Milyonlarca çalışanın hayali iyi bir aylıkla emekli olup rahat bir ömür sürmek olup, bunun için sigorta kollarına göre kritik ayrıntılara dikkat etmek gerekiyor. Emeklilik aylığı hesabı memur, işçi, kendi hesabına çalışanlar için farklı hesaplanıyor. Aylığı, çalışma yaşamı boyunca üstünden prim hesaplanan kazanç tutarı ve prim ödeme gün sayısı belirliyor. Sigorta primlerinin 18 yaşından önce yatırılmasının emekliliğe etkisi merak edilen konuların başında geliyor. Bu yaştan önceki sürelere ait sigorta günleri kaybolmuyor, emeklilikte aranan prim gün sayısında hesaba katılıyor. Emeklilik başlangıcı 18 yaşının doldurulduğu tarih kabul ediliyor. Ancak bir istisna bulunuyor.
Bu yaştan önceki çalışmaların emekliliğe etkisinde Nisan 1981 tarihi önem taşıyor. Bu tarihten önce işe girenler için 18 yaş altı çalışma sigorta başlangıcı olarak kabul ediliyor.
Bu gruptakiler 16 yaşında ilk defa sigortalı olsa da sigortalılık başlangıcı kabul edilerek emeklilik şartları buna göre hesaplanır. Sigorta sonrası mahkeme kararıyla yapılan düzeltme emeklilikte hesaba katılmıyor. SSK veya Bağ-Kur'lu olarak işe başlayanların yetim aylığı kesilmiyor, çift maaş alınmasının önünde bir engel bulunmuyor. Emekliliği öne çekmek için merak edilen soruların yanıtları şöyle:
EMEKLİLİKTE KİMLERİN YAŞ DÜZELTMESİ DİKKATE ALINIR?
Nüfus kayıtlarına göre kişinin ilk defa sigortalı olduğu tarih emeklilik açısından dikkate alınıyor. İlk defa çalışmaya başladıktan sonra mahkeme kararıyla yapılan düzeltmeler emeklilik işlemlerinde geçerli sayılmıyor. Nüfus Hizmetleri Kanunu'ndaki son değişikliklere göre, dayanak belgesinde bulunduğu halde nüfus kütüklerine hatalı veya eksik tescil edilen ya da hiç yazılmayan bilgiler "hata" olarak değerlendiriliyor. Benzeri maddi, mahkeme kararına gerek olmaksızın Nüfus İşleri Genel Müdürlüğü veya nüfus müdürlükleri tarafından düzeltilebiliyor. Bu şekilde yapılan kayıt düzeltme işlemleri 5510 Sayılı Kanun'a aykırı düşmediğinden, düzeltilmiş yaş dikkate alınıyor.
ESNAF EMEKLİ AYLIĞINI NASIL YÜKSELTEBİLİR? EMEKLİLİK BAŞVURUSUNDA BAKMAKLA YÜKÜMLÜ OLUNAN ÇOCUK, EŞİN BULUNMASI AYLIĞA YANSIR MI?
Kazancın yani brüt maaşın yüksek olması doğrudan emekli aylığını yükseltir. Yatırılan prim yükseldikçe emekli maaşı da artar. Bağ-Kur'lu olanların asgari ücretin yüzde 32'sinin 7.5 katına kadar prim ödeme imkânı bulunuyor. Bunun üzerinden prim yatırmaları durumunda emekli aylıkları da artacaktır. Bakmakla yükümlü olunan kişi sayısı emekli aylığını etkiliyor.