EYT’liye kıdem tazminatı formülü! EYT ile emekli olanlar tekrar çalışabilir mi? Kıdem tazminatı nasıl hesaplanacak?

Milyonların gözü emeklilik için yaşa takılanlara yönelik düzenlemede. 8 Eylül 1999'dan önce sigortalı olanlardan prim ve yılını tamamlayanlara emeklilik yolunu açacak düzenlemeyle ilk etapta 1.5 milyon kişiye emeklilik yolu açılacak. Emeklilik imkanı elde edecek EYT'liler çalışmaya devam etsin ya da etmesin pek çok imkana kavuşacak. Bu imkanların başında kıdem tazminatı gelirken, gerek tazminat gerekse prim ödemelerindeki artış nedeniyle işverenlere de destek gündemde. İşte çalışanların tazminat formülü ve gündemdeki destekler... * EYT ile emeklilik zorunlu mu? Emeklilik için çalışanın başvuru yapması gerekiyor. Yani kişi istemezse şartları taşısa da emekli olmayabiliyor. Bu kuralın EYT için de geçerli olacağı düşünülüyor.* EYT ile emekli olanlar tekrar çalışabilir mi? Yasada aksi yönde bir düzenleme olmadığı sürece EYT ile emekli olanlar da emekli olduktan sonra çalışabilecek. * İşten ayrılan EYT'liler kıdem tazminatını nasıl alır? Bunun için Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan alınacak şartların tamamlandığına yönelik yazı ile işverene başvurulması yeterli olacak. Ayrıca dilekçede de işten ayrılma nedeninin emeklilik olduğunun belirtilmesi gerekiyor.* Her EYT'li kıdem tazminatı alabilir mi? Emeklilik nedeniyle işyerinden ayrılacak çalışanın aynı işverene bağlı olarak en az 1 yıl çalışmış olması gerekiyor. İşçinin kıdem tazminatı alabilmesi için gerekli 1 yıllık sürenin hesabında aynı işverene bağlı farklı işyerlerinde çalıştığı süreler birlikte değerlendiriliyor. 1 yılın altında çalışması olanlar kıdem tazminatı alamıyor.* Aynı işyerinde devam edilebilir mi? Evet edilebilir. Burada 2 formül söz konusu. Ya işveren çalışanın tazminatını ödeyerek sıfırlıyor ya da çalışan tazminatını almadan devam ediyor. Tazminatı almadan devam edenler ayrıldıkları tarihte bu ödemesini alabiliyor.* Emekli olurken kıdem tazminatını alanlar, yeniden çalışmaya başlarlarsa kıdem tazminatı hakkı olur mu? EYT düzenlemesiyle emekli olan kişi aynı (tazminatını sıfırlayarak) veya başka bir işyerinde yeniden çalışmaya başlarsa ikinci kez kıdem tazminatı alabiliyor. Ancak burada o işyerinde en az 1 yıl çalışmak ve kıdem tazminatı alacak şekilde işten ayrılmak gerekiyor. * Kıdem tazminatı nasıl hesaplanacak? Her yıl için 30 günlük brüt ücret kadar hesaplama yapılıyor. Son brüt ücret dikkate alınıyor, buna yıl içinde alınan düzenli ödemeler de dahil ediliyor. Kıdem tazminatı gelir vergisine tabi değil. Tazminattan yalnızca damga vergisi kesiliyor. Başka kesinti yapılmıyor.* Tazminatlar Ocak'ta nasıl değişecek? Ocak'ta çalışanların maaşı artacak. Tazminat da son brüt ücret üzerinden hesaplandığından, yeni maaşlar yapılacak ödemeye yansıyacak. Asgari ücretliler yeni asgari ücretin brütü üzerinden tazminatını alırken, halen 15 bin 371 lira olan kıdem tazminatı tavanı da memur maaş katsayısındaki artışla birlikte yükselecek.* Taksitle ödeme mümkün mü? Kıdem tazminatının peşin ödenmesi esas. Çalışanın rızası olmadan kıdem tazminatı taksitle ödenemiyor. İşveren eğer işçinin açık ve yazılı onayını alırsa kıdem tazminatını taksitle ödeyebilir.* İşverene hangi kolaylıklar gündemde? 1.5 milyon EYT'linin emekliliği işverenin yükünü artıracak. İşverenin de bu nedenle çeşitli talepleri bulunuyor. Özellikle kıdem tazminatlarının ödenmesi konusunda işverenlere düşük faizli ya da faizsiz kredi desteği sağlanması talepler arasında bulunuyor. Ayrıca işveren maliyeti, aktif sigortalılar için brüt maaşın yüzde 17.5'i oranındayken, emekli çalışanlar için brüt maaşın yüzde 24.5'i seviyesine yükseliyor. İşverenler EYT sonrası için bu farkın kaldırılmasını ve emekli çalışanlar için de Hazine desteğinin uygulanmasını istiyor. EYT nedeniyle düşecek çalışan sayıları nedeniyle çeşitli istihdam teşviklerinin kesilmesi tehlikesi de bulunuyor. EYT nedeniyle işten ayrılan çalışanlar nedeniyle teşviklerin kesilmeyeceği bir formül de gündemde. Destekler konusu da pek çok konu gibi EYT düzenlemesinin Meclis'e sevk edilmesiyle belli olacak.