Ajanslar son dakika olarak geçti! Yunan jetlerinin yanında...

Gerilimin bir saniye bile düşmediği Doğu Akdeniz'de Türkiye'nin hamlelerini durduramayan Yunanistan, NATO'nun çabasını da boşa çıkarıp tamamen Fransa'ya sarıldı.Uluslararası haber ajansları Reuters ve Associated Press (AP), Atina yönetiminin Türkiye korkusuyla yeni bir silahlanma girişimi başlattığını bildiriyor.Reuters, ekonomik darboğaz yaşayan Yunanistan'ın buna rağmen yeni silahlar satın alacağını ve elindeki mevcut silahları da modernize edeceğini duyurdu.AP haber ajansı ise, orduya yeni birlikler de katmaya hazırlanan Başbakan Kiryakos Miçotakis'in silahlanmanın detaylarını ve ekonomik maliyetini Cumartesi günü açıklayacağını aktarıyor.Yunanistan Genelkurmay Başkanlığı, Türk savaş uçakları ve helikopterlerinin Pazartesi günü altı kez Yunan hava sahasını ihlal ettiğini ileri sürdü. Açıklamada iki ülke jetlerinin Ege Denizi semalarında dört kez karşı karşıya geldiği de savunuldu.Yunan Savunma Bakanlığı, Türkiye'nin bir diğer düşmanı Birleşik Arap Emirlikleri savaş uçaklarıyla Yunan jetlerinin Girit'teki ortak tatbikat fotoğraflarını üç gün sonra paylaştı.Yunanistan'daki esas gündem ise, Miçotakis'in en yakın müttefiki Emmanuel Macron'la Perşembe günü yapacağı görüşme. Kathimerini, 'Korsika üzerinden Ankara'ya mesaj' manşetiyle okurlarının karşısına çıktı.Gazetenin haberinde, dördüncü kez buluşacak olan iki ülke liderinin bir numaralı pazarlığı ise Yunanistan'a satılacak dördüncü nesil 18 Rafale jeti. Söz konusu jetlerin bir kısım yeni ve bir kısmı kullanılmış olacak.Atina yönetimi Rafale'ler dışında Fransa'dan Mirage 2000 savaş uçakları, fırkateynler ve denizaltılar da almak istiyor. Söz konusu görüşmede savunma anlaşması da imzalanabilir.Ethnos gazetesi, Yunanistan'ın ayrıca ABD, Fransa, Almanya ve Hollanda gibi ülkelerle de yeni fırkateynler, helikopterler ve denizaltılar için görüşmeler yürüttüğünü yazıyor.Macron ve Miçotakis'in Akdeniz'deki Korsika adasındaki randevusunun ardından MED 7 adı verilen Fransa, İtalya, İspanya, Güney Kıbrıs, Portekiz ve Malta liderleri bir araya gelecek.Söz konusu Güney Avrupa ülkelerinin tümü Avrupa Birliği (AB) üyesi. Yunan basını, Atina'nın mini zirveden özellikle Türkiye'ye karşı açık bir mesaj çıkmasını istediğini yazıyor.To Vima gazetesi ise, Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'un bugün Güney Kıbrıs'ı ziyaret edeceğini ve Rum kesiminin lideri Nikos Anastasiadis'le görüştüğünü bildiriyor. Görüşmenin fotoğrafları, uluslararası haber ajansları tarafından servis edildi.AP haber ajansı, Yunanistan'ın çabalarına karşın Türkiye'nin geri adım atacak gibi görünmediğini, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Yunan ordusu için 'kırık dökük' ifadesini kullandığını bildiriyor.Reuters'a göre ise, Avrupa Birliği'nin (AB) 24-25 Eylül'deki zirvesini de bekleyen Yunanistan, Belaruslu yetkililer için açıklanan yaptırımlara onay vermek için Türkiye'nin de listeye dahil edilmesini talep edecek.Doğu Akdeniz'de müttefikleri Fransa, İtalya ve Güney Kıbrıs'la Ağustos ayında tatbikat yapan Yunanistan, Türkiye'nin azılı düşmanı Birleşik Arap Emirlikleri ile de tatbikata girişti.Libya'dan Suriye ve Filistin'e her alanda Türkiye'nin karşısında yer alan Birleşik Arap Emirlikleri'nin Girit Adası'ndaki Suda hava üssüne gönderdiği dokuz savaş uçağının fotoğrafları Yunan Savunma Bakanlığı tarafından yayınlandı.Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un 12 Ağustos tarihinde Doğu Akdeniz'e asker göndereceğini ilan etmesinin üzerinden 24 saat geçmeden, Yunanistan ve müttefiki Fransa Girit açıklarında ortak tatbikata girişmişti.Tatbikatta birçok Yunan fırkateyninin yanı sıra Fransız filosunda helikopterlerin havalanabildiği FS Tonnerre tipi bir savaş gemisi de vardı. Tatbikatta ayrıca Girit'teki Suda'ya inen iki Fransız Rafale jeti de yer aldı.Yunan basını, Türkiye'den çekinen Atina yönetiminin silahlanmaya yöneldiğini ve Fransa ile masaya oturduğunu bildiren birçok haber yayınladı. Yunanistan'ın Paris yönetiminden 18 Rafale jeti satın alacağı, ayrıca fırkateynler ve denizaltıların da görüşüldüğü belirtiliyor.İlk fırkateynin teslimatı için 2024 yılı konuşulurken, Yunan medyası Atina'nın yaklaşık 3 milyar dolarlık proje için ekonomik darboğaz nedeniyle 300 milyon euroluk bir ödeme yapacağını da aktarmıştı. Kathimerini, 24 Ağustos'ta Atina yönetiminin Paris'le 18 Rafale savaş uçağının temini için görüştüğünü, aynı zamanda İspanya ve İngiltere'nin de Yunanistan'a fırkateyn desteği vermeye hazırlandığını yazdı.ABD Jeolojik Araştırma Merkezi'nin (USGS) 2010 yılında yaptığı bir araştırmaya göre, Doğu Akdeniz'in Levant Havzası bölümünde tahmini 1,7 milyar varil geri kazanılabilir petrol ve 122 trilyon kübik fit gaz var.'Türkiye'nin Mayıs ayı sonunda Akdeniz'deki yeni ruhsat başvurularını Resmi Gazete'de yayımlaması ve Dışişleri Bakanlığı'nın Twitter hesabından paylaşılan haritalar, Yunanistan'ı paniğe sürükledi. Uluslararası destek arayışına giren Atina yönetimi, Girit ve Rodos açıklarında müttefikleriyle tatbikatlar yaptı.Türk Dışişleri, bu hafta başında ise Ankara'nın Birleşmiş Milletlere (BM) bildirdiği Doğu Akdeniz'deki deniz sınırları içinde Oruç Reis sismik araştırma gemisinin faaliyet yürüttüğü bölgeyi gösteren haritayı paylaştı.Twitter hesabında haritaya yer veren Dışişleri Bakanlığı İkili Siyasi İşler ve Denizcilik-Havacılık-Hudut Genel Müdürü Büyükelçi Çağatay Erciyes, 'Yunanistan ana karasına 580 kilometre uzaklıktaki Kastellorizo (Meis) adlı 10 kilometrekarelik Yunan adası nedeniyle Yunanistan, 40 bin kilometrekare deniz yetki alanı talep ederek, Oruç Reis'i durdurmaya ve Doğu Akdeniz'i Türkiye'ye kapatmaya çalışmaktadır' dedi.Türkiye Dışişleri Bakanlığı'nın yaptığı resmi açıklamada ise, Yunanistan'ın diyalog şansını kendi elleriyle kenara ittiği belirtilerek 'Bölgedeki askeri varlığımız, herhangi bir tırmanmaya yol açma hedefi taşımamakta olup, tamamen, gerekmesi halinde meşru savunma hakkını kullanmaya yöneliktir. Sivil bir gemimize askeri müdahalede bulunulmasına tabiatıyla izin verilmeyecektir' denildi.Yunanistan'ın Mısır ile 6 Ağustos Perşembe günü imzaladığı deniz yetki alanlarını belirleyen anlaşma, Türkiye ile Yunanistan arasındaki müzakerelerin yeniden askıya alınmasına neden oldu. Anlaşma, Girit ve Rodos adalarının kıtasahanlıklarının kısmen kullanılması şartıyla Mısır'ın kıtasahanlığı ile dikey bir koridor oluşturulmasını hedefliyor.BBC Türkçe'nin haberine göre, Ankara'nın 'korsan' olarak tanımladığı anlaşmanın resmiyet kazanabilmesi için, iki ülke parlamentolarında onaylanması ve ilgili koordinatların Birleşmiş Milletler'e sunulması gerekiyor.Türkiye ise, anlaşmanın ardından Oruç Reis araştırma gemisinin sismik çalışmalar için Akdeniz'e açılacağını, Pazartesi günü yayımladığı bir NAVTEX ile duyurdu. 