Dolu dolu kılavuz! Tercih yapmadan önce bir göz atın

Üniversite tercih dönemindeyiz. Adaylar 13 Ağustos tarihine kadar tercihlerini yapacaklar ve ileride yapmak istedikleri mesleklere uygun bölümleri tercih listelerine yazacaklar. Para dergisi, yeni açılan bölümleri ve piyasada en çok aranan uzmanlık bölümlerini araştırdı...

Buna göre; 2025 YKS tercih kılavuzunda toplam 23 yeni lisans ve ön lisans programı yer alacak. Bu programlar, yapay zekâdan yeşil dönüşüme, dijital sağlıktan tarım teknolojilerine kadar pek çok yenilikçi alanı kapsıyor. Geçtiğimiz yıl 20 üniversitede açılan yapay zekâ temelli lisans programları, yüksek doluluk oranlarıyla dikkat çekmişti. Bu başarının ardından, 2025 tercih döneminde bu programların sayısı 80'i aşacak. Sürdürülebilirlik ve çevre odaklı bölümler, 2025 yılıyla birlikte yükseköğretim sisteminde daha fazla yer buluyor. YÖK, yeşil dönüşüm temasına uygun 9 yeni program açarak çevre bilincini üniversite sıralarına taşıyor. Bunlar arasında dikkat çeken bölümler şunlar; Lisansta Doğa Koruma ve Biyoçeşitlilik Yönetimi. Ön Lisansta ise Yenilenebilir Enerji Teknikerliği, Karbon Yönetimi Teknikerliği, Hidrojen ve Enerji Depolama Teknikerliği, Yeşil ve Ekolojik Bina Teknikerliği, Su ve Atık Yönetimi Teknikerliği, Çevresel Ölçüm ve İzleme Sistemleri, Akıllı Altyapılar, Çevre Sağlığı ve Risk Yönetimi dikkat çekiyor. Bu bölümler, iklim değişikliğiyle mücadele, çevre koruma ve enerji verimliliği gibi konularda uzman bireyler yetiştirmeyi hedefliyor.

Tercih yapmadan önce bir daha düşünün (AA)

YENİ PROGRAMLARI TAKİP EDİN
Bu programlar, yalnızca bir üniversite tercihi değil; aynı zamanda geleceğin mesleklerine birer yatırım anlamı taşıyor. Dünya genelinde yükselen dijital dönüşüm, yeşil ekonomi, yapay zekâ uygulamaları ve tarım teknolojileri gibi alanlarda donanımlı bireylerin istihdam edilmesi artık kaçınılmaz. Bu bağlamda yeni açılan bölümler, hem bireysel kariyer hem de Türkiye'nin kalkınma hedefleri açısından büyük önem taşıyor. Günümüzde öğrenciler artık sadece popüler bölümlere değil, iş dünyasının dönüşen ihtiyaçlarına karşılık verebilecek programlara yöneliyor. Bu kapsamda 2024–2025 için yeni açılan bölümler, teknoloji, çevre, sağlık ve tarım gibi stratejik alanlara odaklanarak dikkat çekiyor.

Tercih yapmadan önce bir daha düşünün (AA)

ÇAĞA UYGUN MEZUNLAR
YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, 2025 YKS tercih sürecine girecek öğrencilere şu tavsiyede bulunuyor: "Çağın gereklerine uygun, dijital ve yeşil becerilerle donanmış mezunlar yetiştirmeyi hedefliyoruz. Yeni açılan programları yakından takip etmenizi tavsiye ederim."

TERCİH DÖNEMİNDE ADAYLARA 7 TAVSİYE

1. DUYGUSAL FARKINDALIK VE KABUL:
Tercih dönemi, belirsizliklerle dolu olduğu için kaygı, endişe, hatta bazen korku gibi çeşitli duyguları beraberinde getirebilir. Bu duyguların normal olduğunu kabul etmek ilk adımdır. Unutmayın bu süreci yaşayan herkes, benzer duyguları deneyimleyebilir.

2. GERÇEKÇİ HEDEFLER BELİRLENMELİ:
Mükemmel bir üniversite veya bölüm beklentisi içine girmek, sadece hayal kırıklığına yol açabilir. Her tercihin artıları ve eksileri olduğunu unutmayın. Gerçekçi hedefler belirlemek ve "en iyisi" yerine "sizin için en uygun olanı" aramaya odaklanmak son derece önemli.

