Takvim.com.tr NASA görüntüledi: Karadeniz’in rengi neden değişti?
NASA’nın PACE uydusu, Karadeniz’de her yıl ilkbahar sonu ve yaz başında görülen turkuaz renk değişimini görüntüledi. Bilim insanlarına göre bu durum yüzey sularında hızla çoğalan kokolitofor adlı mikroskobik canlılardan kaynaklanıyor. Benzer görüntü İstanbul Boğazı’nda da kaydedildi.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Karadeniz'in bazı dönemlerde turkuaz renge bürünmesi NASA'nın uzaydan yaptığı son gözlemlerle yeniden gündeme geldi. PACE uydusunun görüntülerinde deniz yüzeyindeki renk değişimi net şekilde kaydedilirken uzmanlar bu durumun kirlilikten değil doğal bir ekosistem sürecinden kaynaklandığını belirtiyor.
NASA'nın PACE uydusu Karadeniz'in turkuaz renge büründüğünü uzaydan görüntüledi. (Fotoğraf:NASA)
NASA KARADENİZ'İ UZAYDAN GÖRÜNTÜLEDİ
Karadeniz, yılın büyük bölümünde koyu tonlarda görünürken özellikle ilkbahar sonu ve yaz başında açık mavi ve turkuaza yakın renklere bürünüyor. NASA'nın 22 Haziran 2026'da kaydettiği uydu görüntülerinde bu değişim net şekilde ortaya çıktı.
RENK DEĞİŞİMİNİN NEDENİ KOKOLİTOFORLAR
Uzmanlara göre bu görsel değişimin temel nedeni "kokolitofor" adı verilen tek hücreli fitoplanktonlar.
Bu mikroskobik canlıların yüzeyi kalsiyum karbonat plakalarla kaplı olduğu için güneş ışığını yansıtarak denize açık, süt mavisi ve turkuaz tonları kazandırıyor.
Renk değişiminin nedeni kalsiyum karbonat plakalı kokolitofor adlı tek hücreli fitoplanktonların güneş ışığını yansıtması olarak açıklandı. (Fotoğrafİ:NASA)
MEVSİMSEL YOĞUNLAŞMA DİKKAT ÇEKİYOR
İlkbahar sonu ve yaz başında hızla çoğalan kokolitoforlar, bu dönemde Karadeniz ekosisteminde baskın hale geliyor. Yılın diğer dönemlerinde ise silis kabuklu diyatomlar öne çıkıyor ve denizin rengi yeniden koyulaşıyor.
Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan çekilen görüntülerde İstanbul Boğazı'nda da fitoplankton yoğunluğu gözlemlendi. (Fotoğraf:AA)
İSTANBUL BOĞAZI RENK DEĞİŞTİRDİ
NASA'nın paylaştığı görüntüler yalnızca Karadeniz'i değil, İstanbul Boğazı'nı da kapsıyor. Uluslararası Uzay İstasyonu'ndan çekilen 27 Mayıs 2026 tarihli karede, Boğaz boyunca akıntılarla taşınan fitoplankton yoğunluğu açık renkli alanlar halinde görülüyor.
Fotoğraf Takvim.com.tr grafik servisi tarafından hazırlanmıştır.
UZAYDAN GÖRÜLEBİLEN MİKROSKOBİK YAŞAM
Kokolitoforlar tek tek gözle görülemeyecek kadar küçük olmalarına rağmen uygun koşullarda milyarlarca sayıya ulaşabiliyor.
Bu yoğunluk, deniz yüzeyinde uzaydan bile seçilebilen alg patlamalarına neden oluyor.
Kokolitoforlar öldüklerinde deniz tabanına çökerek okyanuslardaki karbon döngüsüne katkı sağlıyor. (Fotoğraf:AA)
KARBON DÖNGÜSÜNE KATKI SAĞLIYORLAR
Bu canlılar yaşamları boyunca karbonu bünyelerine alıyor.
Öldüklerinde bir kısmı deniz tabanına çökelerek karbonun uzun süre burada kalmasına katkı sağlıyor ve böylece okyanuslardaki karbon döngüsünde önemli bir rol oynuyor.
5 SORUDA MERAK EDİLENLER
1) Karadeniz neden turkuaz renge dönüyor?
Denizdeki "kokolitofor" adı verilen mikroskobik fitoplanktonların çoğalması nedeniyle deniz bu renge bürünüyor.
2) Bu renk değişimi kirlilikten mi kaynaklanıyor?
Bu durum tamamen doğal bir ekosistem sürecidir.
3) NASA bu olayı nasıl tespit etti?
PACE uydusu ve Okyanus Renk Enstrümanı (OCI) ile uzaydan yapılan gözlemlerle tespit edildi.
4) Kokolitoforlar nedir?
Tek hücreli, kalsiyum karbonat kaplı mikroskobik deniz canlılarıdır.
5) Bu canlıların çevreye etkisi nedir?
Karbonu bünyelerinde tutarak öldüklerinde bir kısmının deniz tabanına çökmesini sağlar ve karbon döngüsüne katkı sunarlar.
Zeynep Durusoy Takvim.com.tr Yaşam