Rusya'da veba alarmı: 200 kişi karantinada! ABD'den biyolojik silah iddiası
Sibirya’daki gizli bir araştırma laboratuvarında genç bir teknisyenin şüpheli ölümüyle patlak veren veba vakası, bölgede acil karantina önlemlerini tetikledi. Moskova yönetimi olayla ilgili "bilinmeyen zatürre" açıklaması yaparken yaklaşık 200 kişinin temasta bulunması küresel kamuoyunda büyük bir endişeye yol açtı. ABD tarafından ise "Rusya biyolojik silah üretiyor" sesleri yükselmeye başladı.
Sibirya'daki bir araştırma laboratuvarında çalışan bir teknisyenin şüpheli ölümüyle başlayan süreç, Rus yetkililerin "bilinmeyen zatürre" açıklamalarına rağmen bölgede karantina önlemlerini tetikledi ve vakanın bir veba kazası mı yoksa üstü örtülen bir sızıntı mı olduğu yönündeki endişeleri tırmandırdı.
Rusya'da veba iddiası. Fotoğraf: Takvim
Moskova'nın doğusunda, Moğolistan sınırı yakınındaki Irkutsk'ta bulunan Anti-Veba Araştırma Enstitüsü, Sovyetler Birliği tarafından patojenleri incelemek üzere inşa edilen yaklaşık 80 bulaşıcı hastalık laboratuvarından biridir.
RUSYA BİYOLOJİK SİLAH MI ÜRETİYOR?
ABD gazetesi New York Post'un anlattığına göre araştırmacı Raymond A. Zilinskas, laboratuvarların kağıt üstünde tamamen savunma ve halk sağlığı amaçlı olduğu ancak veba laboratuvarlarının SSCB'nin taarruz amaçlı biyolojik silah programına bağlı olduğunu iddia ediyor.
İrkutsk laboratuvarı. Fotoğraf: Reuters
SOVYETLER BİRLİĞİ'NİN KRİTİK DEPOSU
Sovyetler dönemindeki İrkutsk laboratuvarı, Doğu Asya ve Sibirya genelindeki hayvanlardan izole edilen veba, şarbon ve diğer patojenlerin vahşi, yüksek derecede virülan (hastalık yapıcı) suşları için kritik bir depo işlevi görmüştü.
Zilinskas'ın belirttiğine göre, laboratuvarların birçoğu ayrıca biyolojik silah araştırma programında kullanılmak üzere Sovyet ordusuna numune sağladı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin. Fotoğraf: AFP
KREMLİN "AŞI YAPIYORUZ" DEDİ
Kremlin ise İrkutsk laboratuvarının savunma amaçlı araştırmalar ve aşı geliştirme çalışmaları için kullanıldığını belirtiyor.
ABD'DEN BİYOLOJİK SAVAŞ İDDİASI
Soğuk Savaş döneminde Sovyetler Birliği'ne yönelik karşı propaganda amacıyla kurulan ve ABD hükümeti tarafından finanse edilen Radio Free Europe'un haberine göre, ABD Dışişleri Bakanlığı'nın Nisan 2025 tarihli bir raporunda "Rusya'nın taarruz amaçlı bir biyolojik harp programı sürdürdüğü ve Biyolojik Silahlar Sözleşmesi kapsamındaki yükümlülüklerini ihlal ettiği" tespit edildi.
Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komitesi'nin kıdemli üyelerinden Nebraska Temsilcisi Don Bacon pazar günü X hesabından yaptığı bir paylaşımda uzun süredir devam eden iddiaları ele aldı.
Cumhuriyetçi kongre üyesi, "Ukrayna karşıtı seslerin sözde biyolojik laboratuvarları hakkında konuştuklarını hatırlıyorum. Bu, en üst düzeyde bir Rus dezenformasyon operasyonuydu. Ancak gerçekte, biyolojik laboratuvarlara sahip olan taraf Rusya." ifadelerini kullandı.
