TBMM pusulası basılıyor! EYT'de SON 6 GÜN! 5000-7200 prim+1976-1980-1991-1999 sigortalılar EYT Meclis onayında! 3600 primi olana kısmi emeklilik yolu! Staj, Tarım sigortası olanlar...

EYT'de son durum hakkında aramalar hız kazandı. Milyonların beklediği düzenlemenin önümüzdeki haftalarda yasalaşması bekleniyor. Peki, EYT ne zaman yasalaşacak? Meclis onayladı mı? İşte son gelişmeler... Meclis kapandı, EYT yasası ertelendi mi? Milyonların sabırsızlıkla beklediği EYT için sayısı günler kaldı. Bütçe Komisyonu'ndan geçen EYT düzenlemesi Salı günü Meclis Genel Kurulu'nda gelmesi planlandı. EYT, Meclis aşaması sonrası Başkan Recep Tayyip Erdoğan'ın imzası ile yürürlüğe girecekti. Ancak 6 Şubat'ta Kahramanmaraş merkezli 10 ilde can ve mal kaybına neden olan deprem yaşandı.Cumhurbaşkanı Erdoğan, 7 günlük milli yas ilan edildiğini duyurdu. Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Mustafa Şentop, milletvekilleri ve partilerin deprem bölgesine giderek çalışmalara destek olduğunu, bu nedenle bu haftaki Meclis toplantılarından sadece Genel Kurul toplantılarının ertelendiğini açıkladı.EYT ertelendi mi? Türkiye Büyük Millet Meclisinde tüm yasama işlemlere bir hafta ara verildi. Buna göre mecliste 6- 10 Şubat arası görüşülecek kanun teklifleri bir sonraki hafta meclis genel kurulunda görüşülecek. Bu kapsamda EYT'de ertelenmiş oldu.EYT BAŞVURULARI NASIL YAPILACAK? EYT yasasından sonra milyonlarca vatandaş emeklilik başvurusunda bulunacak. SSK, Bağkur ve Emekli Sandığı'da başvuru şekilleri değişiyor. Öncelikle memurların diğer sigortalılar gibi e-Devlet üzerinden elektronik ortamda emeklilik başvurusu yapamadıklarının altını çizelim. EYT yasasının yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla aktif olarak memuriyet görevine devam eden memurlardan, yasanın aradığı hizmet süresi şartını sağlayarak emeklilik hakkı elde edenlerin emeklilik başvurusunu doğrudan çalıştıkları kamu kurumlarına yapmaları gerekiyor. MEMURİYETTEN SONRA SSK'LI VEYA BAĞKUR'LU OLAN Memuriyetten ayrıldıktan sonra SSK (4/a sigortalısı) veya Bağkur (4/b sigortalısı) gibi başka sigortalılık statülerine tabi çalışması olanlar ise emeklilik başvurularını Sosyal Güvenlik Kurumu'nun bulundukları yerdeki sosyal güvenlik il müdürlüğüne, sosyal güvenlik merkez müdürlüğüne veya e-Devlet üzerinden elektronik ortamda yapabiliyor. Bu durumda olanların emeklilik başvuruları son yedi yıl içindeki çalışma sürelerine bakılarak çalışma süreleri eşit ise son sigortalılık statüsünden, eşit değil ise hizmetin en fazla geçtiği sigortalılık statüsünden yaşlılık aylığı bağlanmak üzere işleme alınıyor.