Duran’dan gençlere çağrı: Savrulan değil, şekillendiren nesil olun! Dijital çağ uyarısı: Algoritmaların içinde kaybolmayın

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, TRT tarafından bu yıl beşincisi düzenlenen NEXT TRT 2026 etkinliğinde gençlerle bir araya geldi. Teknoloji, yapay zeka ve dijitalleşmenin yalnızca iletişim alanını değil, siyaset, ekonomi ve toplumsal yapıları da derinden etkilediğini belirten Duran, hakikat ile kurgu arasındaki sınırın belirsizleştiği bu dönemde dijital okuryazarlığın büyük önem taşıdığını vurguladı.

Duran’dan dijital okuryazarlık vurgusu: Hakikati korumak öncelikli hedef (Fotoğraflar Anadolu Ajansı'ndan alınmıştır)

NEXT TRT 2026'DA GENÇLERLE BULUŞTU

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, TRT tarafından bu yıl beşincisi düzenlenen, genç gazeteciler, akademisyenler, girişimciler ve sivil toplum temsilcilerinin bir araya geldiği NEXT TRT 2026 etkinliğine katıldı.

Programda konuşan Duran, farklı ülkelerden gelen gençleri diyalog içerisinde tutmaya, geleceği şekillendirme konusunda düşünmeye ve tartışmaya yönlendiren etkinlik dolayısıyla TRT'ye teşekkür etti.

Yeni dünyanın herkeste bir miktar endişe oluşturduğunu ve bu endişenin yersiz olmadığını ifade eden Duran, gençlere seslenerek, "Şunu biliyorum, bu dünya sizin dünyanız olacak. Bizim gibi orta yaşların dünyası yavaş yavaş sizlerin eline geçecek." dedi.

TEKNOLOJİ, DEVLET VE JEOPOLİTİK ÜSTÜNLÜK

Duran, konuşmasında ABD merkezli teknoloji şirketi Palantir'in yayımladığı 22 maddelik manifestoya da değindi. Manifestoda teknolojinin nereye gittiğine, teknoloji şirketlerinin toplumu şekillendirmede ve dünyaya bakışta nerede durduğuna ilişkin ifadeler bulunduğunu belirten Duran, bazı maddeleri katılımcılarla paylaştı.

Söz konusu manifestoda Amerika'nın yeniden nasıl konumlanacağı, teknoloji şirketleriyle devletin nasıl iç içe geçeceği ve bu şirketlerin imkanlarının askeri ve jeopolitik üstünlük için nasıl seferber edileceğine dair ifadeler yer aldığını belirten Duran, şunları söyledi:

"Bu yeni bir şey değil. Biz şunu biliyoruz. Teknoloji dediğimiz şey çoğu zaman savaşlarla gelişmiş fakat şimdi savaşlar teknolojiyi geliştirirken teknoloji tekrar savaşları güçlendiriyor. Bunun gerçekten hızlı bir sarmala döndüğü dünyanın içerisindeyiz."

"YAZILIMLAR HİÇ DE MASUM DEĞİL"

İletişim Başkanı Duran, teknoloji şirketlerinin artık insanlara yalnızca birtakım mecralar ve aplikasyonlar sunmadığını, aynı zamanda insanları kontrol eden ve anlatılarını kuran çok etkili bir konuma geldiğini söyledi.

Bu yazılımların masum olmadığını algoritmalar, filtreler ve yankı odaları üzerinden bildiklerini dile getiren Duran, yeni dönemde teknolojinin sadece kolaylaştırıcı bir araç olarak görülmemesi gerektiğine dikkati çekti.

"İNSAN OLMANIN YERİNE GEÇECEK KARARLARI CHATGPT'YE Mİ ALDIRACAĞIZ?"

Son dönemde insanların yapay zekaya çeşitli bilgiler vererek "Nasıl karar almalıyım?" diye sorduğunu aktaran Duran, teknolojinin birçok alanda önemli imkanlar sunduğunu ancak insan iradesinin yerine geçmemesi gerektiğini belirtti.

Duran, "Verilerden yola çıkarak bu teknolojileri kullanarak çok daha iyi doktorluk yapabilirsiniz, çok daha iyi ürün üretebilirsiniz. Fakat insan olmanın yerine geçecek kararları da ChatGPT'ye mi aldıracağız? Bu, çok önemli bir sorun." ifadelerini kullandı.

"BİLİNCİMİZ VE VİCDANIMIZ NEREDE OLACAK?"

Teknolojik gelişmelerin insan hayatında büyük dönüşümlere yol açtığını vurgulayan Duran, gelecekte çipler aracılığıyla onlarca dili rahatlıkla öğrenmenin mümkün olabileceğini belirtti.

Duran, bu gelişmenin beraberinde büyük sorular getirdiğini ifade ederek, "Bir çip takarak, onlarca dili rahatlıkla öğrenebiliriz. Buna doğru gidiyoruz ama o çiplerin takıldığı zihin, artık bizim mi olacak? Bilincimiz, hatta biraz daha öteye gidelim, vicdanımız nerede olacak? Şimdi bu büyük soruları soracağımız bir dünyaya gidiyoruz." dedi.

