GSS borçlarına büyük kolaylık geliyor! 1,5 milyon kişinin 4 milyar TL borcu silinecek: 10 milyon vatandaşa erteleme

AK Parti iktidarının hazırlamakta olduğu ve TBMM'ye sunulması beklenen yasal düzenlemeyle 1,5 milyona yakın vatandaşın 2016 yılına ait 4 milyar TL'ye yakın Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borcu silinecek. Düzenleme kapsamında 10 milyon civarındaki vatandaşın 100 milyar TL'yi aşan GSS borcu da ertelenecek.

1,5 milyon vatandaşın 4 milyar TL'lik GSS prim borcunun silinmesi planlanıyor. (Fotoğraflar: Takvim Foto Arşivi)

GSS ZORUNLU MU?

GSS, "kişilerin öncelikle sağlıklarının korunmasını, sağlık riskleri ile karşılaşmaları hâlinde ise oluşan harcamaların finansmanını sağlayan sigorta" olarak tanımlanıyor. GSS, 2012 yılından itibaren tüm vatandaşları sağlık güvencesi altına alacak şekilde zorunlu hâle getirildi.

Herhangi bir sosyal güvencesi olmayan vatandaşlar da GSS'li sayılıyor.

KİMLERİ KAPSIYOR?

Çalışanlar, SGK'dan gelir veya aylık alan kişiler, işverenler, yabancılar, yabancı öğrenciler, Türk soylular ile vatansız statüsü verilenler, er, erbaş ile askerî okul öğrencileri, işsizlik ve kısa çalışma ödeneğinden yararlananlar 33 grup ile birlikte bunların bakmakla yükümlü oldukları eş, çocuk, ana ve babaları genel sağlık sigortası kapsamında. Bunların dışında kalan ve herhangi bir sosyal güvencesi olmayan vatandaşlar da GSS'li sayılıyor.

10 milyona yakın kişinin 100 milyar TL'yi aşan GSS borcuna erteleme hazırlığı yapılıyor.

BORÇ NEDEN OLUR?

Çalışmayanların kendi primlerini dışarıdan ödemesi gerekiyor. Ödemediği takdirde her ay sigorta borcu çıkarılır. Gelir testi yaptırılmadığında da her ay 2026 yılı aylık prim tutarı 1.981,80 TL prim hesabına borç yazılır ve bu nedenle de GSS prim borcu birikir. Eğer GSS borcunun tamamı veya bir kısmı zamanında ödenmezse SGK icra veya haciz yoluyla borcu talep edebilir, ayrıca sağlık hizmetlerinden faydalanılamıyor.

GSS NE ZAMAN BAŞLAR?

GSS, başka kapsamda sağlık sosyal güvencesinin bulunmadığı günden itibaren başlar. Örneğin sigortalı bir işte çalışan vatandaş işten ayrıldıktan sonra başka sosyal güvencesi bulunmuyor veya başkasının bakmakla yükümlü olduğu kişi olarak sağlık hizmetlerinden yararlanmıyor ise otomatik olarak GSS başlatılıyor.

Yeni düzenlemeyle 2016 yılına ait ödenmemiş GSS prim borçları silinebilecek.

TEST NEREDE YAPILIR?

Gelir testi, herhangi bir sosyal güvencesi olmayan vatandaşların gelirlerine göre prim ödeyip ödemeyeceklerini belirleyen bir işlem olarak tanımlanıyor. Gelir testi yaptıranlardan düşük gelirli olanların primleri devlet tarafından karşılanmakta. GSS sadece üniversite ve devlet hastanelerinde geçerli olduğu için özel hastane ve kuruluşlarda genel sağlık sigortasından yararlanılamıyor.

BAŞVURU NASIL YAPILIR?

Geliri prim ödeyecek durumda olmayanların gelir testi için ikametlerinin bulunduğu yerdeki Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'na müracaat etmeleri gerekiyor. Gelir testi başvurusu yapan vatandaşlar sonucu e-Devlet üzerinden veya SGK tarafından gönderilen tebligat ile öğrenebilmekte.

Genel sağlık sigortası prim borcu bulunan vatandaşlar prim ödemelerini SGK ile anlaşmalı bankaların şubelerinden, ATM'lerinden, internet bankacılığı kanalıyla veya e-Devlet online tahsilat sisteminden;

ÖDEMELER > SGK ÖDEMELER > GSS PRİM > T.C. KİMLİK NO adımlarını izleyerek yapabilir.

Gelir testinde ödeme gücü bulunmayan vatandaşların GSS primleri devlet tarafından karşılanıyor.

GSS ÜCRETİ NE KADAR?

Gelir testi sonucuna göre aile içindeki gelirin kişi başına düşen aylık tutarı brüt asgari ücretin üçte birinden az olan vatandaşların primleri devlet tarafından ödenmekte. Brüt asgari ücretin üçte biri üzerinde geliri bulunanlar aylık brüt asgari ücretin yüzde 3'ü (2026 yılı için 1.981,80 TL) oranında prim ödeyerek sağlık hizmetlerinden yararlanabilmekte.

GSS borçlarına ilişkin yasal düzenlemenin TBMM'ye sunulması bekleniyor.

BUGÜNE KADAR KAÇ KİŞİNİN NE KADAR BORCU SİLİNDİ?

2022 yılında: 2012 yılı ve öncesinden borcu bulunan 2.039.229 genel sağlık sigortalısının toplam 1 milyar 706 milyon TL prim borcu silindi.

2023 yılında: 2013 yılından prim borcu bulunan 1.879.401 genel sağlık sigortalısının 1 milyar 835 milyon TL borcu silindi.

2024 yılında: 2013 yılından prim borcu bulunan 1.784.614 genel sağlık sigortalısının 2 milyar 178 milyon TL borcu silindi.

2025 yılında: 1 Ocak 2015 ile 1 Ocak 2016 arasındaki döneme ait ödenmemiş genel sağlık sigortası primleri ile bunlara ait gecikme cezası ve zamları iptal edilmişti.

Düzenleme kapsamında 1 milyon 477 bin kişinin toplam 3,2 milyar liralık borcu silinmişti.

Haber: Önder Yılmaz