. İşçiye getirilecek sigara içme yasağının hukuki bir değer taşıyabilmesi için mevzuat, toplu iş sözleşmesi ya da iş sözleşmesi ile konulmuş olması gerekir. Bunlar dışında, işverenin yönetim hakkına dayanarak tek taraflı bir irade ile sigara içme yasağı koyabilmesi olanağının varlığı tartışılabilir. Bununla birlikte, özellikle yangın tehlikesinin bulunduğu işyerlerinde, can ve mal güvenliği yönünden, işverenin sigara içmeyi yasaklaması mümkün sayılmalıdır.
3) Halen işsizlik ödeneği alıyorum, 4 ay daha alacağım. Askerliğim yaklaştı. Askere gitmem gerekiyor, bu durumda askerde iken işsizlik ödeneğime devam edebilir miyim? HAYATİ ARIKAN
Muvazzaf askerlik nedeniyle işyerinden ayrılmanız durumunda işsizlik ödeneğine hak kazanamazsınız. Ancak işsizlik ödeneğine hak kazanacak biçimde işten ayrılmanızın akabinde işsizlik ödeneği başlayacak iken muvazzaf askerliğe başlamanız halinde işsizlik ödeneğini askerlik süresince almamanız gerekiyor.
askerlik görevi sonunda ise 30 gün içinde başvurmanız durumunda alamadığınız işsizlik ödeneklerini ay be ay almaya başlayabilirsiniz.
4) 1996 yılında Bağ-Kur'lu oldum. 2001'e kadar ödedim. Daha sonra SSK kapsamında çalışmaya başladım. Parça parça da olsa yaklaşık 8 yıllık SSK çalışmam var. Son 2 yılda da isteğe bağlı ödedim. İsteğe bağlı ya da Bağ-Kur'lu olarak ödemem SSK'dan emekli olmama engel mi? Mustafa ARSLAN
Sigortalının farklı yasalara tabi sigortalı çalışması varsa ve hangi kurumdan emekli olacağı tespit dilecekse son 7 yıl en fazla nereye prim ödediğine bakılır. Bu kanun 01.10.2008 tarihinden önce işe başlamış olanlarda geçerlidir. Siz de 1996 yılındaki girişinizden dolayı bu mevzuata tabisiniz.
Bakıldığında sizin prim ödenmiş olan son 7 senede en fazla ödediğiniz prim SSK kapsamındadır. Dolayısıyla emekli olunacak kurum SSK'dır. Tekrar bunun bozulması için farklı kurumdan en az 1260 gün yani 3.5 yıl ödenmesi gerekir ki diğer kurumun emeklilik şartına tabi olunsun. Bu durumda son 2 yılı yani 720 günü farklı kuruma prim ödeyerek geçirmeniz SSK'dan emekli olmanıza engel değildir. Bir sorun çıkmaz. 01.10.2008 tarihinden sonra işe başlayanlarda ise; toplamda hangi kuruma en fazla prim ödenmişse o kurumdan emekli olunabilecektir. 3.5 yıl şartı ortadan kalkmıştır.
