Bağ-Kur'lulara emeklilikte prim fırsatı! İhya için yıl sonu kritik: 1 yıllık maliyet 50 bin TL artabilir

Emeklilik için 3 önemli şarttan birini prim oluşturuyor. İş hayatı süresince belli tutarda primi tamamlamak gerekiyor. Eksik primi olanların da bunları toplu olarak kazanmalarının bazı yolları bulunuyor. Bağ- Kur'lular, diğer sigortalılar gibi doğum-askerlik borçlanması ile toplu prim kazanabildiği gibi, bir de ihya imkanından yararlanabiliyor.

İşte ihya imkanıyla ilgili merak edilen soruların yanıtları...

KİMLER YARARLANIYOR?

Bağ- Kur'lulardan geçmişte ödenmemiş prim borcu bulunanlara 2008, 2015, 2018 ve 2021 yıllarında hayata geçirilen yasal düzenlemelerle önemli bir imkan sağlandı. Ödenmeyen prim borçları silinirken, bunlara ilişkin hizmet süreleri donduruldu.

Bağ-Kur ihya maliyetinin ocak ayında artması bekleniyor. (Fotoğraflar: Takvim Foto Arşivi)

Ayrıca bu süreleri ileride istenirse ihya etme yani canlandırma yolu da açıldı. Yani Bağ-Kur kapsamında iş yeri açan, şirket ortağı olanlardan dondurulmuş primi bulunanlar, eğer ihtiyacı varsa bu süreleri canlandırarak prim gün sayılarına ekletebiliyor.

DONDURULAN SÜRELER NASIL İHYA EDİLİYOR?

Bunun için Sosyal Güvenlik Kurumu'na başvurup hesaplanacak tutarın tamamını belirlenen sürede ödemek gerekiyor.

İhya tutarı yeni yılda asgari ücretle birlikte yükselecek.

NASIL HESAPLAMA YAPILIYOR? NELER DEĞİŞECEK?

Bu yıl sonuna kadar başvuranların ihya işlemi mevcut asgari ücret üzerinden yapılıyor. Halen günlük prime esas kazanç alt sınırı bin 101 lira. Buna göre bu yıl bitmeden ihya talebinde bulunan bir kişi, her gün için bunun yüzde 45'i oranında yani en az 495,45 lira veriyor. 1 ay için 14 bin 863 lira 50 kuruş, 1 yıl için de 178 bin 362 lira ödeniyor.

1 Ocak'tan itibaren bu tutarlar artacak. Örneğin; asgari ücret OVP'deki 2026 enflasyonu tahmini kadar yani yüzde 28.4 artırılsa, 1 günlük ihya 636,16 liraya çıkacak. 1 aylık ihya 19 bin 84 lira 73 kuruşa, 1 yıllık da 229 bin 16 liraya yükselecek.

Bağ-Kur’lular için ihyada yıl sonu önem taşıyor.

1 aylık ihyada 4 bin 221 lira, 1 yıllıkta 50 bin 654 lira artış yaşanacak. Asgari ücretin yüzde 30 artırılması halinde ise ihya tutarı 1 günlük 644,09, 1 aylık 19 bin 322, 1 yıllık 231 bin 870 lirayı bulacak. Yüzde 35'lik bir asgari ücret zammı da 1 günlük ihyayı 668,86 liraya çıkartırken, 1 ay için ödenecek tutarı 5 bin 202 lira artışla 20 bin 65 liraya, 1 yıllık maliyet de 62 bin 426 lira artarak 240 bin 788 liraya yükseltecek.

İSTENEN KADAR SÜRE İHYA EDİLEBİLİR Mİ?

Geçmiş günlerini ihya etmek isteyenler yapacakları ödemeyle günlerinin tamamını alıyor ve primlerine ekletebiliyor. "Bir kısmını ihya edeceğim" diyemiyor.

NE ZAMAN ÖDEME YAPILACAK?

Ödeme hemen yapılmıyor. SGK'nın tebliğ tarihinden itibaren borçlanmada 1 ay, ihyada 3 aylık süre bulunuyor.

İhya maliyetinde bir yıllık fark 50 bin 654 liraya ulaşabilir.

BORÇLANMA MI İHYA MI DAHA AVANTAJLI?

Doğum borçlanmasına brüt asgari ücretin yüzde 32'si kadar ödeme yapılabiliyor. Şu an 1 günlük doğum borçlanması 352,32, 1 aylığı da 10 bin 569 lira. Askerlik borçlanması ise ihya ile aynı tutarda. Bu nedenle kadın esnafın imkanı varsa eksik primlerini doğum borçlanmasıyla tamamlaması daha hesaplı oluyor.

Ayrıca hem doğum hem askerlik borçlanmasında tüm süreler değil, ihtiyaç duyulan kadar süre için işlem yapılabiliyor. Bu da az prime ihtiyacı olanlar için borçlanmayı daha avantajlı hale getiriyor. Tabii borçlanma tutarlarının da 1 Ocak itibarıyla artacağını unutmamak gerekiyor.

Bağ-Kur’luların primlerini canlandırma maliyeti artacak.

BAĞ-KUR'LULAR NASIL DAHA AZ PRİMLE EMEKLİ OLABİLİR?

Bağ-Kur'luların bir iş yerinde sigortalı çalışması da mümkün. Mevcut mevzuata göre 1 Ekim 2008'den önce sigortalı olanların emekli olacağı kurum, yani emeklilik şartları belirlenirken, son ödenen 2520 gün prime (7 yıl) bakılıyor. Hangi kurumdan prim daha fazlaysa oradan emekli olunuyor. Son 1261 gün SSK primi olanlar SSK emeklilik şartlarına tabi oluyor. Bağ-Kur'a göre daha az primle emeklilik yolu açılıyor.