İŞÇİ VE BAĞKUR'LULARIN EMEKLİLİK BAŞVURU ŞEKLİ EYT yasa tasarısının yürürlüğe gireceği tarih itibarıyla emekli olmak için aranan sigortalılık süresi ve prim şartını sağlayan SSK'lı veya Bağkur'lular, bulundukları yerdeki Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü'ne, veya Sosyal Güvenlik Merkez Müdürlüğü'ne başvuru yapabilecekler. Başvuru bizzat yapılabildiği gibi elektronik ortamda da yapılabiliyor.Başvuru; Sosyal Güvenlik Kurumu'nca matbu örnek olarak hazırlanmış olan 'Ek-38:GELİR/ AYLIK/ÖDENEK TALEP BELGESİ'si doldurulup imzalamak suretiyle yapılacak. 'Ek-38:GELİR/AYLIK/ ÖDENEK TALEP BELGESİ'ni; başvuru yapılacak Sosyal Güvenlik Kurumu'nun ilgili biriminden temin edilebilecekleri gibi, Sosyal Güvenlik Kurumu'nun, 'www.sgk. gov.tr' internet sitesi adresinden EMEKLİLİK, Form ve Dilekçeler bölümünden bir örneği alınarak, doldurulup imzalanarak, başvuru yapılacak SGK il veya Merkez Müdürlüğü'nün ilgili bölümünün evrak kayıt birimine verilmek suretiyle emeklilik başvuru tamamlanmış olacak. E-DEVLET'TEN NASIL OLACAK? SSK ve Bağkur sigortalıları e-Devlet üzerinden de elektronik ortamda emeklilik talebinde bulunabiliyor. Elektronik başvuruda ise; Öncelikle www.turkiye.gov.tr internet adresine, e-Devlet şifresi ile giriş yapılacak, Daha sonra arama bölümüne gelir, aylık veya ödenek yazılarak, Veya doğrudan Gelir, Aylık, Ödenek Talep Belgesinin Verilmesi yazılarak talep ekranı açılıyor. Talep ekranından da 'Tahsis Talep Türü' alanından 'Yaşlılık Aylığı' seçildikten sonra, Altındaki Sigorta Türü alanından da sigortalılık statüsüne göre '4/A SSK' veya '4/B BAĞKUR' alanı seçilip veri girişi yapılarak (sorular cevaplanarak), emekli aylığı talebi elektronik ortamda tamamlanmış olacak. EYT ŞARTLARI DEĞİŞİR Mİ? EYT düzenlemesi ile 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanların yaş şartı ortadan kaldırıldı. Kanun teklifinde herhangi bir yeni şart bulunmuyor. Prim şartının SSK'da 1999 düzenlemesi öncesi düzeyine yani 5.000 güne düşürülmesi ve kısmi emeklilikte yaşın kadınlarda 50 ve erkeklerde 55 olarak uygulanması gibi talepler bulunuyor. Bu taleplerin yerine gelmesi için Meclis Genel Kurul'un milletvekilleri tarafından önerge haline getirilip sunulması ve kanun teklifinde değişiklik yapılması gerekiyor. Bunun yanında EYT yasalaştıktan sonra da bu talepler ile ilgili yeni düzenlemeler söz konusu olabilir. Tüm bu konuların Kabine Toplantısı'nda ele alınması bekleniyor.EYT RESMİ GAZETE'DE YAYIMLANARAK YÜRÜRLÜĞE GİRECEK EYT yasasının önüzmüdeki haftalarda Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesi bekleniyor. Yasanın yürürlüğe girmesi sonrası Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın açıklayacağı detaylı genelge ile merak edilen tüm sorular yanıt bulacak.EYT'DE YAŞ ŞARTI YOK: PRİM GÜNÜ VE SİGORTALILIK SÜRESİ TAMAM OLANLAR EMEKLİ OLACAK EYT düzenlemesinin Resmi Gazete'de yayımlanmasıyla 4,75 milyon vatandaşa yaş şartı olmadan emeklilik yolu açılacak. Bunların 2,25 milyonu ilk anda emekli olabilecek. Geriye kalan yaklaşık 2,5 milyon vatandaş ise prim günü ve sigortalılık sürelerini doldurduğu anda emeklilik hakkı elde