Sorun kökünden çözülüyor! 46,47,48 yaşındakiler bunları yapmadan sakın başvurmayın... EYT'ye 10 gün kala 5 PUAN FORMÜLÜ!

EYT için son düzlüğe girildi. Bunları yapmadan başvuru yapmayın! Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinde, emeklilerin SGK primlerinde indirimin konuşulduğu belirtilirken; emekli çalışanın priminin normal çalışanla eşitlenmesinin ve emekli çalışanın sigorta primlerinde 5 puanlık indirim formülünün de masada olduğu ifade edildi. İlk aşamada 1.5 milyon çalışanı kapsaması beklenen düzenlemenin, uygulamada işletmeler için bazı sorunlara neden olabileceği vurgulanıyor. Edinilen bilgiye göre bu talep haklı bulunurken, emekli çalışanlarla normal çalışanların primlerinin aşağıda eşitlenmesi formülü üzerinde çalışılıyor.ÇALIŞAN BAŞINA 2 BİN TL'LİK FARK Emeklilikte Yaşa Takılanlar düzenlemesinin ilk aşamada 1.5 milyon çalışanı kapsama alması bekleniyor. Ancak düzenlemenin uygulamaya geçmesi durumunda işletmelerde bir dizi sorunun çıkabileceği de vurgulanıyor. Son dönemde ise iş dünyası ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı arasındaki temaslar hızlandı.Bu temaslar kapsamında işverenlerin çalışma hayatındaki temsilcisi TİSK Yönetim Kurulu ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin bir araya gelirken, Bilgin, 'Ben her gün veya her hafta bir odayı dinliyorum, bir işveren kuruluşunu dinliyorum, işçileri dinliyorum, işçi sendikalarını dinliyorum. Bütün tarafları tamamlamak üzereyiz, bitiyor zaten görüşmelerimiz. Onların taleplerini alıp değerlendirdik' açıklamasında bulundu.EMEKLİ ÇALIŞANIN PRİMİ Emekli çalışanlara yönelik prim düzenlemesinin de bu temaslarda gündeme geldiği vurgulanıyor. Sorunun kaynağı olarak ise emekli çalışanlara Hazine desteği verilmemesi gösteriliyor. Buna göre, Hazine çalışanlar için işverenlere 5 puanlık SGK Prim desteği veriyor. Emekli çalışanlar için çalışandan alınan prim düşürülse de işverenden alınan prim tutarı artıyor. Bu da çalışan başına emeklilerde 2 bin TL'ye aşan bir işveren maliyet artışını gündeme getiriyor.Bir başka deyişle aktif sigortalılar için işveren maliyeti brüt maaşın yüzde 17.5'i oranındayken, emekli çalışanlar için brüt maaşın yüzde 24.5'i seviyesine yükseliyor. İşverenler de EYT sonrası için bu farkın kaldırılmasını ve emekli çalışanlar için de Hazine desteğinin uygulanmasını istiyor. Prensip olarak bu talebe sıcak bakıldığı öğrenilirken, EYT ile birlikte böyle bir düzenlemenin yapılması için hazırlıkların yürütüldüğü ve hesaplamaların yapıldığı vurgulanıyor. RAKAMLARLA EYT - SGK sisteminin sürdürülebilir olması için emekli başına 3 aktif çalışan olması gerekiyor. Mevcut durumda bu oran emekli başına 1.8 çalışan seviyesinde iken, EYT sonrası bu oranın 1.3'e gerilemesi bekleniyor. - Türkiye'de her 4 işletmeden 3'ü nitelikli çalışana erişim sorunu yaşadığını dile getirirken, bir anda 1.5 milyona kadar nitelikli çalışanın işgücünden çıkma ihtimali olduğuna dikkat çekiliyor. - Emekli olup çalışmaya devam edenlerin kayıtdışına çıkma ihtimaline de vurgu yapılıyor.'UZUN VADELİ ETKİLERİ OLABİLİR' TİSK Başkanı Özgür Burak Akkol da geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada EYT'de çalışma arkadaşlarının beklentilerinin karşılanmasını önemsediklerini ancak işletmelerin de sürdürülebilirliğine dikkat edilmesini istediklerini belirtmişti. Akkol, 'Başta kıdem tazminatı yüklerinin yönetilmesini önemli buluyoruz. Emekli olup çalışmaya devam edecek çalışma arkadaşlarımız için sosyal güvenlik destek primlerindeki işveren maliyetleri artışı kaynaklı uzun vadeli maliyet etkileri ortaya çıkabilir. Bu konuda işverenler üzerindeki artan yüklerin sağlanacak teşvik ve kolaylıklarla hafifletilmesini, düzenlemenin tüm bu faktörleri gözetecek şekilde hayata geçmesini önemli görüyoruz' ifadelerini kullanmıştı.EYT ÖNCESİ BUNLARI MUTLAKA YAPIN Yıpranma payı fiili hizmetten sayılıyor mu? EYT'de etkili mi? Yıpranma payı fiili hizmetten de sayılıyor. Bu kapsamda olan mesleklerde her yıla 90 gün ek fiili hizmet artışı eklenmesi durumunda bir yıl çalışan 15 ay çalışmış kabul ediliyor. Normalde