Bu nedenle endişe ile umudun aynı anda bulunduğu yerde üretkenliğin ortaya çıkacağını belirten Duran, insanların sağlıklarının ve imkanlarının artacağı bir dönemin umut verici yönlerine de işaret etti.

SÖYLEMLERİ KİM BELİRLEYECEK?

Geçmişte insanların zihninde dolaşan kavramları ve söylemleri şairlerin, vaizlerin, rahiplerin, ideologların, akademisyenlerin ve aydınların belirlediğini ifade eden Duran, bugünün dünyasında bu rolün kimler tarafından üstlenileceğinin kritik bir soru haline geldiğini söyledi.

Duran, "Peki bugünün dünyasında söylemleri kimler belirleyecek? Teknoloji şirketleri mi?" diye sordu.

GENÇLERE YENİ DÜNYA ÇAĞRISI

İletişim Başkanı Duran, dijitalleşen yeni dünyayla karşılaşmanın birçok konuda tavır almayı ve bunun sonucunda eyleme geçmeyi gerektirdiğini söyledi.

Gençlere seslenen Duran, algoritmaların içinde savrulan değil, yeni dünyayı şekillendiren bir kuşağın önemine vurgu yaparak, "Akıntı içerisinde kaybolan, nereye gittiğini bilemediğimiz algoritmalarla bir o yana bir bu yana savrulduğumuz bir yerde olmamalıyız. Böyle baktığımda, yeni gelen dünyanın siz gençlerin yapıp etmeleriyle sahip çıkmalarıyla şekillenen bir yer olmasını ümit ediyorum." ifadelerini kullandı.

Duran, dünyanın teknoloji şirketlerinin tanımlanmış milli çıkarları ve üstünlük iddialarıyla oluşturduğu bir yer olmaması gerektiğini belirterek, gençlerin çok daha meydan okuyucu bir dünyada yaşayacağını söyledi.

TEKNOLOJİK REKABETİN ARKASINDA ULUSLARARASI MÜCADELE VAR

Teknolojik rekabetin hemen arkasında uluslararası bir mücadelenin bulunduğunu dile getiren Duran, bugün artık çok kutuplu bir dünyayla karşı karşıya olunduğunu belirtti.

ABD'nin kendisini, teknolojik üstünlüğünü ve hegemonyasını devam ettirecek bir yerde tutmaya çalıştığını ifade eden Duran, Çin'in ise bu üstünlüğü ele geçirmek istediğini söyledi.

"YARI MAKİNELEŞMİŞ VE ZİHİNLERİ KONTROL ALTINA ALINMIŞ İNSANLAR OLMAMALIYIZ"

Duran, teknoloji şirketleri aracılığıyla kamuyu kontrol etmenin artık çok daha kolay hale geldiğine dikkati çekerek, bunun fark edilmesi gerektiğini vurguladı.

Bu mücadelenin bir anlamda insanlığın özgürlük mücadelesi olduğunu belirten Duran, "Orta Çağ'da bedeni köle ama kendisi hür olan insanların olabileceğini varsaydığımızda, bugün kendimizi hür zannederken yarı makineleşmiş ve zihinleri kontrol altına alınmış insanlar olmamalıyız." diye konuştu.

TÜRKİYE'NİN DÜNYAYA SÖYLEYECEK SÖZÜ VAR

Türkiye gibi orta büyüklükte görünen ancak dünyaya verecek mesajı olan ülkelerin, dünyanın geleceğine dair söz söylemesi gerektiğini vurgulayan Duran, yalnızca söz söylemenin değil, aynı zamanda eyleme geçmenin de önem taşıdığını belirtti.

Duran, Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın "Dünya beşten büyüktür" söylemiyle başlattığı ve daha sonra "Daha adil bir dünya mümkündür" ifadesiyle sürdürdüğü yaklaşımın yalnızca bir söylem olmadığını vurguladı.

Bu yaklaşımın Türkiye'nin birçok bölgede müdahil olduğu krizlerde, paylaştığı kapasitelerle ve ortaya koyduğu katkılarla geleceğin şekillenmesine etki ettiği bir alan olduğunu ifade etti.

GAZZE SOYKIRIMI MESAJI

Türkiye'nin elindeki imkanları haksızlıkların önlenmesi ve adaletin hakim kılınması için kullandığını belirten Duran, Türkiye'nin Libya, Karabağ, Suriye ve Afrika'nın birçok ülkesiyle geliştirdiği ilişkilerdeki tavrının da bununla bağlantılı olduğunu söyledi.

Duran, konuşmasında Gazze'de yaşananlara da dikkat çekerek, "Gazze soykırımından bahsetmeden konuşmamı yapamam." dedi.

Gazze'de yaşananların iki şeyi gösterdiğini belirten Duran, değerler etrafında dünya siyasetinin ilerlediğini söyleyenlerin bazı ülkeler söz konusu olduğunda her şeyi nasıl kenara bıraktığını çıplak biçimde ortaya koyduğunu ifade etti.

Duran, "Batı'nın o liberal olduğunu düşündüğü, söylediği şeyin artık tabutuna son çivi çakılmış oldu." değerlendirmesinde bulundu.

