Takvim.com.tr Ehliyet şartı kalktı, limit yükseldi! 7 maddede ÖTV'siz araç düzenlemesi
Engellilik oranı yüzde 40 ve üzeri olan ortopedik engelliler için araç alımında önemli bir düzenleme yürürlüğe girdi. Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğle birlikte engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayan bireylerin ÖTV ödemeden araç satın alabilmesinin önü açıldı.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Hızlı Özet Göster
- Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı sonrası yüzde 40 ile 90 arası ortopedik engeli olan ve ehliyet alamayan kişiler ÖTV istisnasından yararlanabilecek.
- Araç bedeli vergiler dahil en fazla 2 milyon 873 bin 900 TL olabilecek ve binek otomobil, SUV, pick-up ile motosiklet alınabilecek.
- Sağlık raporunda ortopedik engel nedeniyle ehliyet alınamayacağının belirtilmesi zorunlu tutuluyor.
- Hak sahipleri aracı kendileri kullanmasalar bile kendi adlarına tescil ettirebilecek.
- ÖTV ödenmeyecek ancak işlemlerin kayıt altına alınması için sıfır matrahlı beyanname verilecek.
Daha önce sürücü belgesi şartı nedeniyle sistem dışında kalan yüz binlerce ortopedik engelli, bu düzenlemeyle ilk kez ÖTV istisnasına erişim hakkı kazandı.
Yeni düzenlemeyle ehliyet alamayan ortopedik engellilere ÖTV’siz araç yolu açıldı. (Haberde yer alan görseller Takvim.com.tr grafik servisine aittir)
ANAYASA MAHKEMESİ KARARI SÜRECİ DEĞİŞTİRDİ
Düzenlemenin temelinde Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı bulunuyor. Mahkeme, engellilik oranı yüzde 90'ın altında olan ortopedik engellilerin yalnızca ehliyet alamadıkları için ÖTV istisnasından yararlanamamasını eşitlik ilkesine aykırı buldu. Bu kararın ardından yüzde 40 ile 90 arasında engel oranına sahip bireyler için de yeni bir hak tanımlandı.
7 MADDEDE ÖTV'SİZ ARAÇ ALIMI SÜRECİ
| Madde No | Konu Başlığı | Uygulama Detayı |
| 1 | Ehliyet Şartı | Kaldırıldı. Artık ehliyet alamayan ortopedik engelliler de araç alabilecek. |
| 2 | Engel Oranı | %40 ile %90 arası ortopedik engeli olanlar kapsama alındı. |
| 3 | Fiyat Limiti | Araç bedeli vergiler dahil en fazla 2.873.900 TL olabilir. |
| 4 | Araç Çeşitliliği | Binek otomobilin yanı sıra SUV, ATV, Pick-up ve Motosiklet alınabilir. |
| 5 | Kullanım Hakkı | Hak sahibi aracı kullanamasa bile kendi adına tescil ettirebilir. |
| 6 | Rapor Şartı | Sağlık raporunda "Ortopedik engel nedeniyle ehliyet alamaz" ibaresi şart. |
| 7 | Vergi Süreci | ÖTV ödenmeyecek ancak kayıt için "Sıfır Matrahlı" beyanname verilecek. |
Engel oranı yüzde 40’ın üzerinde olanlar kapsama dahil edildi.
KİMLER YARARLANABİLECEK?
ÖTV istisnasından yararlanmak için iki temel şart aranıyor:
- Engel oranının yüzde 40 ve üzeri olması
- Ortopedik engel nedeniyle sürücü belgesi alınamayacağının resmi olarak tespit edilmesi
Bu şartları taşıyan kişiler, aracı kendileri kullanmasa bile kendi adlarına ÖTV'siz araç satın alabilecek.
Araç fiyatı için üst limit 2 milyon 873 bin 900 lira olarak belirlendi.
HANGİ ARAÇLAR KAPSAMA GİRİYOR?
Belirlenen 2 milyon 873 bin 900 liralık üst limit dahilinde istisna kapsamındaki araçlar:
- Binek otomobiller
- Panelvan ve pick-up modeller
- Arazi araçları, ATV ve jipler
- Steyşın vagonlar
- 2800 cc ve altı motor hacmine sahip ticari araçlar
- Motor hacmine bakılmaksızın motosikletler
Yüzde 40 yerlilik kriteri ve belirlenen fiyat üst sınırı dikkate alındığında 2026 itibarıyla engelli bireylerin ÖTV muafiyetiyle satın alabileceği araç seçenekleri bu çerçevede şekilleniyor:
| Marka | Model | Kapsamdaki Versiyonlar |
| TOGG | T10X & T10F | Tüm donanım seviyeleri (Limit dahilinde) |
| FIAT | Egea Sedan & Cross | Tüm motor ve donanım seçenekleri |
| RENAULT | Clio & Megane Sedan | Tüm donanım seviyeleri |
| RENAULT | Yeni Duster | Tüm motor seçenekleri |
| TOYOTA | Corolla & Corolla Hybrid | Vision, Dream, Flame ve Passion serileri |
| TOYOTA | C-HR Hybrid | Yerli üretim avantajıyla limit dahilinde |
| HYUNDAI | i20 & Bayon | Tüm donanım ve şanzıman seçenekleri |
| FORD | E-Transit Custom | 2800cc altı ticari modeller (Yerli üretim) |
Düzenleme sadece otomobilleri değil farklı araç türlerini de kapsıyor.
VERGİ BEYANI VERİLECEK ÖDEME YAPILMAYACAK
Araç alımında ÖTV ödenmeyecek; ancak işlemler tamamen muaf şekilde yürümeyecek. Mükellefler ÖTV beyannamesi verecek, bu beyannamede herhangi bir vergi hesaplanmayacak. Uygulama, işlemlerin kayıt altına alınması amacıyla zorunlu tutuluyor.
GEREKLİ BELGELER
İstisnadan yararlanmak için ibraz edilmesi gereken belgeler:
- Engellilik oranını ve ehliyet alamama durumunu gösteren sağlık kurulu raporu
- Satış faturasının onaylı örneği
- Beyannamenin verildiği vergi dairesine iletilen diğer belgeler
Vergi dairesi belgeleri inceleyerek gerekli şartların sağlandığını tespit ediyor.
BİRDEN FAZLA ENGELİ OLANLAR İÇİN ORAN HESAPLAMASI
Birden fazla ortopedik engeli bulunan kişilerde oran tek bir değer üzerinden belirlenmiyor. İlgili yönetmelik kapsamındaki yöntemle engel oranları birleştirilerek toplam hesaplanıyor. Bu hesaplama sonucu yüzde 40 eşiğini aşan kişiler istisnadan yararlanabiliyor.
SON ONAY SAĞLIK BAKANLIĞI SİSTEMİNDEN
Başvurunun son aşamasında sağlık kurulu raporu elektronik sistem üzerinden doğrulanıyor. Tüm kontroller tamamlandıktan sonra "ÖTV ödeme belgesi" düzenlenerek hak sahibine veriliyor. Bu belgeyle araç alım süreci resmen tamamlanmış oluyor.
