Takvim.com.tr Çalışana devlet desteği: İşte 15 soruda tamamlayıcı emeklilik
TAKVİM, tamamlayıcı emeklilik sistemiyle ilgili detayları derledi: Tüm çalışanlar karma emeklilik sistemine girecek. Dileyen isteğe bağlı sisteme geçecek. İşveren payı artarken; devlet katkısı, destekler olacak.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi:
Milyonlarca çalışanı ilgilendiren tamamlayıcı emeklilik sigortası sistemi (TES) merak konusu olurken; gözler çalışmanın detaylarına çevrildi:
● TES NEDİR?
Çalışma dönemindeki yaşam standartlarını korumayı sağlayacak ek emeklilik gelirinin oluşmasını amaçlayan bir sistem olarak kurgulandı.
● KATILIM ZORUNLU MU?
Özel sektör çalışanları 1 Ocak 2022'de sisteme girecek. Kapsam dahilindeki tüm çalışanlar karma TES'e dahil olacak, sonra dileyen kişi isteğe bağlı TES'e geçiş yapabilecek.
İSTİFA EDENE DE VAR
● HAK KAYIPLARI OLACAK MI?
Hayır, olmayacak. Tüm çalışanların kıdem tazminatına tabi geçmiş döneme ilişkin hakları aynı şekilde korunacak. Mevcut sistemde tazminatta yüzde 8.33'lük oran uygulanıyor. İşçi, karma TES'te yüzde 5.33'ü kıdem tazminatı, yüzde 3'ü işveren katkısı olmak üzere yüzde 8.33'lük hakka sahip olacak. Yüzde 3'lük işveren katkısı bireysel fon hesabında toplanacak. Mevcut durumda çalışan istifa ettiğinde yüzde 8.33'lük kıdem hakkının tümü yanarken, karma TES'te hesabındaki yüzde 3'lük hakkı saklı kalacak.
● KATKI ORANLARI NASIL OLACAK?
Karma TES'te yüzde 5.33'lük kıdem hakkı ve yüzde 3 işveren katkısı alınırken, isteğe bağlı TES'te yüzde 4 işveren katkısının yanı sıra yüzde 1 (asgari prime esas kazanç üzerinden) devlet katkısı olacak. Çalışan katkısı; katkı payına esas aylık kazancı asgari ücret olanlar için yüzde 0.5, asgari ücretle asgari ücretin 2 katına kadar olanlar için yüzde 1.5, asgari ücretin 2 katından fazla olanlar için yüzde 2.5 olarak belirlendi.
● VERGİ DESTEĞİ SAĞLANACAK MI?
Kapsamdaki tüm çalışanların ücretlerinden asgari ücret üzerinden hesaplanan damga vergisi kadar indirim yapılacak. Kişiler çalışan katkısını yüzde 6'ya kadar artırabilecek. Bu durumda zorunlu çalışan katkısına ek olarak yatırılan katkı, asgari ücretin yüzde 25'ini geçmemek üzere gelir vergisi matrahından indirilecek.
● DEVLET KATKISI ÖDEMELERİ HANGİ PERİYOTLARDA GERÇEKLEŞTİRİLECEK?
Ödeme, çalışılan ve işveren ile çalışan katkı paylarının sisteme aktarıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar gerçekleştirilecek.
● BES VE OKS OLAN KİŞİNİN HESAPLARI BİRLEŞTİRİLECEK Mİ?
BES ve OKS sistemi tercih edenler için sürecek.
ALACAKLARA SİGORTA
● İŞVEREN PAYI ÖDENMEZSE?
Emeklilik şirketlerine prim alacaklarını sigorta ettirme zorunluluğu getirilecek.
● SİSTEMDEKİ BİRİKİMLER NASIL DEĞERLENDİRİLECEK?
Birikimler emeklilik yatırım fonları aracılığıyla değerlendirilecek. Çalışan fon seçimini kendisi yapacak, reel getiri buna göre oluşacak.
ASGARİ ÜCRETLİYE 461 TL EK AYLIK
● ASGARİ ÜCRETLİ ÇALIŞANIN EMEKLİLİKTE ALACAĞI TUTAR NE OLACAK?
25 yıl çalışma süresini isteğe bağlı TES'te geçirdiğinde bireysel fon hesabında 68 bin lira birikecek. Eğer toplu ödeme almazsa kendisine 15 yıl boyunca yaklaşık 461 lira emekli aylığı ödenecek. 25 yıl çalışma süresini karma TES'te geçirdiğinde ise hesabında 37 bin lira birikecek. Toplu ödeme almazsa kendisine 15 yıl boyunca bu sistemden yaklaşık 251 lira emekli aylığı ödenecek.
60'I DOLDURANA İKİNCİ MAAŞ
● KISMI ÇIKIŞLAR HANGİ ŞARTLARDA OLACAK?
Evlilik, işsiz kalınması, ilk konut edinimi ve ağır hastalık gibi sebepler için birikimin yüzde 10'u çekilebilecek. Kısmi çıkış ödeme oranı toplamı yüzde 20'yi geçemeyecek.
● SİSTEMDEN TAMAMEN ÇIKIŞ NASIL OLACAK?
Emeklilik dönemi sona erdiğinde, çalışanın ölümü veya maluliyet durumlarında olacak. Çalışan, emekli olduğunda kendisine bağlanacak aylık süresi bittiğinde sistemden çıkmış olacak.
● SGK EMEKLİLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK GETİRECEK Mİ?
TES ikinci basamak emeklilik sistemi olarak kurgulandı. Dolayısıyla SGK emeklilik sistemiyle ayrışıyor. Çalışan emeklilik yaşı geldiğinde SGK'dan emekli olacak, ayrıca 60 yaşına geldiğinde TES kapsamında ikinci emekli aylığını alacak.
● EMEKLİLİK İÇİN BELLİ BİR SÜRE ŞARTI OLACAK MI?
Tamamlayıcı emeklilik yaşı 60 olarak belirlendi fakat emekli olmak için herhangi bir süre şartı bulunmuyor. 5 yıl çalışana da 30 yıl çalışana da 60 yaşını doldurduğunda hesabındaki birikim kapsamında ödeme yapılacak.
● EMEKLİLİKTE FONDAKİ PARA TOPLU OLARAK MI VERİLECEK?
Kişi emekli olduğunda yüzde 25'i toplu ödeme alabilecek. Kalan tutar aylık olarak ödenecek.
