Beyin küçülüyor burun büyüyor! Soğuk havada sıradışı değişim
Kışın sert yüzü, bu kez minik sivri farelerin vücudunda şaşırtıcı bir değişime yol açtı. Japonya’da yapılan araştırma, bu canlıların soğuk aylarda beyinlerini küçültürken burunlarını büyüttüğünü ortaya koydu. Bilim insanlarını şaşırtan bu sıra dışı adaptasyonun, sivri farelerin dondurucu havalarda hayatta kalmasına yardımcı olduğu düşünülüyor.
Japonya'nın Hokkaido bölgesinde yaşayan uzun pençeli sivri fareler, sert kış koşullarına uyum sağlamak için sıra dışı bir dönüşüm geçiriyor. Araştırmaya göre bu küçük memelilerin kış aylarında beyin hacmi küçülürken burunları büyüyor.
Japonya’daki uzun pençeli sivri farelerin kışın burunları büyüyor. (Haberin fotoğrafları AA'dan ve Sergey Stefanov'dan alınmıştır.)
BEYİN KÜÇÜLÜYOR, BURUN BÜYÜYOR
Smithsonian Magazine'de yer alan habere göre bilim dünyasında Dehnel fenomeni olarak bilinen bu adaptasyonda bazı küçük memelilerin beyinleri ve vücutlarının çeşitli bölümleri kışın küçülüyor, ilkbaharda ise yeniden büyüyor. Uzun pençeli sivri farelerde yapılan incelemeler ise bu sürece burundaki belirgin büyümenin eşlik ettiğini ortaya koydu.
Araştırmaya göre bu hayvanların beyinleri ise kış aylarında küçülüyor.
KIŞIN BURUNLARI YÜZDE 7 UZUYOR
Araştırmacılar, Hokkaido'da 1948-1988 yılları arasında toplanan 136 uzun pençeli sivri fare kafatasını inceledi. Kış aylarında toplanan örneklerde burunların ilkbahardakilere göre yaklaşık yüzde 7 daha uzun ve yüzde 6 daha geniş olduğu belirlendi.
Kışın burunların yüzde 7 daha uzun ve yüzde 6 daha geniş olduğu belirlendi.
BURUN BÜYÜMESİNİN NEDENİ NE?
Bilim insanları bu sıra dışı değişimin birkaç nedeni olabileceğini düşünüyor. Daha büyük bir burun, sivri farelerin koku alma yeteneklerini geliştirerek kar altında av bulmasına yardımcı olabilir.
Bu sıra dışı değişim, bilim insanları tarafından “ters Dehnel fenomeni” olarak adlandırıldı.
Ayrıca daha geniş burun boşluğunun daha fazla damar için alan sağlayarak solunan soğuk havanın akciğerlere ve beyne ulaşmadan önce ısıtılmasına katkı sunabileceği değerlendiriliyor.
Büyük burnun, soğuk havayı ısıtarak beynin korunmasına yardımcı olabileceği düşünülüyor.
SOĞUKLA MÜCADELEDE SIRA DIŞI STRATEJİ
Araştırmacılara göre en güçlü ihtimal, burundaki büyümenin vücut sıcaklığının düzenlenmesine yardımcı olması. Böylece sivri fareler, beyinlerinin küçüldüğü zorlu kış koşullarında hayati işlevlerini koruyabiliyor. Çalışma, sivri farelerin mevsimsel değişimlerini anlamak açısından önemli bir bulgu sunarken yeni araştırmaların da önünü açıyor.
Katledilen Şerife Gezer'in son sözleri
Yol verme tartışması yumrukla kavgaya dönüştü