TL'ye geçen firmalara destek! Döviz dönüşüm desteğinde kapsam genişletildi

Firmaların yurt dışı kaynaklı döviz gelirlerini Türk Lirası'na dönüştürmelerini teşvik etmek ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) rezervlerini güçlendirmek amacıyla 2023 yılı ocak ayında uygulamaya konulan döviz dönüşüm desteğinde yeni uygulama hayata geçiyor.

Yapılan düzenleme ile daha esnek ve sade uygulama şartları getirilirken, daha fazla firmanın bu destekten yararlanmasının önü açıldı.

TALİMAT YAYIMLANDI

TCMB'nin, "Firmaların Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerinin Türk Lirasına Dönüşümünün Desteklenmesi Hakkında Tebliğ'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ"i ağustos ayında Resmi Gazete'de yayımlanmış ve gözler, düzenlemenin ayrıntılarının yer alacağı uygulama talimatına çevrilmişti.

Bu kapsamda, TCMB "Firmaların Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerinin Türk Lirasına Dönüşümünün Desteklenmesi Hakkında Tebliğe İlişkin Uygulama Talimatı"nı yayımladı.

Döviz dönüşüm desteğinde yeni dönem başladı. (Fotoğraflar: AA)

Döviz almama taahhüdünün kaldırıldığı, firmaların katma değerini ve döviz pozisyon oranını esas alan yeni uygulama talimatı, 1 Ekim'den itibaren yürürlüğe girecek. Talimata göre, destek kapsamında satabilecek döviz tutarı katma değerle ilişkilendirilecek ve destek tutarına üst limit getirilecek.

Uygulamanın etkinliğinin artırılması için yapılan düzenlemeye göre, firmanın yıllık döviz satış limiti, Gelir İdaresi Başkanlığından temin edilecek yıllık faaliyet kârı ile Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığından alınacak 12 aylık iş gücü maliyetinin toplanması yoluyla hesaplanacak katma değeri kadar olabilecek.

Döviz almama taahhüdü yerine döviz pozisyonu şartı getirilecek. Bu kapsamda, destekten yararlanmak isteyen firmaların likit döviz varlıklarının net satış hasılatı veya aktif büyüklüğüne oranının (döviz pozisyonu oranı) yüzde 10'u aşmaması gerekecek.

Firmalar, döviz pozisyon oranlarını yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından hazırlanan ve 15 gün süreyle geçerli olacak, "Döviz Pozisyonu Bildirim Formu" ile tevsik edecek.

SÜREÇ KOLAYLAŞACAK

Aracı ihracatçı kullanan tedarikçi firmalar kendi limitleri ölçüsünde destekten faydalanabilecek. Buna göre, aracılı ihracatta, ihracata yönelik ürün tedarik eden firmaların da destekten doğrudan yararlanabilmesine imkân sağlanacak. Aracı ihracatçı tarafından tedarikçi adına gerçekleştirilen döviz satışına ilişkin dövizin Türk lirası karşılığı aracı ihracatçıya aktarılırken, destek ödemesi doğrudan tedarikçiye yapılabilecek.

Bu işlemlerde tedarikçi firmanın kendisine ait döviz satış ve destekten yararlanma limitleri ile döviz pozisyonu oranı dikkate alınacak. Böylece tedarikçi firmaların destekten faydalanmaları kolaylaştırılacak.

Döviz dönüşüm desteğinde kurallar yeniden yazıldı.

Aracı bankalara firmalardan destek tutarı üzerinden azami yüzde 1 komisyon alma imkânı getirilecek. Bankaların aracılık işlevleri güçlendirilecek, denetim ve kontrol süreçleri sıkılaştırılacak ve suistimallerin önüne geçilmesi sağlanacak.

Desteğin katma değerle bağlantısının güçlendirilmesiyle TCMB rezervlerine sağlanan katkının daha kalıcı hale gelmesi hedefleniyor. Ayrıca, döviz almama taahhüdü nedeniyle bugüne kadar döviz dönüşüm desteğinden faydalanmamış katma değeri yüksek firmaların da destek kapsamına girmesi mümkün olacak.