edecek.EKSİK PRİMİ OLAN EYT'LİLER NE YAPACAK Türkiye'de 4 milyon 750 bini aşkın EYT'li bulunuyor. Yapılacak düzenlemede yaş şartı tamamen ortadan kalktı. Sigortalılık süresi kadınlarda 20 erkeklerde 25 yıl. Bu neden prim şartı burada öne çıkıyor. Primi eksik olan SSK'lılar eksik primlerini şu şekilde tamamlayabilir: -Çalışmaya devam ederek -Yasanın imkan verdiği şekilde borçlanma yaparak -İhyaya başvurarak -İsteğe bağlı sigorta ile prim ödeyerekBORÇLANMA HESAPLARI Doğum borçlanması: Çalışan kadınlar doğumdan sonraki 2 yılı borçlanma ile kapatabiliyor. Bu primler emeklilik hesabı içerisinde yer alıyor. Burada bir sınır mevcut. İşte doğum borçlanması için en çok merak edilenler:En çok 3 çocuk için borçlanma yapılabiliyor. Çocuk başına 720 gün, bu hesaba görede doğum borçlanması ile en fazla 2160 gün prim kazanmak mümkün. Doğum borçlanlanması emeklilik sigortası başlangıç tarihini geriye çekmiyor. Sadece bir istisnası mevcut. Burada staj yapan anneler doğum yaptıklarında bu doğumları borçlanırsa sigortalılık giriş tarihi geriye çekilebiliyor.Askerlik borçlanması: Kadınlarda doğum borçlanması varken, erkeklerde ise askerlik borçlanması bulunuyor. Burada sigortalı olarak çalışmadan önce askere gidenler bu günlerini borçlanarak sigortalılık giriş tarihini öne çekebilir. Eğer askerden önce çalışılmışsa askerlik borçlanması sadece prim kazanmak için kullanılabilir. Yani 8 Eylül 1999 sonrası sigorta başlangıcı olmayan bir vatandaş eğer bu tarihten önce askerlik yaptıysa askerlik borçlanması yaparak EYT kapsamına girebilir. Erkekler burada en çok 540 gün borçlanma ile prim kazanabiliyor.Yurtdışı borçlanması: Gurbetçilere yurt dışı borçlanma imkanı da var. Erkekler yurt dışında 18 yaşından sonra çalıştıkları süreleri, kadınlar ise 18 yaşından sonra bulundukları süreleri borçlanarak Bağ-Kur kapsamında prim kazanabiliyor.Türkiye'de sigorta girişi olmayan gurbetçiler önceki yurt dışı günlerini borçlanarak işe giriş tarihlerini borçlandıkları gün kadar geri çekebiliyor. Türkiye'de sigortalı bir işte çalıştıktan sonra sonra yurt dışına giden gurbetçiler için ise eksik primlerini bu şekilde tamamlama imkanı var.EYT'DE BORÇLANMA İLE NE KADAR ÖDENECEK? Doğum ve askerlik borçlanması başvurusunda bulunanlar için günlük prim ödeme tutarı 2023 yılı için 106,75 lira oldu. Buna göre 30 günlük borçlanma için en az 3.202,5 TL ödenmesi gerekecek. Yurt dışı borçlanmasında ise bu tutar günlük 150,12 aylık ise 4.503,6 TL oldu.İHYA İLE PRİM KAZANMA Geçmişte Bağ-Kur prim borçları silinip hizmet süreleri dondurulanlar ihya kapsamında bu primleri kazanabilir. Dondurulmuş hizmet günlerini ihya etmek isteyenler güncel asgari ücret üzerinden ödeme yapabilir. Mevcut asgari ücrete göre 1 gün için 115,09, 1 ay için 3 bin 452 lira 70 kuruş ödeme yapılması gerekiyor. NOT: Burada emekli olmak için ihtiyacım kadar borçlanayım değil de tüm doldurulan süreler ihya edilebilir.