10-23 Ağustos arası geçerli olacak NAVTEX kapsamında, Türk Silahlı Kuvvetleri'ne ait iki savaş gemisi de Oruç Reis'e eşlik ediyor. Yunanistan da aynı gün aynı bölge için NAVTEX ilan etti ve Türkiye'nin duyurusunun yasa dışı olduğunu kaydetti.Almanya'nın başlatması beklenen arabuluculuk girişimi, Yunanistan'ın Mısır ile anlaşma yapması, Türkiye'nin de gemilerini yeniden ihtilaflı bölgeye göndermesi ile daha başlamadan son bulmuş oldu. Her iki tarafın denizde ve havada askeri varlıklarını artırıyor olmaları bölgedeki gerginliğin sıcak çatışmaya kadar varması riskini de beraberinde getiriyor.Ege Denizi'nden kaynaklanan kıta sahanlığı, karasuları, adaların statüsü ve hava sahası hattı gibi konularda on yıllardır süren anlaşmazlıkların, özellikle son bir yılda Akdeniz'e de yayılması Ankara-Atina hattında çok daha sert bir sürecin başlamasına neden oldu.Türkiye, 27 Kasım 2019'da Libya ile imzaladığı Deniz Yetki Alanlarını Sınırlandırma anlaşması ile Yunanistan'ın Girit, Karpathos ve Rodos adalarının güneyinde kalan bölgeyi kıta sahanlığı kapsamında gördüğünü ilan etmiş ve bu anlaşmayı BM'ye kaydettirmişti.Anlaşmanın uluslararası hukuka göre bir geçerliliği olmadığını savunan Atina, 1982 tarihli Uluslararası Deniz Hukuku Sözleşmesi'ne göre adaların kıta sahanlığı hakları olduğunu, Türkiye'nin ortaya koyduğu haritanın Yunanistan'ın egemenlik haklarını çiğnediğini ilan etmişti.Avrupa Birliği (AB) de Yunanistan'ın açıklamalarını desteklemiş, Türkiye'nin 'yasa dışı' olarak tanımladığı hidrokarbon çalışmalarını durdurmasını talep etmişti. Siyasi alanda yaşanan bu gerilime rağmen, 2019'un ikinci yarısından itibaren Ankara ile yeni kurulan Atina hükümeti arasında diyalog kanalları açık tutuldu. Ancak Yunanistan'ın Fransa ile Türkiye arasında son dönemde giderek gerilen ilişkileri kendi lehine kullanma çabası ve başta AB olmak üzere uluslararası platformlarda köşeye sıkıştırmaya çalışması Ankara'nın tepkisini çekti.Türkiye, Yunanistan'ın Kıbrıs Rum tarafı ile Akdeniz'deki diğer kıyıdaş ülkeler Mısır ve İsrail ile hidrokarbon faaliyetlerini devam ettirmesi, bunu yaparken de Türkiye ve Kıbrıs Türkleri'nin çıkarlarını göz ardı etmesine tepki duyarak pozisyonunu sertleştirdi.21 TEMMUZ'DA TÜRKİYE'DEN İLK NAVTEX Türkiye, 13 Temmuz'da Fransa'nın girişimiyle toplanan AB Dış İlişkiler Konseyi toplantısından bir hafta sonra 21 Temmuz'da 'denizcilere duyuru' anlamına gelen ilk NAVTEX'ini yayınladı ve Oruç Reis araştırma gemisinin Türkiye'nin BM'ye bildirdiği kıta sahanlığı sınırları ve 2012 yılında TPAO'ya verilen ruhsat sahaları içinde kalan bölgede sismik araştırmalar yapacağını ilan etti.Yunanistan ise Türkiye'nin araştırma yapacağı alanların kendi kıta sahanlığı içerisinde olduğunu açıklayarak, sert tepki vermişti. Egemenlik haklarını koruma konusunda geri adım atmayacağını bildiren Yunanistan'ın teyakkuza geçerek bölgeye savaş gemilerini göndermesi, bunun üzerine Türk Deniz Kuvvetleri'nin Oruç Reis'e sağlanan güvenliği artırması bir anda sıcak çatışma tehlikesinin doğmasına yol açmıştı.Taraflar arasındaki gerginlik, AB Dönem Başkanı sıfatıyla devreye giren Almanya Başbakanı Angela Merkel'in 22 Temmuz'da Erdoğan ve Miçotakis ile telefonda görüşmesi üzerine yatışmıştı. Ancak Ankara ve Atina arasında yeni bir diyalog sürecinin ilan edilmesinden bir gün sonra Yunanistan ile Mısır arasındaki deniz yetki sınırlandırma anlaşması imzalandı. Anlaşmanın 6 Ağustos'ta ilan edilmesinin hemen ardından Türk Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Yunanistan-Mısır anlaşmasının 'yok hükmünde' olduğu çünkü iki ülkenin deniz sınırı olmadığı kayda geçirildi.Yunanistan-Mısır anlaşmasına siyasi tepkinin ardından Türkiye'nin ilk somut tepkisi, 10 Ağustos sabah saatlerinde yayınlanan NAVTEX ile verildi. Duyuru, Oruç Reis gemisi ile ona eşlik edecek Ataman ve Cengiz Han gemilerinin 23 Ağustos'a kadar çalışacakları alanların koordinatlarını kayda geçirdi. Türkiye'nin NAVTEX'inden sadece saatler sonra Yunanistan da bir deniz duyurusu yayımladı ve Türkiye'nin ilan ettiği alanların Yunanistan kıta sahanlığı içinde olduğunu, dolayısıyla Türkiye'nin NAVTEX'inin yasa dışı olduğunu savundu.