Takvim.com.tr Denizin dibinde batık müze: Arkeologlardan Cebelitarık Körfezi'nde hazine keşfi
Arkeologlar Cebelitarık Körfezi’nin derinliklerinde dikkat çekici bir keşfe imza attı. Yapılan araştırmalarda Avrupa ve farklı bölgelerden gelen ve MÖ 5. yüzyıla kadar uzanan çok sayıda antik gemi enkazı deniz tabanında ortaya çıkarıldı.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Hızlı Özet Göster
- İspanyol arkeologlar Algeciras Körfezi'nde MÖ 5. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar uzanan 151 arkeolojik alan tespit etti ve bunların 134'ü gemi enkazı niteliği taşıyor.
- Bulunan enkazlar arasında MÖ 5. yüzyıldan Pön dönemi gemisi, 20'den fazla Roma İmparatorluğu batığı, Orta Çağ ticaret gemileri ve erken modern dönem savaş gemileri yer alıyor.
- 18. yüzyıla ait küçük bir İspanyol savaş gemisi enkazında kitap şeklinde tasarlanmış ahşap bir kutu bulundu ve içinden kişisel bakım için kullanılan taraklar çıktı.
- Cebelitarık Boğazı'nın kuzey ucundaki körfez tarih boyunca Avrupa ile Afrika arasında önemli bir geçit işlevi görmüş ve yoğun deniz trafiğine sahne olmuş.
- Sualtı mirası liman inşaatları, tarama faaliyetleri, iklim değişikliği ve istilacı alg türleri nedeniyle tehdit altında bulunuyor.
İspanyol arkeologlar Cebelitarık Boğazı'nın kuzey ucunda yer alan Algeciras Körfezi'nde yürüttükleri kapsamlı araştırmalar sonucunda farklı dönemlere ait çok sayıda gemi enkazını ortaya çıkardı. MÖ 5. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar uzanan bu kalıntılar bölgenin tarih boyunca ne denli yoğun bir deniz trafiğine sahne olduğunu gözler önüne seriyor.
Arkeologlar Herakles Projesi kapsamında kayıtlara geçirilen 17. yüzyıla ait İspanyol gemisi Puente Mayorga II'nin enkazını inceliyor. Fotoğraf: Alejandro Manas
TARİHİN KAVŞAK NOKTASI: HERKÜL SÜTUNLARI
The Guardian'da yer alan habere göre Cebelitarık çevresi antik çağlardan bu yana Avrupa ile Afrika arasında bir geçit işlevi gördü. Bu dar su yolu; ticaret gemileri, savaş filoları ve keşif seferleri için vazgeçilmezdi. Ancak aynı zamanda tehlikeli akıntılar, savaşlar ve kazalar nedeniyle sayısız gemiye mezar oldu. Üç yıl süren araştırma projesi kapsamında deniz tabanında toplam 151 arkeolojik alan tespit edildi. Bunların 134'ü doğrudan gemi enkazı niteliği taşıyor. Şu ana kadar 30'dan fazlası detaylı şekilde incelendi.
Herakles Projesi ekibinden bir üye Algeciras Körfezi'ndeki bir batığı inceliyor. Fotoğraf: Herakles Projesi
ANTİK DÜNYADAN MODERN ÇAĞA UZANAN İZLER
Buluntular arasında dikkat çekenler şunlar:
- MÖ 5. yüzyıla ait Pön döneminden bir gemi
- Roma İmparatorluğu'na ait 20'den fazla batık
- Orta Çağ'dan kalma ticaret gemileri
- Erken modern döneme ait savaş ve yük gemileri
- 20. yüzyıldan bir uçak motoru ve pervanesi
Bu çeşitlilik körfezin yalnızca bir ticaret rotası değil aynı zamanda askeri çatışmaların ve keşiflerin merkezi olduğunu gösteriyor.
18. yüzyıldan kalma İspanyol savaş gemisi Puente Mayorga IV'ün enkazında bulunan kitap şeklinde bir kutu. Fotoğraf: Felipe Cerezo Andreo
KİTAP ŞEKLİNDE AHŞAP KUTU DİKKAT ÇEKTİ
Araştırmanın en ilginç keşiflerinden biri 18. yüzyıla ait küçük bir İspanyol savaş gemisi enkazı oldu. Bu tür tekneler düşmana sürpriz saldırılar düzenlemek için balıkçı teknesi gibi kamufle edilirdi. Hızlı ve çevik yapıları sayesinde özellikle İngiliz gemilerine karşı kullanılıyordu.
Fotoğraf Guardian'dan servis edilmiştir.
Kazılar sırasında bulunan ilginç bir nesne ise kitap şeklinde tasarlanmış ahşap bir kutuydu. İlk bakışta gizli belgeler için kullanıldığı düşünülse de içinden yalnızca kişisel bakım için kullanılan taraklar çıktı. Bu detay denizcilerin günlük yaşamına dair samimi bir pencere sunuyor.
Ekip üyelerinden ikisi Algeciras Körfezi'ndeki bir batıktan tortuyu temizlemek için hortum kullanıyor. Fotoğraf: Felipe Cerezo Andreo
TEHLİKE ALTINDAKİ KÜLTÜREL MİRAS
Araştırmacılar bu eşsiz sualtı mirasının çeşitli tehditlerle karşı karşıya olduğunu vurguluyor:
- Liman genişletme ve inşaat çalışmaları
- Deniz tabanını etkileyen tarama faaliyetleri
- İklim değişikliği ve yükselen deniz seviyeleri
- Batıkları kaplayan istilacı alg türleri
Algeciras Körfezi'nde kıyıdan birkaç metre açıkta, yukarıdan bakıldığında silueti görünen bir batık. Fotoğraf: Alejandro Mañas
Keşif geçmişin hikayesini anlatıyor
Algeciras Körfezi binlerce yıllık denizcilik geçmişini tek bir bölgede gözlemleme imkânı sunuyor. Bu batıklar yalnızca gemilerin değil onları kullanan insanların ticaret ağlarının ve kültürlerin de hikâyesini anlatıyor. Denizin altında saklı bu kalıntılar geçmişle bugün arasında sessiz ama güçlü bir bağ kurmaya devam ediyor.
