Takvim.com.tr
Yanardağ patlaması nedir? Volkanik patlamanın ardından tsunami oluşur mu?
Santorini adasında son zamanlarda artan depremler, bölgedeki volkanik faaliyetleri yeniden gündeme taşıdı. Gelişmelerin ardından volkanik patlamalar hakkında detaylar merak ediliyor. Yanardağ patlamaları çevreyi ve okyanusları etkileyebilecek güçte doğa olaylarıdır. Tarih boyunca bazı volkanik patlamalar dev dalgalar (tsunamiler) oluşturmuştur. Peki, yanardağ patlaması nedir? Tsunami nasıl oluşur? İşte merak edilenler.
Yunanistan Santorini adasında son zamanlarda artan depremler, bölgedeki volkanik faaliyetleri yeniden gündeme getirdi. Gelişmelerin ardından volkanik patlamalar hakkında detaylar merak ediliyor. Yanardağ patlamaları, yer kabuğunun derinliklerindeki magmanın yüzeye çıkmasıyla gerçekleşen doğa olaylarıdır. Bu patlamalar sırasında lav, gaz ve volkanik kül atmosfere yayılır. Volkanik patlamalar genellikle büyük ölçekte yıkıcı olabilir ve çevresel koşulları ciddi şekilde etkileyebilir.
(Takvim Foto Arşiv)
Yanardağ patlamaları tsunamilere neden olabilir mi?
Evet, ancak belirli koşullar altında. Bir volkanik patlamanın tsunamiye yol açması için aşağıdaki senaryolardan birinin gerçekleşmesi gerekir. ⤵
(Takvim Foto Arşiv)
↪ Deniz Altı Yanardağ Patlamaları
Eğer bir volkanik patlama okyanus veya deniz tabanında meydana gelirse patlamanın şiddetine bağlı olarak su kütlesi hızla yer değiştirir ve dev dalgalar oluşabilir.
(Takvim Foto Arşiv)
↪ Volkanik Adanın Çökmesi
Büyük bir patlama sonucu volkanik adanın bir kısmının çökmesi suyun yer değiştirmesine neden olarak tsunami oluşturabilir.
Santorini’den kaçış başladı(Takvim Foto Arşiv)
↪ Piroklastik Akıntılar
Volkanik patlamalarda ortaya çıkan aşırı sıcak gaz ve kaya parçalarından oluşan piroklastik akıntılar yüksek hızla denize ulaşırsa suyun ani yer değiştirmesiyle tsunami tetiklenebilir.
(Takvim Foto Arşiv)
Tarihsel Volkanik Patlamalar ve Tsunami Olayları
Tarih boyunca bazı volkanik patlamalar yıkıcı tsunamilere yol açmıştır. Örneğin, 1883 yılında Endonezya'daki Krakatoa Yanardağı'nın patlaması, 30 metrelik dev dalgalara neden olmuş ve on binlerce insanın hayatını kaybetmesine yol açmıştır.
(Takvim Foto Arşiv)
Benzer şekilde, 2022'de Tonga'daki Hunga Tonga-Hunga Ha'apai yanardağının patlaması büyük bir tsunami oluşturmuş ve Pasifik kıyılarında etkisini göstermiştir. Genel çerçevede bakılırsa her volkanik patlama tsunamiye neden olmaz ancak özellikle deniz veya okyanus tabanında gerçekleşen patlamalar ciddi dalgalar oluşturabilir.
