Videoları 2 Kat Hızda İzlemek Beyninizi Değiştiriyor! Bilim İnsanları Uyardı
Online platformlarda içerik tüketim alışkanlıkları değişiyor. TikTok, YouTube ve Netflix gibi mecralarda videoları 1.5x veya 2x hızında izlemek, zaman kazandıran bir alışkanlık haline geldi.

Yeni bir araştırma, bu hızlı izleme alışkanlığının beyin üzerindeki etkilerini ortaya koyarak özellikle yaş farkının belirleyici olduğunu gösterdi.
Fotoğraflar: Takvim Fotoğraf Arşivi
🎥 Genç Beyinler Hızlı Tüketime Daha Dayanıklı
Uluslararası bir ekip tarafından yürütülen ve Educational Psychology Review dergisinde yayımlanan meta-analiz, 24 farklı çalışmayı inceleyerek hızda izleme ile bellek ilişkisini analiz etti. Katılımcılar iki gruba ayrıldı: bir grup videoları normal hızda izlerken, diğer grup aynı videoları 1.25x, 1.5x, 2x ve 2.5x hızda izledi.
Sonuçlara göre;
1.25x ve 1.5x hızlarda izleyenlerde anlamada büyük bir düşüş gözlenmedi.
Ancak 2x ve üzerindeki hızlarda bilgiyi hatırlama oranı belirgin şekilde azaldı.
Londra Queen Mary Üniversitesi'nden bilişsel bilimci Marcus Pearce, konuyla ilgili olarak "Çalışma belleği, aynı anda yalnızca sınırlı miktarda bilgiyi işleyebilir. Fazla bilgi yüklemesi, bilişsel aşırı yüklenmeye ve bilgi kaybına yol açar." ifadelerini kullandı.

🧠 Yaşlı Beyinler Hızlı İçeriğe Daha Duyarlı
Araştırmanın en dikkat çekici kısmı yaş farkı oldu. 2023 yılında yapılan bir deneyde,
61-94 yaş aralığındaki yetişkinlerin 1.5x hızda izlediklerinde anlama oranı %31 düştü.
Buna karşılık 18-36 yaş aralığındaki gençler, 2x hızda dahi %90'ın üzerinde bir anlama performansını korudu.
Bu farkın sebebi ise hâlâ tartışmalı:
Acaba gençlerin zihinleri daha esnek olduğu için mi, yoksa hızlı içerik tüketmeye alıştıkları için mi bu kadar başarılılar?
Bilim insanları, ikinci ihtimalin doğru olabileceğini düşünüyor. Bu da gençlerin beyninin, sık pratik sayesinde hızlı konuşmaları anlamaya adapte olduğunu gösteriyor.

⏩ Beyni Yeniden Programlamak Mümkün mü?
Uzmanlara göre yaşlı bireyler tamamen şanssız değil. Beyin, esnek bir yapıya sahip ve kademeli hız antrenmanları, bilişsel egzersizler ve hafıza testleriyle yeniden eğitilebilir. Ancak bu süreç gençlere kıyasla daha uzun ve zorlu olabilir.
Araştırmacılar, yaşlıların 1.25x hızda başlamakla birlikte, zamanla 1.5x'e kadar çıkarak beyinlerini kademeli biçimde alıştırmalarını öneriyor.

🎬 Hızlı İzleme Keyifli mi, Zararlı mı?
Araştırmanın sonunda uzmanlar, normal hızda izlenen videoların hem öğrenme hem de keyif açısından en sağlıklı seçenek olduğunu vurguladı. Çünkü içeriklerin ritmi, jestler ve konuşma tonlamaları insan beyninin doğal algılama hızına daha uygun.
Yine de zaman baskısı altındaki izleyiciler için 1.25x veya 1.5x hızın güvenli olduğu belirtiliyor. Ancak 2x ve üzeri hızlarda izleme, özellikle yaşlı bireylerde kalıcı bilişsel yüklenmeye yol açabiliyor.

