CANLI YAYIN
Lütfi Albayrak
LÜTFİ ALBAYRAK

Çocukken yaşı büyütmek, büyüyünce yaşı küçültmek

Eklenme Tarihi 15 Eylül 2026

İNSANOĞLUNUN yaşla ilişkisi başından beri problemli. Çocukken elimizdeki yaşı beğenmiyoruz, büyüyünce de gelen yaşı kabul etmiyoruz. Hayat boyunca nüfus müdürlüğüyle sessiz bir anlaşmazlık içindeyiz. Çocukken yaş bir statü göstergesidir. Altı yaşındaki çocuğa "Kaç yaşındasın?" diye sorarsın, "Yedi!" der. Annesi hemen düzeltir: "Daha altısın." Çocuk itiraz eder: "Ama yediye gireceğim!" Ne zaman? Sekiz ay sonra. Çocuğun hesabına göre bir sonraki yaş ufukta göründüğü anda kullanılmaya başlanabilir.

On üç yaşındaki on beş, on altı yaşındaki on sekiz olmak ister. Özellikle on sekiz kutsal hedeftir. İnsan on sekiz olunca hayatın bütün şifrelerinin kendisine verileceğini zanneder. Kimse karışmayacak, istediği yere gidecek, özgür olacak… Sonra on sekiz olursun ve özgürlüğün yanında faturalar, sorumluluklar ve "Yarın erken kalkacağım" diye bir bela geldiğini öğrenirsin.

Yirmili yaşlarda hâlâ sorun yoktur. Otuzdan sonra ise insan yaşını rakamla değil dönemle söylemeye başlar: "Otuzların başı…" Otuz sekiz yaşındadır ama hâlâ başlarda dolaşmaktadır. Kırk üç yaşındaki "Kırk civarı" der. Elli yaşından sonra ise felsefe başlar: "Yaş önemli değil, insan kendini kaç yaşında hissediyor ona bakacaksın." Bir zamanlar yaşımıza ay eklerken artık yılları çıkarmaya çalışırız. Çocukken "Dokuz buçuğum" dersin. Kırk dokuz buçukken o "buçuk"tan kimseye bahsetmezsin. Mümkün olsa nüfus müdürlüğüne gidip "Şuradan üç yıl silebilir miyiz, fazla yazmışsınız" diyeceksin.


Bir de yaşını söylediğinde gelen meşhur cümle vardır: "Aaa, hiç göstermiyorsun!" Teşekkür mü edeceksin, üzülecek misin belli değildir. Sakın "Kaç gösteriyorum?" diye sorma. Bazı soruların cevabını bilmemek ruh sağlığı açısından daha faydalıdır.

Doğum günleri de değişir. Çocukken bir ay önceden geri sayım yaparsın. İlerleyen yaşlarda doğum gününü telefon bildirimlerinden öğrenirsin. Çocukken pastada mum az olunca üzülürsün, büyüyünce hepsi konulursa yangın alarmının çalmasından korkarsın.

Hayatın ilk yarısında yaşımızı büyütmeye, ikinci yarısında küçültmeye uğraşıyoruz. Önce takvimin hızlı ilerlemesini istiyoruz, sonra frene basmaya çalışıyoruz.

Ama takvim çok profesyonel. Ne çocukken bizi dinliyor, ne yaşlanınca.

BUNU BİLİYOR MUYDUN?
IBM'in Watson adlı yapay zekası, 2011'de ABD'nin ünlü bilgi yarışması "Jeopardy!"da iki insan şampiyonu yendi. Watson, soruları anlayıp cevaplamak için milyonlarca belgeyi saniyeler içinde tarayabiliyordu. Bu, yapay zekanın insanları geçtiği ilk büyük anlardan biriydi. (Yapay zeka, bilgi yarışmasında insanı yendi!)

TESPİTLİ YORUM
"Sosyal medyada 'Hiç kimse mükemmel değildir' yazıp, altına filtreli fotoğraf koyan insan, aslında kendisiyle çelişen bir sanat eseridir."

Gülü Yorum
@zbbeyzz
Anneannemdeyim. Evdeki kedi beni dövüyor diye beni odaya kapatıyorlar. İşte hayvan sevgisi

Alkışlı Yorum

Sinop Cuma Ovası'ndaki koruma projesinde bu yıl doğan 73 yavru leylek göç yolculuğuna başladı. Beş yıldır yürütülen çalışma sayesin de yavru leylek ölümleri %26'dan %12'ye geriledi.