3. BİLİNÇLİ KARAR VERME VE ARAŞTIRMA:
Tercih yaparken araştırma yapmak ve bilinçli kararlar vermek çok önemlidir. Sadece puanlara veya popülerliğe göre değil, kendi ilgi alanlarınıza ve hedeflerinize uygun bölümleri araştırmalısınız. Ders programlarını, kampüs olanaklarını, sosyal yaşamları da önemli.

Tercih yapmadan önce bir daha düşünün (AA)

4. DESTEK SİSTEMLERİNİ KULLANMA:
Bu süreçte yalnız değilsiniz! Aileniz, arkadaşlarınız, öğretmenleriniz ve rehberlik danışmanlarınız size destek olmaya hazırdır. Duygularınızı ve endişelerinizi onlarla paylaşmaktan çekinmeyin. Onların deneyimlerinden ve fikirlerinden faydalanın.

5. SOSYAL MEDYA VE DIŞ ETKENLERİN YÖNETİMİ:
Sosyal medyada gördüğünüz "mükemmel" hayatlar veya başkalarının tercihleriyle ilgili yorumlar sizi olumsuz etkileyebilir. Unutmayın, herkesin hikayesi farklıdır. Dış etkenlerin üzerinizdeki baskısını en aza indirmeye çalışın. Çünkü hikayenizi siz yazacaksınız.

6. KENDİNE ZAMAN AYIRMA VE HOBİLERE DEVAM ETME:
Tercih süreci ne kadar yoğun olursa olsun, kendinize dinlenmek ve rahatlamak için zaman ayırmayı unutmayın. Sevdiğiniz hobilerinize devam edin, spor yapın, doğa yürüyüşleri yapın veya arkadaşlarınızla vakit geçirin. Zihinsel olarak dinlenmek çok önemli.

7. PROFESYONEL YARDIM ALMAKTAN ÇEKİNMEME:
Eğer tercih süreciyle başa çıkmakta zorlanıyor, yoğun kaygı veya depresyon belirtileri yaşıyorsanız, profesyonel yardım almaktan asla çekinmeyin. Bir psikolog veya psikiyatrist, bu süreçte size rehberlik edebilir ve duygusal dengeyi sağlamanıza yardımcı olabilir.

Gelecekleri için önemli bir kararın eşiğinde bulunan üniversite adaylarının tercih döneminde heyecan, belirsizlik, umut, kaygı ve baskı gibi birçok farklı duygu yaşayabileceğini belirten İstanbul Atlas Üniversitesi'nden Uzman Klinik Psikolog Banu Dirice Karcı ise, bu dönemde doğru ve sağlıklı karar almanın önemine işaret etti.

TÜRKİYE'DE 3.1 MİLYON YENİ İŞ ORTAYA ÇIKACAK
BORUSAN Holding İnsan, İletişim ve Sürdürülebilirlik Grup Başkanı Nursel Ölmez Ateş ise McKinsey'nin Türkiye özelinde yaptığı analizin, dijitalleşme ve otomasyonun önümüzdeki on yılda 3.1 milyon net yeni iş yaratma potansiyeline sahip olduğunu gösterdiğine işaret ediyor. Ateş, "Bu veriler, teknoloji odaklı mesleklerin artık bir seçenek değil, bir gereklilik haline geldiğini açıkça ortaya koyuyor. Ancak burada asıl önemli olan, sadece hangi mesleklerin popüler olacağı değil, aynı zamanda bu mesleklerin insan ve toplum odaklı bir şekilde nasıl şekilleneceğidir" dedi.

Tercih yapmadan önce bir daha düşünün (AA)

YENİ AÇILAN 17 BÖLÜM
1-Hassas Tarım ve Tarımsal Robotlar
2-Akıllı Sera Teknolojileri
3-Dijital Tarım Teknolojileri
4-Tarım Makineleri ve Teknolojileri
5-Dijital Sağlık Sistemleri Teknikerliği
6-TeleSağlık Teknikerliği
7-Tıbbi Veri İşleme Teknikerliği
8-Ofis Teknolojileri ve Veri Yönetimi
9-Doğa Koruma ve Biyoçeşitlilik Yönetimi
10-Yenilenebilir Enerji Teknikerliği
11-Su ve Atık Yönetimi Teknikerliği
12-Çevre Sağlığı ve Çevresel Risk Yönetimi Teknikerliği
13-Akıllı Altyapılar Teknikerliği
14-Çevresel Ölçüm ve İzleme Sistemleri Teknikerliği
15-Karbon Yönetimi Teknikerliği
16-Hidrojen ve Enerji Depolama Teknikerliği
17-Yeşil ve Ekolojik Bina Teknikerliği

