İş hukuku alanında işverenlerin keyfi ya da geçerli bir neden olmaksızın gerçekleştirdiği fesih işlemlerine karşı işçiler, genellikle "işe iade davası" açmaktadır. Bu dava, işçilerin iş güvencesi haklarının korunması amacıyla 4857 sayılı İş Kanunu'na dayalı olarak sunulmaktadır. Peki işe iade davası kaç ay sürer? İşte dava süreci hakkında bilinmesi gerekenler…
İŞE İADE DAVASI HANGİ KOŞULLARDA AÇILIR?
İş Kanunu veya Basın İş Kanunu'na Tabi Olmak: İş Kanunu kapsamındaki işçiler işe iade talebinde bulunabilir. Diğer kanunlar, örneğin Borçlar Kanunu veya Deniz İş Kanunu'na tabi çalışanlar, bu haktan yararlanamaz.
İşyerinde 30 veya Daha Fazla İşçi Çalıştırılması: Fesih tarihindeki işyerinde 30 veya daha fazla işçi çalıştıran işverenler, işçi lehine geçerli bir fesih yapmadıklarında işe iade davası açılabilir. Birden fazla işyeri olan işverenler için toplam işçi sayısı dikkate alınır.
En Az 6 Aylık Kıdem: İşçinin, işyerinde en az 6 aylık kıdemi olması gerekir. Ancak yer altı işçileri ve belirli aralıklarla çalışmış işçiler de bu haktan yararlanabilir.
Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi: İş sözleşmesinin belirsiz süreli olması gerekir. Uygulamada belirli süreli sözleşme olsa bile, şartlar belirsiz süreli kabul edilebilir.
Geçerli Neden Olmaksızın Fesih: İşverenin geçerli bir nedene dayanmadan, örneğin performans düşüklüğü veya işyeri gerekleriyle fesih yapması gerekmektedir. İşverenin feshi ispat etme yükümlülüğü vardır; belgelendirilmeyen ve somut gerekçe sunulmayan fesihler geçersizdir.
İşveren Vekili veya Yardımcısı Olmamak: İşletmenin idaresinde yer alan, işe alma ve çıkarma yetkisine sahip işveren vekilleri veya yardımcıları iş güvencesinden yararlanamazlar ve işe iade davası açamazlar.
FESİH BİLDİRİMİ VE DAVAYI AÇMA SÜRESİ NE KADAR?
İşe iade davası açılabilmesi için işveren tarafından yapılan fesih bildiriminin, işçiye tebliğ edilmesinin ardından 1 ay içinde yapılması gerekmektedir.
◼ Fesih bildiriminin yazılı bir şekilde yapılması şarttır ve bildirimin içeriğinde soyut gerekçelere yer verilmeden, iş akdinin feshedilmesinin somut sebepleri açıkça belirtilmelidir. Ayrıca, işçi performansı ya da davranışları nedeniyle fesih söz konusuysa, önceden işçinin savunmasının alınması gerekmektedir. Bu şartlara uyulmaması, feshi geçersiz kılarak işçinin işe iadesine karar verilmesine neden olabilir.