İSTEĞE BAĞLI SİGORTA Çalışma imkanı, borçlanma ve ihya imkanı olmayan EYT'liler isteğe bağlı sigorta kapsamında prim ödemesi yapabilir. Burada SSK'lı bir vatandaş isteğe bağlı sigorta ile prim kazanma yoluna giderse bu ödemeleri eğer 3,5 yılı aşarsa artık Bağ-Kur kapsamında emeklilik hesabı yapılıyor. SSK'lı bir emeklinin Bağ-Kur'luya göre daha fazla emekli maaşı alma durumu olduğu için buraya dikkat edilmesi gerekiyor. İstediği bağlı ödemelerde aylık en düşük prim 3.202,56 TL olurken, en yüksek prim ise bunun 7,5 katı olabiliyor.SİGORTALILIK SÜRESİ 18 YAŞINDAN İTİBAREN BAŞLIYOR EYT yasası ile emeklilik hakkı için prim ve sigortalılık süresini tamamlamak gerekiyor. Burada sigortalılık süresi 8 Eylül 2019'da kadınlarda doldu. EYT'ye tabi erkeklerde ise son olarak bu tarih 8 Eylül 2024 tarihinde dolacak. Yine burada bir istisna mevcut. Çalışma hayatına 18 yaşın altına başlayan EYT'liler için sigortalılık süresi burada çalışanın 18 yaşını tamamladığı tarihten itibaren başlayacak.15 MADDEDE EYT YASASI Teklif 4 maddeyi içeriyor Yaş şartı tamamen kalkıyor Prim günü mevcut yasadaki gibi kalacak EYT kanun teklifi 2023 yılı için 2 milyon 250 bin sigortalıyı etkiliyor Düzenleme 8 Eylül 1999 öncesi sigorta girişi olan 4,7 milyon vatandaşı kapsıyor Prim ve sigortalılık süresi dolan emeklilik hakkı elde edecek Emekli olduktan sonra 10 gün içinde aynı iş yerinde işe başlanması durumunda 500 TL yüzde 5 destek primi verilecek Taşerondan işçi kadrosuna geçenlerin ister emekli olabilme isterse kendi yerlerinde çalışabilme imkanı olacak Kanun teklifi 7-8 Şubat tarihinde Meclis'te oylanacak Başvurular ister e-Devlet üzerinden ister SGK'ya direkt olarak yapılabilecek EYT staj konusu kanun teklifinde bulunmuyor Kıdem tazminatı ödemeleri için işverene uygun koşullarda KGF desteği verilecek SSK, BAĞ-KUR, emekli sandığı ayrımı olmayacak EYT'li bir vatandaşın hemen emekli olma gibi zorunluluğu yok İlk emekli maaşı Mart ayında alınacakNOT: EYT kapsamında emekli olanların 10 gün içinde aynı iş yerinde çalışmaya başlamaları halinde yüzde 5 oranında sosyal güvenlik destek primi indirimi hakkından yararlanması hükme bağlandı. Yani EYT ile emekli olan vatandaşlar eğer ki aynı iş yerinde çalışmaya devam edecekse 10 gün içerisinde yeni iş sözleşmesi yapması gerekiyor.KANUN TEKLİFİ'NDE KISMİ EMEKLİLİK İLE İLGİLİ BİR DÜZENLEME YER ALMADI EYT kanun teklifi içeresinde kısmi emeklilik ile ilgili yeni bir düzenleme bulunmuyor. Buna göre mevcut yasadaki SSK'da 3600 gün Bağ-Kur'da 5400 gün primle kısmi emeklilik hakkı korunacak.Kısmi emeklilik ile ilgili EYT yasasının Resmi Gazete'de yayımlanması sonrası Bakanlığın açıklayacağı genelge detaylar dikkatle takip edilecek. EYT yasasının yürürlüğe girmesi ve uygulanmasıyla beraber ilerleyen dönemlerde SGK mevzuatında yeni düzenlemelerin gündeme gelmesi bekleniyor.