emeklilikte esas olan 360 gün sayısı fiili hizmet artışı ile her yıl 360 gün ile birlikte 60-180 gün arasında farklı oranlarda prim sayısı ekleniyor. Fiili hizmet süresi zammı olarak da bilinen yıpranma hakkından 45 iş kolu faydalanabiliyor. Yıpranmaya tabi çalışması olup işe girişi geri çekilebilecek olan kişiler EYT kapsamına girebilir.Yıpranmayla ek prim emeklilik getirir mi? Çimento, cam, kurşun, demir ve çelik fabrikaları, yeraltı işleri, askeri görevlerde, emniyet başta olmak üzere kapsamda yer alan iş konularında yıpranma nedeniyle erken emekli olunabiliyor. Bu mesleklerde çalışanlar için ödenen primler daha fazla kabul ediliyor ve yaş şartında indirim yapılıyor. Ağır bir meslekte çalışıyorsanız yıpranma payı ile erken emeklilik mümkün olabiliyor.EYT bir defaya mahsus bir düzenleme mi olacak? Yasayla 8 Eylül 1999 ve öncesinde ilk defa sigortalı olan kişiler için gerekli olup yeni koşulların sağlandığı tarihte emekli aylığı başvurusunda bulunulabilecek. Bu şartların yasa çıkar çıkmaz 1 Ocak 2023 tarihinde sağlanması zorunlu değil. 8 Eylül 1999 öncesi koşullara ne zaman sahip olunur ise çalışanlar o zaman EYT'den yararlanabilecek. Örneğin primi eksikse yasa çıktıktan sonra borçlanmaya gidilerek buradaki eksik kapatılarak başvurulabilir.İşçiler için yıpranma payı nasıl hesaplanıyor? Eylül 1999'dan önce hizmette bulunan bir kamu çalışanın yıpranma payının tamamı emeklilik süresinden düşer. Bu tarihten önce başlayan memurun yıpranma payının yarısı da emeklilik yaşından indirilir. Yıpranma payı hem emekli aylığını hem de ikramiyeleri olumlu yönde etkiler. İşçilerde de yıpranma yapı, eklenen prim gün sayısının yarısı kadar süre işçinin emekli olabilmesi için doldurulması gerekli olan yaştan düşürülür. İşçinin bu işlerde minimum 3 bin 600 gün çalışmış olması gerekiyor.İlk defa sigortalı olunan tarihi geri çekmek mümkün mü? Bu konuda borçlanma, ihya ve hizmet tespit davası olmak üzere üç seçenek söz konusu. İşe giriş tarihi 2001 olup da 1997'de askerlik yapan bir kişi bu süreyi borçlanarak işe başlangıç tarihini öne çekebilir. Toptan ödeme ile primlerini SGK'dan alan veya Bağ-Kur borcunu ödemediği için silinen hizmetleri olan kişilerin bu primleri geri ödeyerek hizmetlerini canlandırarak yasadan yararlanması mümkün olacak. Hizmet tespit davası da sigortasız çalıştırılan kişiler için dava yoluyla bu çalışmaların tespitini, girişin öne çekilmesini sağlayacaktır.Ek prim kazanabileceğimiz başka süreler var mı? 4C'li olarak görev yapan personel mevzuatına göre aylıksız izin süreleri, sigortalı olmaksızın avukatlık stajını yapanların staj süreleri, hekimlerin fahri asistanlıkta geçen süreleri, kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışan sigortalıların, kısmi süreli çalıştıkları aylara ait eksik süreleri ek prim kazandırır. Sigortalı olmadan doktora öğrenimi gören, tıpta uzmanlık için geçirilen normal doktora veya uzmanlık süreleri için de geçerli.Kademeli yaş düzenlemesi söz konusu mu? Yaş konusunda herhangi bir düzenleme olmayacak. 8 Eylül 1999 öncesinde SSK'lı kadınlarda 20 yıl, erkeklerde 25 yıl sigortalılık süresi, 5000 prim günü koşulu tekrar yürürlüğe konulacak. EYT kapsamında emekli olacakların aylığı üç dönem olarak hesaplanıyor. 2000 öncesi ayrı aylık bağlama oranı ve güncelleme rakamı hesaplanırken, 2000 ile 2008'in 10'uncu ayına kadar bölüm ayrı aylık bağlama oranı ve büyüme hızıyla hesaplanıyor.6 Eylül 1999'da işe giriş bildirgem verilmiş ancak primim yatırılmamış. Ne yapabilirim? Bunun için İş Mahkemesi'ne hizmet tespit davası açılması gerekiyor. Mahkeme kararıyla 1 günlük hizmet alınması durumunda giriş bildirgesinin verildiği tarih işe başlangıç tarihi olacaktır. Ayrıca sigortası geç yapılan, eksik yatırılanlar da benzeri bir yol izleyerek kayıp günlerini tamamlayabilir. Eğer 1999'dan önce işveren sigorta bildirgesi, sigortalı hesap fişi gibi belgeleri SGK'ya bildirmiş ancak prim hizmet belgesi göndermediyse bu durumda 5 yıllık zaman aşımı süresi işlemez. Bu kişiler istedikleri zaman yargı yoluyla sigorta başlangıcını geri çektirebilir.