Takvim.com.tr İngiltere’den çocuklara ekran yasağı: Yeni ekran kuralları açıklandı! Sıfır yaşa sıfır tolerans
İngiltere, 2 yaş altına ekranı tamamen yasaklarken, 5 yaşa kadar olan çocuklara günlük 1 saat sınırı getirdi. Yemekte ve uykudan önce ekran kullanımına son verilirken, hızlı içeriklere ve yapay zekâ oyuncaklara da kapı kapandı. Bilim insanlarına göre bu tür içerikler çocuk beynini aşırı uyararak kalp atışını hızlandırıyor ve ileride duygusal problemleri tetikleyebiliyor.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Hızlı Özet Göster
- İngiltere'de 27 Mart 2026'dan itibaren yürürlüğe girecek düzenlemeyle 2 yaş altı çocukların tek başına ekran kullanması yasaklanacak.
- Yeni kurallar, 2 ile 5 yaş arasındaki çocukların günlük ekran süresini en fazla bir saat ile sınırlandıracak.
- Düzenleme kapsamında yemek sırasında, uyku öncesi son bir saatte ekran kullanımı ve ebeveynsiz içerik izlenmesi de yasaklandı.
- Yetkililer, çocuk gelişimi üzerindeki olumsuz etkileri nedeniyle kısa sosyal medya videoları ve yapay zeka destekli oyuncakların da kaldırılmasını önerdi.
- Kararlar, University of East London gibi kurumların hızlı ekran içeriklerinin çocukların beyin gelişimini olumsuz etkilediğine dair bilimsel araştırmalarına dayandırıldı.
İngiltere'de çocukların ekran kullanımına ilişkin yeni düzenleme kapsamında, 2 yaş altındaki çocukların tek başına ekran kullanımı yasaklandı, 2–5 yaş grubuna ise günlük en fazla 1 saat sınırı getirildi. Yeni kuralların 27 Mart 2026'da yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
2 YAŞ ALTINA "SIFIR EKRAN", İSTİSNA VİDEO GÖRÜŞMELER
Düzenlemeye göre, 2 yaş altındaki çocukların bireysel ekran kullanımı tamamen kaldırıldı. Bu yaş grubunda yalnızca aile bireyleriyle yapılan kısa süreli video görüşmelerine istisna tanınacak.
5 YAŞA KADAR GÜNDE 1 SAAT SINIRI
Yeni kurallara göre, 2 ile 5 yaş arasındaki çocuklar için günlük ekran süresi en fazla 1 saat ile sınırlandırıldı. Yemek sırasında ekran kullanımının yasaklandığı, uyku öncesindeki son 1 saatlik dilimde ekranın tamamen kaldırıldığı ve içeriklerin ebeveyn eşliğinde izlenmesinin zorunlu hale getirildiği belirtildi.
SOSYAL MEDYA VİDEOLARI VE "AI OYUNCAKLAR" YASAK
Yetkililer, hızlı tempolu içeriklerin çocuk gelişimi üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekerek, kısa sosyal medya videoları ve yapay zeka destekli oyuncakların tamamen kaldırılmasını önerdi. Uzmanlar özellikle hızlı sahne değişimlerinin çocukların zihinsel gelişimini olumsuz etkilediğini vurguladı.
BİLİMSEL UYARI: BEYİN 10 KAT DAHA YAVAŞ
Araştırmalar, küçük çocukların beyinlerinin bilgiyi yetişkinlere göre 10 kat daha yavaş işlediğini ortaya koydu.
University of East London araştırmacılarına göre, hızlı ekran içerikleri çocukları fiziksel olarak hareketsiz olsalar bile "savaş ya da kaç" tepkisine sokabiliyor.
Bu durum:
- Kalp atışını hızlandırıyor
- Enerji seviyesini yükseltiyor
- Duygusal dengesizliklere zemin hazırlıyor
UZMANLAR UYARDI: "KRİZİ BASTIRMAK İÇİN EKRAN VERMEYİN"
Araştırmacılar, çocukların öfke nöbetlerini bastırmak için ekran verilmesinin kısa vadede işe yarasa da uzun vadede daha fazla davranış sorunu oluşturabileceğini belirtti.
Bu yöntemin çocukların duygusal gelişimini olumsuz etkileyebileceği ifade edildi.
AİLELER İÇİN ZOR AMA GEREKLİ
Uzmanlara göre, tablet ya da telefonun elinden alınmasıyla başlayan krizler ebeveynler için zorlayıcı olsa da, yeni düzenleme bilimsel verilerle desteklenen bir zorunluluk olarak değerlendiriliyor.
Yeni kuralların, çocukların bilişsel ve duygusal gelişimini korumayı hedeflediği belirtiliyor.
BENZER BİR UYGULAMA TÜRKİYE'DE HEDEFLENİYOR
Türkiye'de de çocukların ekran kullanımına yönelik benzer bir yaklaşımın hayata geçirilmesi hedefleniyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, çocukların dijital dünyadaki risklerden korunması amacıyla hazırladığı "Çocuklar Güvende" platformunda ekran kullanımına ilişkin önerilerini paylaştı.
Buna göre, 3 yaş için günlük ekran süresi 30 dakika, 4 yaş için 40 dakika, 5 yaş için 50 dakika ve 6 yaş için en fazla 1 saat olarak belirlendi. 0–3 yaş grubundaki çocukların ise mümkün olduğunca ekrandan uzak tutulması gerektiği vurgulandı.
AİLE BAKANLIĞI'NDAN EBEVEYNLERE UYARI
Platformda, ekran kullanımının çocukların gelişimini olumsuz etkileyebileceği belirtilerek video, oyun ve televizyon gibi tüm dijital aktivitelerin belirlenen süreye dahil edilmesi gerektiği ifade edildi. Yemek sırasında, uyku öncesinde ve çocuk odasında ekran kullanımının uygun olmadığına dikkat çekilirken, çocukların fiziksel aktivite ve sosyal etkileşimle dengeli bir gelişim süreci geçirmesi gerektiği kaydedildi.
Açıklamada ayrıca ebeveynlerin çocuklara örnek olması gerektiği vurgulandı. Kuralların net şekilde belirlenmesi, ekran süresi bitmeden önce uyarı yapılması ve süre dolduğunda çocuğun dikkatinin farklı aktivitelere yönlendirilmesi önerildi. Bakanlık, sağlıklı ekran alışkanlıklarının çocukların dijital dünyadan faydalanırken risklerden korunmasına yardımcı olacağını belirtti.
