CANLI YAYIN
BÜLENT ERANDAÇ
BÜLENT ERANDAÇ

Irak'ta risk artıyor

Eklenme Tarihi 18 Ocak 2012
Güvenilir bir kaynak, Milli Güvenlik Kurulu'nun 29 Aralık'ta yapılan Çankaya toplantısında ,Ortadoğu haritasının masaya yatırılarak çok hassas görüşmelerin yapıldığına işaret etti. Türkiye'nin zirvelerinin kapalı kapılar ardında, Ortadoğu'da meydana gelen son olayları çok dikkatle takip ettiği, mesailerin çoğunluğunun da dış meselelere ayrıldığı anlatılıyor. Türkiye kamuoyunun da Irak, İran, Suriye bağlamında meydana gelen son olaylara daha duyarlı olduğunu, gelen mesajlardan ve telefonlardan anlıyorum. Bu bağlamda, Hürmüz boğazında ne oluyor? İsrail, İran'ı vuracak mı? Irak bölünecek mi? Irak Başbakanı Maliki nereye oynuyor? Suriye işi, geçen aylara göre neden yavaşladı? sorularını, stratejik araştırma ve yorumlarıyla tanınan Çanakkale Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Sedat Laçiner'in cevaplandırmasını rica ettim. İşte Laçiner'in cevapları: 2012 yılında, Amerika, Rusya, Fransa başkanlık seçimleri var. Daha sonra Almanya'da. Bunlar, küresel güç. Başkan ve başbakan adayları, seçimlere giderken savaşa gidecek adımlar atmaz.

* Hürmüz'de ne oluyor?
İran, psikolojik harekât yapıyor. İran arkasına Çin ve Rusya'yı alarak taktiksel çıkışlar yapıyor. Amerika'da Meydanı onlara bırakmıyor.

* İran, Hürmüz'ü kapatabilir mi?
Böyle bir hata yapmaz, Çin ve Rusya'da zaten buna fırsat verdirmez.

* İsrail ve Amerika, İran'a saldırır mı?
Amerikan başkanlık seçimleri sonrasına kadar sanmıyorum. ABD Savunma Bakanı Panetta 'Her seçenek masada. Ancak şu anda yapılması gereken, onları doğru adımı atmaya zorlamak" dedi. İsrail de bu konuda uluslararası toplumla birlikte hareket etme arzusunda. İsrail, ABD'den habersiz saldırı gibi tehlikeli bir işe girmez.

* Irak'ta bölünme yaşanır mı?
Risk hergün artıyor. Irak Başbakanı Maliki'nin Türkiye'ye yönelik sözleri gerçekten endişe verici. Bir tarafta, Türkiye-Kuzey Irak Kürt yönetimi- Sünni yönetim, diğer tarafta İran-Güney Irak Şii yönetimi gibi bir tablo var ortada. İnşallah, iş birbirinden kopmaya kadar gitmez

* Mezhepsel savaş riski?
Bu konuda, İran çok etkili. Türkiye bu sıkıntıyı yakından hissediyor. Bölgesel bir soğuk savaşı engellemeye çalışıyor.

* Türkiye-İran ilişkileri ne olur?
Bölgede önce soğuk savaş, ardından da sıcak savaşlardan medet umanlar var. Dışişleri Bakanı Davutoğlu, "Irak-Suriye hattında bir potansiyel tehdit görüyorum. Türkiye-İran ilişkilerini Şii-Sünni rekabetine dayandırmak doğru değil" dedi. Çok doğru, ilişkilerde pek çok boyut var. Türkiye de, İran da aralarındaki benzerliklere odaklanmalı.

* Obama ne düşünüyor?
Obama yönetimindeki Demokratlar Bush'un yaklaşımının Amerika'yı batırdığını düşünüyorlardı. Kötü örneklerden ders alan Demokratlar Libya, Mısır ve Tunus'ta çok farklı bir model uyguladılar.Suriye'de de böyle davranıyor.

* Suriye'de son durum?
Esad, Rusya ve İran'ın desteğine güveniyor. ABD, Türkiye-Suudi Arabistan, Arap Birliği'nin yaptıklarına göre politika belirliyor. Türkiye tek başına müdahale etmez. Rusya'nın tavrı nedeniyle, NATO müdahalesi şimdilik yok. Suriye'nin kaderini iç mücadele belirleyecek.