Yıl ve primi dolana hem tazminat hem emeklilik müjdesi var! EYT'de 5 çözüm masada görüşülecek! Komisyon bu maddeler için harekete geçiyor

Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) son günlerin sık sık gündeme gelen konularından birisi oldu. Milyonları ilgilendiren bu konuyla ilgili ardı sıra gelişmeler yaşandı. Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT), asgari ücret ve 3600 ek gösterge son günlerde ülkemizde en çok konuşulan konulardan oldu. Milyonların gözü kulağı resmi makamlardan geleceğe açıklamaya çevrildi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yapılan geçtiğimiz günlerde yapılan açıklamada öncelikli olarak gündemde asgari ücret ve 3600 ek göstergenin bulunduğu ifade edilmişti. Yeni yıla az bir zaman kala önümüzdeki süreçlerde de EYT ile ilgili neler yaşanacağı ve hangi formüllerle düzenlemenin hayata geçirileceği merak ediliyor. İŞTEN AYRILABİLİRLER Bu arada 9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlar eğer 3600 günü tamamlamışlarsa SGK'dan alacakları bir yazı ile işyerlerine müracaat ederek istifa ile tazminat alabiliyor.BU TARİH ÖNEMLİ Emeklilikte Yaşa Takılanlar 9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olan çalışanları kapsıyor. Yaklaşık 10 yıldır üzerinde çalışmalar yapılan EYT konusunda 5 ayrı formül ortaya çıkmıştı.BİRİNCİ FORMÜL KISMİ EMEKLİLİK: 9 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlar 10 yıl prim ödeyerek emekli olabiliyor. Buna kısmi emeklilik deniliyor. EYT kapsamında 3600 günü olanlar için kadınsa 50, erkekse 55 yaşını tamamlayanların emekli edilmeleri bir formül olarak duruyor.İKİNCİ FORMÜL SÜRENİN TAMAMLANMASI: Bu formülde ise 99 öncesindeki emeklilik şartları dikkate alınıyor. Yani kadınlarda 20 yıllık (7200 gün), erkeklerde ise 25 yıllık (9 bin gün) sigortalılık süresini tamamlayanların yaş şartına bakılmadan emekli olması durumu ortaya çıkıyor. 2021 yılından 25 yıl geriye gittiğimizde 1996 yılı ve öncesinde sigortalı olanlar bu kapsama giriyor. Kadınlarda ise süre tamamlandı.ÜÇÜNCÜ FORMÜLDE İSE PRİMİN TAMAMLANMASI: Buna göre 9 Eylül 1999 öncesinde işe girenler için ilk sigortalı oldukları tarihe göre 5000 ile 5975 gün arasında prim gerekiyor. Burada primini tamamlayanların yaşına bakmadan emekli olması gündemde.DÖRDÜNCÜ FORMÜL ALMANYA SİSTEMİ: Almanya'da daha önce uygulanan formüle göre sigortalıya bir teklif sunuluyor. Emekliliğine kaç yıl kalmışsa her yıl için kesinti yapılıyor. Burada kesinti oranı yıllık yüzde 2 oluyor. Emekliliğine 4 yıl kalmış birisinden %8 kesinliyor. Daha az maaşla daha erken emeklilik sağlanıyor.BEŞİNCİ FORMÜL FİNLANDİYA SİSTEMİ: Burada da Alman sisteminde olduğu gibi belli oranda kesinti belirleniyor. Sigortalı kesintiyle erken emekli oluyor. Ancak yasanın söylediği yaşa gelip emeklilik şartları oluşunca kesinti ortadan kalkıyor.HANGİ KRİTERLER ÖNEMLİ? Emekliliği bekleyen EYT'liler için her gün yeni haberler çıkarken binlerce kişi nasıl emekli olacağı konusunda çeşitli hesaplamalar yapıyor. Buna göre EYT çalışmalarında 'kapsam, yaş sınırı getirilip getirilmeyeceği ve maaş hesabı' olmak üzere 3 kriter karara bağlanacak.YAŞ-PRİM KRİTERİ İlk konu EYT'nin kapsamı olacak. EYT düzenlemesi, 9 Eylül 1999'dan önce sigortalı olanları ilgilendiriyor.Çalışmalar kapsamında bu kesimin hangi şartları sağlamaları halinde emekli olacağı karara bağlanacak.Bir formül, kadınlarda 20, erkeklerde ise 25 yıllık sigortalılık süresini tamamlayanların yaş şartına bakılmadan emekli olması.Diğer formül ise primini tamamlayanların yaşına bakmadan hak sahibi olması. Ya da iki şartın birden dikkate alınabileceği belirtiliyor.Bu durumda işe giriş tarihine göre 5000 ile 5975 gün arasındaki primi tamamlayanlar ve erkekler için 25 yıl süresini (2021 yılına göre 1996 ve öncesinde sigortalı olanlar bu şartı tamamladı), kadınlar için 20 yıl süresini (1999 öncesi sigortalı olanlarda bu süre doldu) geçenler kapsama giriyor.ÖRNEKLER MASADA İkinci konu ise yaş olacak. Yaşı bekleyenlere emeklilik yolu açılırken belli bir yaş sınırının konulması üzerinde duruluyor. Ankara kulislerine göre, düzenleme 50 yaş üzerini kapsayabilecek.Çalışmalarda ele alınacak üçüncü konu ise maaş hesaplaması olacak. Çalışanın bugüne kadar ödediği primler üzerinden maaş bağlanacak. Ancak yurt dışında görülen 'erken emekli olunan her yıl için yüzde 2 kesinti' gibi örneklerin bizde de uygulanıp uygulanmayacağı belirlenecek.