'BÖLÜMDEN ÇOK YETKİNLİK ÖNEM TAŞINIYOR'
PROF. DR. M. EGE YAZGAN/ İSTANBUL BİLGİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRÜ
Gençerlin değişen dünyaya uyum sağlayabilmesinde, seçtikleri bölümlerden çok, üniversite eğitimi süresince kazandıkları yetkinlikler önem taşıyor. Teknolojinin gelişimine paralel olarak meslekler ve iş yapış biçimleri köklü biçimde değişiyor. Bu hızlı dönüşüm, bireylerin sahip olduğu mesleki becerilerin sürekli güncellenmesini ve yeni beceriler edinilmesini zorunlu kılıyor. Bu nedenle, hangi bölümü okurlarsa okusunlar, gençlerin eleştirel düşünme, yaratıcılık, çözüm üretme gibi yetkinlikler kazanmaları; uluslararası düzeyde rekabet edebilecek güçlü bir donanıma sahip olmaları; farklı disiplinlerle etkileşim kurabilmeleri ve teori kadar yaşamın içinden deneyimleri de içeren bir eğitim almaları büyük önem taşıyor.

'EKOLOJİK DENGEYİ KORUYACAK BÖLÜMLER'
PROF. DR. NAZİFE GÜNGÖR/ ÜSKÜDAR ÜNİVERSİTESİ REKTÖRÜ
Gelecek, hiç şüphesiz dijitalleşme ve yapay zekâ ekseninde şekilleniyor. Bu nedenle, üniversite adaylarının öncelik vermesi gereken alanların başında yapay zekâ odaklı mühendislikler geliyor. Yapay zekânın temel yakıtı veridir; bu yüzden Büyük Veri Uzmanlığı geleceğin yıldızı olacak. Buna bağlı olarak Yazılım Mühendisliği, Bilgisayar Mühendisliği ve dijital dünyanın güvenliğini sağlayan Siber Güvenlik gibi alanlar da kaçınılmaz olarak öne çıkıyor. Ancak tablo sadece bundan ibaret değil. Teknolojinin yarattığı çevre kirliliği, küresel ısınma gibi sorunlar, doğa dostu çözümlere olan ihtiyacı artırıyor. Bu da Ziraat Mühendisliği ve Gıda Mühendisliği gibi alanları yeniden son derece çekici ve önemli hale getiriyor.

Tercih yapmadan önce bir daha düşünün (AA)

'DÜNYA ÇOK BOYUTLU BİR DÖNÜŞÜM YAŞIYOR'
PROF. DR. LEVENT KANDİLLER/ YAŞAR ÜNIVERSİTESİ REKTÖRÜ
Dünya hızla değişirken, bu dönüşüme ayak uydurmak isteyen gençler için üniversite tercihi oldukça stratejik bir karar. Bu noktada, üniversitelerin öğrencilerini yalnızca bilgiyle değil; beceri ve deneyimle desteklemesi büyük önem taşıyor. Çağın gerekliliklerine yanıt verecek şekilde güçlü içeriklerle sürekli güncellenen müfredatlara sahip Yazılım Mühendisliği, Endüstri Mühendisliği, Yönetim Bilişim Sistemleri, Endüstriyel Tasarım, Ekonomi, Uluslararası Ticaret ve Finansman gibi bölümler ile Yapay Zekâ Mühendisliği Yüksek Lisans Programları tercih edilebilir. Dijital dönüşümle birlikte öne çıkan meslekler arasında; Büyük Veri Uzmanlığı, FinTech Mühendisliği Yapay Zekâ Geliştiriciliği gibi meslek alanları yer alıyor.

'UYGULAMA BECERİSİ KAZANDIRAN BÖLÜMLER'
FİLİZ ERGİN/ NORM HOLDİNG İNSAN KAYNAKLARI DİREKTÖRÜ
Norm Holding olarak; bağlantı elemanları, ticaret, sıcak dövme, kimya, kalıp ve talaşlı imalat, sac şekillendirme, eklemeli imalat, teknoloji, makine ve otomasyon, tarım ve gıda sektörlerinde faaliyet gösteriyoruz. Bu çeşitlilik, farklı disiplinlerden donanımlı genç yeteneklere olan ihtiyacımızı artırıyor. Bu kapsamda en çok ihtiyaç duyduğumuz bölümler;
Makine Mühendisliği, Endüstri Mühendisliği, Malzeme ve Metalürji Mühendisliği, Mekatronik ve İşletme gibi bölümlerden mezun olan öğrenciler diyebilirim. Ayrıca, meslek yüksekokullarının "Makine, CNC, Otomasyon, Kalite Kontrol ve Teknik Resim" programları da öne çıkıyor.