Takvim.com.tr Yapay zeka matematiğin duvarını yıktı: 90 yıllık problemi 88 saatte çözüldü
OpenAI, yapay zekanın matematik alanındaki kapasitesini ortaya koyan kapsamlı bir çalışmaya imza attı. Şirket, cebirden sayı teorisine, teorik bilgisayar biliminden matematiksel mantık ve topolojiye kadar farklı alanlarda yapay zeka tarafından elde edilen 377 yeni matematiksel sonucu kamuoyuyla paylaştı. Sonuçların her birinin ortaya çıkarılması ortalama yaklaşık üç saat sürerken, ulaşılan ispatların bilgisayar destekli yöntemlerle doğrulandığı bildirildi.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Bu gelişme, OpenAI'ın kısa süre önce akışkanların hareketini açıklayan ve uzun yıllardır çözülemeyen Navier-Stokes denklemleri üzerine yürüttüğü çalışmayı duyurmasının ardından geldi. Şirketin paylaştığı yeni sonuçlarla birlikte yapay zekanın yalnızca mevcut matematiksel bilgileri kullanmakla kalmayıp yeni sonuçlara ulaşma ve bunları biçimsel olarak doğrulatma kapasitesi de yeniden gündeme taşındı.
OpenAI, yapay zekanın ürettiği 377 yeni matematiksel sonucu kamuoyuyla paylaştı. (Foto: Takvim foto arşivi)
377 YENİ MATEMATİKSEL SONUÇ ORTAYA ÇIKTI
- New York Times (NYT) gazetesinin haberine göre OpenAI tarafından yayımlanan sonuçlar, matematiğin birbirinden farklı birçok alanını kapsıyor. Çalışmalar arasında cebir, sayı teorisi, teorik bilgisayar bilimi, matematiksel mantık ve topoloji gibi ileri düzey disiplinlerde elde edilen yeni sonuçlar bulunuyor.
- Şirketin açıklamasına göre bu çalışmalar, daha önce kamuoyuna ayrıntılarıyla sunulmayan daha gelişmiş bir yapay zeka modeli kullanılarak gerçekleştirildi. Modelin ürettiği sonuçların matematiksel açıdan güvenilir olup olmadığının değerlendirilmesi için bilgisayar destekli doğrulama yöntemlerinden yararlanıldı.
- OpenAI, her bir sonucun ortaya çıkarılmasının ortalama üç saat civarında sürdüğünü açıkladı. Şirket ayrıca yeni çalışmalar tamamlandıkça elde edilen sonuçların mevcut veri havuzuna eklenmeye devam edeceğini belirtti.
Çalışmalar cebir, sayı teorisi ve topoloji gibi alanları kapsıyor. (Foto: Takvim foto arşivi)
İSPATLAR LEAN İLE KONTROL EDİLDİ
Yapay zekanın matematikte yeni sonuçlar üretmesi kadar, bu sonuçların gerçekten doğru olduğunun güvenilir biçimde ortaya konulması da çalışmanın önemli bir bölümünü oluşturuyor.
OpenAI, hazırlanan matematiksel ispatların temel mantıksal doğruluğunun Lean adı verilen bilgisayar dili kullanılarak kontrol edildiğini açıkladı. Böylece yapay zekanın ortaya koyduğu sonuçların yalnızca ikna edici görünen metinler olarak kalmasının önüne geçilmesi ve matematiksel ispatların biçimsel olarak denetlenmesi hedeflendi.
Şirket, bu yaklaşımın yapay zekanın matematik araştırmalarında kullanımını daha sistematik hale getirebileceğini belirtiyor.
Yapay zekanın matematiksel keşiflerdeki rolü giderek genişliyor. (Foto: Takvim foto arşivi)
10 PROBLEMİN ÇÖZÜM SÜRECİ DE PAYLAŞILDI
OpenAI, yayımladığı 377 sonucun yanı sıra bunlardan 10 tanesi için yapay zeka modelinin sonuca nasıl ulaştığını anlatan özetler de hazırladı.
Bu özetlerle, yalnızca ortaya çıkan matematiksel sonuçların değil, yapay zekanın problem çözme sürecinin de araştırmacılar tarafından incelenebilmesi amaçlanıyor.
Böylece matematikçiler, yapay zekanın hangi tür problemlerde başarılı olduğunu ve karmaşık matematiksel sorular karşısında nasıl bir yaklaşım geliştirdiğini daha yakından değerlendirebilecek.
OpenAI, yapay zekanın matematik araştırmalarındaki kullanımını daha da geliştirmeyi hedefliyor. (Foto: Takvim foto arşivi)
MATEMATİK ARAŞTIRMALARINDA YENİ BİR DÖNEM HEDEFLENİYOR
OpenAI, yapay zeka tarafından elde edilen matematiksel sonuçların bilim dünyasıyla paylaşılması konusunda farklı yöntemler geliştirmek amacıyla bir danışma grubuyla görüşmeler yürütüldüğünü açıkladı.
Şirket ayrıca yapay zekanın ürettiği matematiksel sonuçların daha iyi anlaşılmasını desteklemek için atölye çalışmaları, konferanslar ve özel programlara finansman sağlanacağını duyurdu.
OpenAI, ileri düzey yapay zeka modellerinin yalnızca matematikte değil, farklı bilimsel alanlarda da test edilmeye devam edileceğini bildirdi. Böylece yapay zekanın bilimsel araştırmalardaki rolünün ve yeni bilgi üretme kapasitesinin daha kapsamlı biçimde araştırılması planlanıyor.
NAVIER-STOKES PROBLEMİ DE GÜNDEME GELMİŞTİ
- OpenAI'ın yeni sonuçları, şirketin Eylül 2026'da yaptığı dikkat çekici Navier-Stokes açıklamasının ardından geldi.
- Şirket, yaklaşık 90 yıldır çözülemeyen ileri düzey bir matematik problemini yeni nesil bir yapay zeka modeliyle çözdüğünü açıklamıştı. Söz konusu problem, akışkanların hareketini tanımlayan ve matematik ile fizik açısından büyük önem taşıyan Navier-Stokes denklemleriyle ilgiliydi.
- OpenAI'ın açıklamasına göre bu çalışma, görevleri kısmen otonom biçimde yerine getiren yaklaşık 10 bin yapay zeka aracından oluşan bir sistem kullanılarak yürütüldü. Problemin çözümünün yaklaşık 88 saat sürdüğü belirtildi.
Yaklaşık 90 yıllık Navier-Stokes problemi için yapay zeka destekli bir çözüm geliştirildiği açıklandı. (Foto: Takvim foto arşivi)
MİLYONLARCA MESAJ VE MİLYARLARCA VERİ KULLANILDI
Navier-Stokes çalışmasına ilişkin açıklamada, yapay zeka sistemlerinin süreç boyunca yaklaşık 3 milyon mesaj oluşturduğu ve 130 milyar veri kullandığı ifade edildi.
Bu çalışma ile son olarak açıklanan 377 yeni matematiksel sonuç birlikte değerlendirildiğinde, yapay zekanın matematiksel araştırmalarda yalnızca hesaplama aracı olarak değil, yeni varsayımlar geliştiren, çözüm yolları arayan ve ortaya koyduğu ispatları biçimsel yöntemlerle doğrulatabilen bir araştırma yardımcısı olarak kullanımına yönelik çalışmaların hız kazandığı görülüyor.
OpenAI ise elde edilen yeni sonuçların bilim dünyasıyla paylaşılmasının, yapay zekanın matematiksel keşiflerdeki rolünün daha geniş biçimde incelenmesine katkı sağlayacağını belirtiyor.