ABD Başkanı Donald Trump. Fotoğraf: Reuters
ABD Başkanı Trump, Rusya'da görülen hastalık vakasının kendi ülkesine sıçramaması için ne gibi önlemler alındığına yönelik soruyu, "Şu an bu konuyu çok ciddi bir şekilde ele alıyoruz. Daha yeni haberimiz oldu." dedi. Konuyla ilgili "henüz bir adım atmak için daha çok erken" olduğunu ifade eden Trump, konunun Rusya için "büyük bir sorun" olduğunu vurguladı. Trump, "Buna zatürre diyorlar; biliyorsunuz, yıllar önce zatürre tedavisi daha kolaydı. Mikroplar ve bakteriler orantısız bir şekilde güçlendi ama biz onlara yardım edeceğiz. Elimizden geldiğince yardımcı olacağız." diye konuştu.
Mike Pompeo. Fotoğraf: Takvim Fotoğraf Arşivi
ESKİ CIA DİREKTÖRÜ DE TARTIŞMAYA GİRDİ
Eski CIA Direktörü Mike Pompeo da pazartesi günü benzer şekilde yedi yıl önce güneyde, Çin'in Wuhan kentinde meydana gelen Kovid-19 salgınıyla doğrudan bir bağ kurdu ve "Rusya'dan gelen şüpheli bir veba salgını haberi özellikle de kaynağı göze alındığında son derece büyük bir ciddiyetle ele alınmalıdır." ifadelerini kullandı.
Pompeo paylaşımında ayrıca "Kovid, izlerini örtmeye çalışan otoriter hükümetlerin yalanlarının ve engellemelerinin, kontrol altına alınabilir bir salgını nasıl küresel bir pandemiye dönüştürebileceğini bize gösterdi." ifadelerine yer verdi.
Hafta sonu, 28 yaşındaki laboratuvar teknisyeni Daria Shipilova, Sibirya'daki laboratuvarda çalıştığı sırada pnömonik veba içeren bir test tüpünü kırdığı bildirildikten sadece birkaç gün sonra hayatını kaybetti.
Rusya, hastalık laboratuvarlarında biyolojik silah ürettiğini reddediyor ve bu tür tesislerin amacının ölümcül patojenlere ve vebalara karşı savunma geliştirmek olduğunu savunuyor.
RUSYA'DA VEBA ALARMI
Şu ana kadar laboratuvar teknisyeni Shipilova ile temasa geçen yaklaşık 200 kişi karantina altında ve en fazla beş yerel hastanenin karantinaya alındığından şüpheleniliyor. Pazartesi günü itibarıyla başka hiçbir pnömonik (akciğer) veba pozitif vakası bildirilmedi.
Zilinskas'ın araştırmasına göre, Sovyetler Birliği döneminde İrkutsk gibi araştırma istasyonları çeşitli ekolojik bölgelerden binlerce vahşi patojen suşu topladı ve anti-veba enstitülerinde eğitilen uzmanlar sık sık biyolojik silah programlarına alındı.
1991 yılında SSCB yıkıldığında, eski imparatorluğa yayılmış olan anti-veba laboratuvarlarının birçoğu, fon yetersizlikleri nedeniyle tehlikeli bir şekilde harabeye döndü.
Rusya'da veba iddiası. Fotoğraf: Takvim
Veba nasıl bulaşır?
-
Veba genellikle pireler aracılığıyla yayılır ancak 21. yüzyılda hastalığın insanlara bulaşmasının en yaygın yolu enfekte vahşi hayvanlarla temastır.
-
Sibirya'daki vakada görüldüğü bildirilen pnömonik (akciğer) veba, enfekte kişilerin öksürüklerindeki partiküller yoluyla insandan insana veya vücut sıvılarıyla temas yoluyla da bulaşabilir.
-
Veba, 14. yüzyılda Avrupa nüfusunun yüzde 60'ına kadarını öldüren Kara Veba'nın kaynağıydı.