Parkinson hastalığında dengeyi kazandıran 5 formül: Ev düzeni nasıl olmalı?
Parkinson hastalığı sinsi başlıyor. Beyindeki dopamin hücrelerinin azalmasıyla ortaya çıkan bu nörodejeneratif hastalık erkeklerde kadınlara oranla 1.5 kat daha fazla görülüyor. Prof. Dr. Selçuk Göçmen, Parkinson'un risk faktörlerinden modern tedavi yöntemi olan beyin pili operasyonuna, hasta yakınları için hayat kurtaran ev düzenleme önerilerinden psikolojik desteğe kadar kritik uyarılarını paylaştı.
İlerleyici ve nörodejeneratif bir sinir sistemi hastalığı Parkinson hastalığı, beyindeki dopamin üreten hücrelerin azalmasıyla ortaya çıkıyor. 60 yaş ve üzerinde olmak, genetik geçmiş ve uzun süre tarım ilaçları, herbisitlere veya belirli ağır metallere maruz kalan kişiler hastalık için risk oluşturuyor. Beyin ve Sinir Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Selçuk Göçmen, Parkinson hastalığıyla ilgili bilgileri paylaştı.
Parkinson hastalığı, beyinde dopamin üreten hücrelerin azalmasıyla ortaya çıkar. (Haberde yer alan fotoğraflar Takvim Foto Arşiv'e aittir)
ERKEKLERDE 1.5 KAT DAHA FAZLA GÖRÜLÜYOR
Parkinson'un erkeklerde görülme oranı kadınlara oranla yaklaşık 1.5 kat daha fazladır. Hastalık ilerledikçe donma adı verilen anlık duraksamalar ciddi yaralanmalara, kalça kırıklarına ve beyin kanamalarına yol açabiliyor. Bu düşmeler sadece fiziksel bir travma değil, hastanın dış dünyaya küsmesine ve yatağa bağımlı hale gelmesine de neden olabilir.
60 yaş ve üzeri bireylerde Parkinson görülme riski belirgin şekilde artar.
İlaç tedavisinin yetersiz kaldığı veya yan etkilerin arttığı durumlarda beyin pili yöntemi Parkinson hastalığının yönetiminde önemli bir dönüm noktası oluyor. Beyin pili, beynin derin merkezlerine yerleştirilen elektrotlar sayesinde hastadaki titreme, sertlik ve yavaşlama belirtilerini belirgin ölçüde düzeltir. Bu yöntem, hastanın ilaç ihtiyacını azaltırken, hareket kabiliyetini geri kazandırır.
Genetik yatkınlık hastalığın gelişiminde önemli rol oynayan faktörlerden biridir.
BEYİN PİLİ HASTANIN YAŞAM KALİTESİNİ ARTIRIYOR
Parkinson'da başarı için ekip çalışması gereklidir. Tedavinin temel taşlarını oluşturan nöroloji birimi ilaç yönetimi ve semptomların takibiyle süreci kontrol altında tutarken, beyin cerrahisi birimi ise uygun görülen hastalarda beyin pili operasyonu gibi ileri teknolojik müdahaleleri gerçekleştirir. Bu tıbbi süreçlerin tamamlayıcı gücü olan fizyoterapi ve ergoterapi disiplinleri ise hastanın denge, yürüme ve günlük yaşam becerilerinin geri kazanılmasına yardımcı olur.
Tarım ilaçları ve ağır metallere uzun süre maruz kalmak riski artırabilir.
PARKİNSON HASTALARI VE YAKINLARINA ÖNERİLER
1- Aydınlatma: Koridorlar ve karanlık noktalar için sensörlü gece lambaları kullanılmalı, hastanın gece kalkışlarında görüş netleştirilmeli.
2- Ev düzenleme: Halıların kenarları sabitlenmeli, kaygan zeminler kaymaz şeritlerle kaplanmalı ve banyolara mutlaka tutunma barları yapılmalı.
3- İlaç takibi: İlaçların saatinde ve doğru dozda alınması ve aç-tok döngüsüne dikkat edilmeli.
4- Psikolojik destek: Parkinson hastalarında depresyona sıklıkla rastlanabilir. Hastayı sosyal hayattan koparmamak, küçük başarılarını takdir etmek motivasyonunu artırır.
5- Egzersiz: Spor salonuna gitmek şart değil. Evde diş fırçalarken tezgahtan destek alarak denge çalışmak ya da mutfakta küçük adımlar atmak gibi hareketler dengeyi korumaya yardımcı olur.