Milyonlarca kişiye ek ödeme müjdesi! Hesaplara iki kat fazla yatacak! Bayramda çalışana ne kadar mesai yatar?

Dün kutladığımız 1 Mayıs İşçi ve Emekçiler Bayramı aynı zamanda Ramazan Bayramı'nın arifesine denk geldi. Bugünden itibaren ise ülkemizde ve İslam âleminde Ramazan Bayramı kutlanacak. Ramazan Bayram'ının üçüncü ve son günü ise 4 Mayıs Çarşamba günü. Bu sene 5 ve 6 Mayıs günlerinin hükûmet tarafından idari tatil ilan edilmedi. Yasal düzenlemeler gereğince hem 1 Mayıs İşçi ve Emekçiler Bayramı hem de Ramazan Bayramı, ulusal bayram ve genel tatiller arasında sayılıyor. Hâl böyle iken özelikle 1 Mayıs'ın bayram arifesine rastlaması ile birlikte çalışanlar belirtilen bayram günlerde ücret ve mesailerinin nasıl hesaplanacağını ve bayram günlerine ilişkin haklarını merak ediyor. Türkiye gazetesinden İsa Karakaş bayram mesai ücretleri ile ilgili detayları kaleme aldı. İşte milyonlarca çalışanı doğrudan ilgilendiren konunun detayları... BAYRAM ÜCRETİNİN HESAPLANMASI Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışıp çalışmayacağı toplu iş sözleşmesi veya iş sözleşmesiyle kararlaştırılabilir. Sözleşmelerde hüküm bulunmaması hâlinde söz konusu günlerde çalışılması için işçinin onayının alınması şattır. İş yerlerinde çalışan işçilere her bir bayram günü için; Hiç çalışmazlarsa, bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücretleri tam olarak, Tatil yapmayarak çalışırlarsa ayrıca çalışılan her gün için bir günlük ilave ücret ödenmesi gerekecektir. 1 Mayıs İşçi ve Emekçiler Bayramının Ramazan Bayramı'yla birleşmiş olsa bile bu tarihte çalışan işçiye 1 günlük ilave ücret ödenmesi gerekecektir. Yüzde usulünün uygulandığı iş yerlerinde de işçi ücretlerinin işverence işçiye ödenmesi gerekmektedir. Belirtilen bayram günlerinde çalışan işçilere yapılacak ödemeleri bir örnekle somutlaştıralım. Örneğin bir firmada mühendis olarak çalışan Ferhan Bey, aylık maktu 6000 TL ücret alıyorsa, günlük ücreti 200 TL'dir. Ferhan Bey, her bir bayram günü çalışmazsa maaşında ve sigortasında herhangi bir eksiltilme yapılmadan ücretleri tam olarak yatırılacaktır. Ancak örneğimizdeki Ferhan Bey, tatil yapmayarak bayramda çalışırsa; o gün için 200 TL yerine 400 TL'ye hak kazanacaktır. Bu durumda 2022/Mayıs ayında Ferhan Bey'e dört günlük (1 Mayıs bayram arifesine denk geldiğinden tam günlük ücret ödenecektir.) 1 Mayıs ve 3 günlük Ramazan Bayram günlerinde çalıştığını varsayarsak mayıs ayında aylık 6000 TL yerine 6800 TL ödemeye hak kazanacaktır. Bayram günlerinde yapılan bu ödemlerin emeklilikte alınacak maaşa yansıması için SGK'ya bildirilip bildirilmediğinin kontrol edilmesi gerekir. Bildirilmemiş ise Alo 170'e telefonla veya SGK'ya bir dilekçe ile şikâyet yoluna gidilebilir. 1 MAYIS VE BAYRAM GÜNLERİ İÇİN FAZLA MESAİ ÜCRETİ ÖDENMESİ Ulusal bayram ve genel tatil günleri olarak kabul edilen günlerde işçi normal çalışma süresinin üzerinde çalışıp fazla mesai yaparsa ayrıca ilave bir günlük ücrete ilave olarak %50 zamlı fazla çalışma ücretine de hak kazanmaktadır. Bu nedenle bayram günü çalışan işçiler fazla mesai yapmazlar ise her halükârda çifte yevmiyeye hak kazanacaktır. Fazla mesai yaparlarsa çift yevmiyenin yanı sıra her fazla mesai saati için %50 zamlı fazla çalışma ücretine de hak kazanacaklardır. Hemen belirtelim ki; fazla mesai ücretleri de işçinin emeklilik maaşının hesabında SGK tarafından dikkate alınmaktadır. ZAMLI ÜCRET YERİNE İZİN KULLANDIRILAMAZ İş hukukumuzda bayram günlerinde çalışma karşılığı olmaksızın o günün ücretinin ödeneceği, tatil yapılmayarak çalışıldığında ise, ayrıca çalışılan her gün için bir günlük ücretin ödenmesi gerektiği hükme bağlanmıştır. Bu nedenle işverenin zamlı ücret yerine izin kullandırılması belirtilen yasa hükümlerine aykırıdır. Diğer yandan belirtilen şekilde ücret ödemeyen ya da eksik ödeyen işverene her işçi başına 755 TL idari para cezası uygulanacaktır. Son olarak işveren tarafından işçinin ücreti kanun hükümleri veya sözleşme şartlarına uygun olarak hesap edilmez veya ödenmezse, işçinin haklı sebeple iş sözleşmesini feshederek kıdem tazminatını alma hakkının bulunduğunun altını çizelim.