Gazze soykırımı sırasında ortaya çıkan ikinci tablonun ise umut verici olduğunu belirten Duran, ABD'de Filistin sempatisinin İsrail sempatisinin üzerine çıktığını, Avrupa'da da İsrail'e en fazla müdahil olması gereken toplumlardaki tepkinin görüldüğünü söyledi.

HAKİKATİ KORUMA GAYRETİ

İletişim Başkanlığı olarak hakikati korumaya yönelik bir gayret ortaya koymaya çalıştıklarını ifade eden Duran, bunu Dezenformasyonla Mücadele Merkezi çerçevesinde yürüttüklerini belirtti.

Duran, CİMER üzerinden Türkiye'deki vatandaşların taleplerinin kamuya iletildiğini ve bunların karşılanması yönünde çaba gösterildiğini de kaydetti.

SOBACI: KRİZLER ÇAĞINDA İNSAN KALMAK ÖNEMLİ

TRT Genel Müdürü Mehmet Zahid Sobacı da etkinlik kapsamında bu yıl 9 farklı oturum ve 4 atölye çalışmasında sanattan dijital dünyaya, yapay zekadan iklime, spordan medya okuryazarlığına kadar birçok farklı konunun ele alınacağını söyledi.

"Krizler çağında insan kalmak" meselesini önemsediğini belirten Sobacı, içinde bulunulan krizler çağının insan üzerindeki etkisini, doğasını, ruhunu ve dinamiklerini anlamadan sorunları doğru tespit etmenin ve doğru reçeteler yazmanın mümkün olmadığını ifade etti.

Sobacı, geleceğin neyin üzerine inşa edileceğine dair kanaatler oluşturmak için bu meselelerin doğru anlaşılması gerektiğini söyledi.

ALGORİTMALAR DİKKATİMİZİ YÖNLENDİRİYOR

TRT Genel Müdürü Sobacı, sosyal medyanın algoritma yapısına da değindi. Algoritmaların neyi ne kadar göreceğimize, kimi takip edeceğimize, neye güleceğimize, neye kızacağımıza ve neye nasıl tepki vereceğimize müdahil olduğunu belirten Sobacı, bu yapının insanları yönlendirmeye çalıştığını ifade etti.

Sobacı, dikkatimizin maddi değere dönüştüğü, metalaştığı, ekonominin ve verinin asıl sermaye olarak görüldüğü bir platform zemininde yaşandığını söyledi.

NEXT çatısı altında bir araya getirdikleri gençleri insanlığın ortak meselelerini konuşmaya, tartışmaya ve birlikte çözüm üretmeye davet ettiklerini kaydeden Sobacı, farklı ülkelerden gelerek etkinliğe katkı sunanlara teşekkür etti.

DURAN'DAN NEXT TRT 2026 PAYLAŞIMI

İletişim Başkanı Burhanettin Duran, NEXT TRT 2026 programına ilişkin NSosyal hesabından da paylaşımda bulundu.

Duran, paylaşımında gençlerle bir araya gelerek küresel sistemde yaşanan dönüşümü, dijital çağın ortaya çıkardığı yeni meydan okumaları ve Türkiye'nin iletişim vizyonunu değerlendirdiklerini belirtti.

Gençlerin ilgisi, enerjisi ve fikirlerinin geleceğe dair umutları güçlendirdiğini ifade eden Duran, dünyanın belirsizliklerin, krizlerin, güç rekabetlerinin ve çok boyutlu dönüşümlerin yaşandığı kritik bir süreçten geçtiğini kaydetti.

Teknoloji, yapay zeka ve dijitalleşmenin yalnızca iletişim alanını değil, siyaset, ekonomi ve toplumsal yapıları da derinden etkilediğini vurgulayan Duran, "Hakikat ile kurgu arasındaki sınırın belirsizleştiği bu dönemde dijital okuryazarlık büyük önem taşıyor." değerlendirmesinde bulundu.

HAKİKAT TEMELLİ İLETİŞİM EKOSİSTEMİ ÖNCELİKLİ HEDEF

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı olarak hakikat temelli bir iletişim ekosistemi inşa etmeyi, dezenformasyonla mücadeleyi güçlendirmeyi ve gençlerin dijital bilinç düzeyini artırmayı öncelikli hedefler arasında gördüklerini belirten Duran, Türkiye'nin Başkan Recep Tayyip Erdoğan liderliğinde hakikatin, adaletin ve insanlık vicdanının yanında durmaya devam ettiğini ifade etti.

Duran, Türkiye'nin diplomasiden teknolojiye, iletişimden insani yardıma kadar birçok alanda güçlü bir vizyon ortaya koyduğunu belirterek, TRT ve Anadolu Ajansı başta olmak üzere Türkiye'nin medya kuruluşlarının kriz bölgelerinde hakikatin sesi olmayı sürdürdüğünü bildirdi.

Burhanettin Duran, NEXT TRT 2026'nın düzenlenmesinde emeği geçen herkese teşekkür ederek, programa katkı sunan gençleri tebrik etti.

SONRAKİ HABER

Anneler Günü mesajları