Çanakkale'deki tarihi noktada gizemli sinyal... Morto Koyu'ndaki 'bip' sesinin sırrı
Gelibolu Yarımadası'nın güney ucunda yer alan tarihi Morto Koyu'nda çekilen görüntüler yıllardır süregelen su altı efsanesini yeniden gündeme taşıdı. Kayıtlara yansıyan düzenli sinyal sesinin deniz trafiğinden mi yoksa teknolojik cihazdan mı kaynaklandığı belirsizliğini koruyor. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesinin daha önce yaptığı araştırmalar boğazdaki yüksek ses kirliliğini ortaya koysa da bu spesifik sesin sırrı çözülmeyi bekliyor. Uzmanlar bölgedeki yoğun gemi trafiğine, akustik cihaz ihtimallerine dikkat çekerken kesin çözüm için su altı mikrofonlarıyla detaylı bilimsel analiz yapılması gerektiği vurgulanıyor.
Çanakkale Boğazı'nın serin sularında yıllardır fısıltı halinde dolaşan efsane, sosyal medyaya düşen kısa video kaydıyla tekrar gündeme geldi.
GİZEMLİ SİNYAL
Gelibolu Yarımadası'nın güney ucundaki Morto Koyu'nda çekilen video kaydı, suyun derinliklerinden gelen esrarengiz sesi yansıttı.
Videonun 7'nci saniyesinde duyulan elektronik sinyal benzeri sesin kaynağı henüz belirlenemezken, olayın deniz trafiği, akustik cihazlar veya mekanik sistemden kaynaklanabileceği değerlendiriliyor.
Çanakkale Boğazı'nın Ege Denizi girişindeki Morto Koyu'nda kaydedilen, sosyal medyada hızla yayılan görüntüler, su altından geldiği iddia edilen gizemli sinyal sesini gündeme taşıdı. (Fotoğraflar: Takvim Foto Arşivi)
Bölgede bulunduğu sırada suyun altından geldiğini düşündüğü elektronik sinyale benzeyen sesi kaydeden vatandaş, çevredeki insanların bu durumu uzun yıllardır bildiğini aktardı.
Yaşadığı şaşkınlığı dile getiren kaydın sahibi, "Bu videoyu Çanakkale Boğazı'nın girişinde, Morto Koyu'nda çektim. Suyun altında esrarengiz bir 'dit' sesi geliyor. Birkaç kişiye sorduğumda uzun yıllardır duyulduğunu ve anlam veremediklerini söylediler. Acaba nedir?" dedi.
Videonun yedinci saniyesinde duyulan elektronik sesin kaynağı henüz tespit edilemezken, olayın bölgedeki yoğun deniz trafiği, akustik işaret cihazları veya mekanik sistemlerden kaynaklanabileceği ihtimali üzerinde duruluyor.
BİLİMSEL İNCELEME BEKLENİYOR
Görüntülerin hızla yayılmasının ardından sesin doğal su altı oluşumu mu yoksa mekanik gürültü mü olduğu sorusu tartışmaya açıldı.
Son TV'de yer alan haberde yapılan açık kaynak taramalarında Morto Koyu'nda duyulduğu öne sürülen bu özel sesin kaynağını açıklayan doğrulanmış resmi kayıt bulunamadı. Sesin sonar, akustik işaret cihazı, deniz taşıtı veya mekanik ekipmandan kaynaklandığını kesin olarak söylemenin mümkün olmadığı bildirildi.
Kaynağın belirlenebilmesi için sesin farklı zamanlarda su altı mikrofonuyla kaydedilmesi, frekansının, gemi hareketleriyle bağlantısının incelenmesi gerektiği vurgulandı.
Sesin deniz altında yatay ve dikey tarama yapan sonar cihazının eko almak için gönderdiği ses dalgası olduğu da ifade ediliyor.
2025 yılında 44 bin 468 geminin geçtiği boğazda daha önce yapılan üniversite araştırmaları su altı gürültüsünün yüksek olduğunu kanıtlasa da bu spesifik sesin sırrı çözülemedi
YILDA 40 BİNDEN FAZLA GEMİ GEÇİYOR
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının açıkladığı verilere göre 2025 yılında Çanakkale Boğazı'ndan 44 bin 468 gemi geçiş yaptı.
Uluslararası deniz trafiğinin en yoğun güzergahlarından olan boğazda gemi motorları, pervaneler, farklı denizcilik sistemleri su altında çeşitli frekanslarda ses oluşturabiliyor.
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi bünyesinde 2022 yılının ilk 6 ayında yürütülen araştırmada boğazın su altı ses seviyesinin 41 ile 78 desibel arasında değiştiği, ortalama seviyenin 59,8 desibel olduğu saptandı.
Kepez Limanı, Feribot İskelesi, Kilitbahir İskelesi, Eceabat Feribot İskelesi gibi noktalarda yapılan ölçümler su altı gürültüsünün yüksekliğini ortaya koysa da Morto Koyu'ndaki tekil sinyal sesinin kaynağını açıklamaya yetmiyor.
Uzmanlar, yıllardır duyulduğu öne sürülen bu esrarengiz olayın aydınlatılabilmesi için hidrofon adı verilen su altı mikrofonlarıyla detaylı spektral analizler yapılması gerektiğini belirtiyor.
HİDROFON ÖLÇÜMÜ ŞART
Su altında kullanılan bazı akustik cihazların belirli aralıklarla kısa sinyaller üretebildiği, bu sistemlerin deniz altındaki araçların veya dalgıçların izlenmesi amacıyla kullanılabildiği biliniyor.
Videodaki sesin yapısı elektronik sinyali çağrıştırsa da yalnızca telefon mikrofonuyla yapılan kayda bakılarak kesin sonuca varılamayacağı ifade edildi.
Telefon mikrofonlarının kıyıdaki elektrikli cihazları, metal yapıların titreşimlerini kaydedebileceği, bu nedenle sesin suyun altından geldiğinin doğrulanması için hidrofon ölçümlerine ihtiyaç duyulduğu belirtildi.

TARİHİ BÖLGEDE DERİN SORU
Çanakkale Savaşları açısından tarihi öneme sahip Morto Koyu, boğazın Ege Denizi'ne açılan bölümüne yakın konumuyla stratejik nokta olma özelliği taşıyor.
Bölgede geçmiş dönemlerden kalan su altı yapıları, savaş kalıntıları bulunmasına rağmen videodaki sesi tarihi yapıyla ilişkilendiren herhangi bilimsel bulguya rastlanmadı.
Kesin cevap için su altı akustiği uzmanlarının bölgede teknik ölçüm ve analiz yapması bekleniyor.