Arkeologlar kafataslarında kusursuz kare delikler bulunan ortaçağ askerlerinin gizemini çözdü

İsveç'te 1361'de yaşanan Visby Savaşı'nda hayatını kaybeden askerlerin kafataslarında bulunan kare biçimli deliklerin ardındaki silah sonunda belirlendi.

Yeni analizler, bu izlerin ok ya da mızrak ucundan değil, çivili bir topuzdan kaynaklandığını gösterdi. Bulgular, bazı rakiplerin son darbeyi almadan önce birden fazla kişi tarafından etkisiz hale getirildiğine de işaret etti.

KAFATASLARINDAKİ KARE İZLERİN SIRRI

Savaşın ardından ölenler, üzerlerindeki zırhlarla birlikte savaş alanına yakın bir toplu mezara gömüldü. Bu mezar 20. yüzyılın başlarında kazıldı. Ancak kemiklerdeki yaraların nasıl oluştuğu ve Orta Çağ'da savaşın gerçekte nasıl yürütüldüğü uzun süre tam olarak anlaşılamadı.

İlk kazıları yapan arkeologlar, bazı kafataslarında görülen kare biçimli deliklerin ok veya mızrak ucu nedeniyle oluştuğunu düşünmüştü.

Araştırmacılar, ortaçağ dönemine ait dikenli bir sopanın hızı ve etkisine ilişkin verileri toplamak için hareket yakalama kıyafeti giyen canlandırmacı Ray Whitcher'ın yardımına başvurdu.

Uppsala Üniversitesi'nde arkeoloji alanında lisansüstü eğitim gören Ronja Bagling ise farklı bir ihtimal ortaya attı: Yaralar, sivri uçları bulunan bir topuzla oluşmuş olabilirdi.

Bu ihtimali sınamak isteyen ekip, Orta Çağ silahlarının kopyalarını kullandı. İnsan kas dokusunu taklit eden özel bir jelatinle kaplanan inek kemikleri, insan vücudunu temsil edecek bir modelin parçası haline getirildi. Modelin üzerine de döneme ait zırhların kopyaları yerleştirildi.

Visby Muharebesi'nde yer alan bir savaşçıya ait, üzerinde gizemli kare delikler bulunan 700 yıllık kafataslarından biri.

ÇİVİLİ TOPUZUN BIRAKTIĞI HASAR

Deney sırasında Orta Çağ savaşlarını canlandıran Ray Whitcher, hareketleri farklı açılardan kaydeden özel bir kostüm giydi. Böylece yalnızca hangi silahın ne tür iz bıraktığı değil, darbelerin hangi hareketlerle ve hangi sırayla oluştuğu da incelendi.

İsveç'teki Uppsala Üniversitesi'nde biyolojik antropolog olarak çalışan Patrick Randolph-Quinney, araştırmanın sonuçlarını 5 Ağustos'ta Berlin'de düzenlenen Avrupa Paleopatoloji Derneği'nin 25. toplantısında sundu. Live Science'ın aktardığına göre çalışma henüz hakemli bir bilimsel dergide yayımlanmadı.

Araştırmacılar, kafatasında görülen kare delikleri oluşturup oluşturamayacağını test etmek için bir tür kırbaç (dikenli sopa) replikası yaptılar.

SALDIRILARIN İZİ KEMİKLERDE KALDI

Bazı iskeletlerde çivili topuz darbesinin yanı sıra başka travmalar da bulundu. Yaraların birbirine göre konumu, hangi darbenin önce geldiğine dair ipuçları verdi.

Bir kafatasında baltayla vurulmuş bir darbenin, çivili topuzun etkisiyle kesintiye uğradığı görüldü. Bu bulgu, saldırıda birden fazla kişinin rol oynadığını düşündürdü. Bir savaşçı önden saldırırken, diğerleri arkadan ve yandan yaklaşmış; baltayla bacakları hedef aldıktan sonra başka bir kişi son darbeyi indirmiş olabilir.

Araştırma ekibi, bu tabloyu Orta Çağ savaşlarının sanılandan daha planlı ve ekip çalışmasına dayalı olabileceğinin bir işareti olarak değerlendiriyor. Savaş alanındaki her yara tek bir kişinin bire bir mücadelesini anlatmıyor; bazıları birlikte yürütülen saldırıların izini taşıyor olabilir.

(Haberde yer alan görseller LiveScience ve takvim.com.tr grafik servisine aittir.)

SONRAKİ HABER

Diyarbakır’da balkonda can pazarı!

Diyar Oktuay Takvim.com.tr Yaşam