Takvim.com.tr Anne babalar dikkat! Uzmanı açıkladı: Çocukların iç dünyasına yolculuk
"Hayır" kelimesiyle hiç tanışmayan çocuklar, hayatın gerçekleriyle karşılaştıklarında neden daha çok zorlanıyor? Bu ve benzeri soruların cevaplarını Erken Çocukluk Eğitimi Uzmanı, Rehberlik ve Psikolojik Danışman Şule Erk anlattı..
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Çocuklarımız bizim her şeyimiz. Onların mutluluğu için çabalıyoruz. Ancak bu konuda bazı hatalar da yapıyoruz. Özellikle her istediklerini yerine getirmemiz bazı olumsuz sonuçlar doğuruyor.
Bu konuda anne babalar için önemli bilgiler veren Erken Çocukluk Eğitimi Uzmanı, Rehberlik ve Psikolojik Danışman Şule Erk, "Çocuğunu mutlu etmek isteyen anne babalar, farkında olmadan onun mutsuzluğuna zemin hazırlayabilir. Çünkü mutluluk; her isteğinin yerine getirilmesiyle değil, beklemeyi, sabretmeyi ve hayal kırıklığıyla baş edebilmeyi öğrenmekle gelişir" dedi.
"YETER Kİ ÜZÜLMESİN…"
Anne babaların çocuklarının isteklerini geri çeviremediğini belirten Şule Erk, "Hiç kuşkusuz her anne baba çocuğunu mutlu görmek ister. Onun yüzünün gülmesini, ihtiyaçlarının karşılanmasını, eksik hissetmemesini arzular. Ancak bazen sevgiyle yaptığımız fedakârlıklar, çocuklarımızın hayat karşısında güçsüz kalmasına neden olabiliyor. Çünkü çocuk gelişiminde önemli olan, her isteğin karşılanması değil; her duygunun yönetilebilmesidir. Bugün birçok çocuk oyuncak eksikliğinden değil, "hayır" kelimesiyle yeterince karşılaşmadığı için zorlanıyor" dedi.
Erken Çocukluk Eğitimi Uzmanı, Rehberlik ve Psikolojik Danışman Şule Erk (Görseler Takvim Foto Arşiv'e aittir.)
MUTLULUK İLE MEMNUNİYET AYNI ŞEY DEĞİL
Şule Erk, bir çocuğun her istediğini yapmanın onu o an memnun edebileceğini belirterek şunları söyledi: "Ama gerçek mutluluk bundan çok daha derin bir duygudur. Gerçek mutluluk; bir hedefe emek vererek ulaşabilmek, beklediği bir şeye kavuşmanın heyecanını yaşayabilmek, sabredebilmek, çabalayabilmek, hayal kırıklığından sonra yeniden umut edebilmektir. Oysa her isteği anında yerine getirilen çocuk, zamanla beklemeyi değil, bekletilmemeyi öğrenir. Ve hayat, onun istediği hızda ilerlemediğinde öfke, kaygı ve mutsuzluk kaçınılmaz olur."
Canı sıkıldığında anında ekran açılan… En küçük isteği bile bekletilmeyen çocuklar için sabretmek giderek zorlaşıyor. Mutluluk; bir hedefe emek vererek ulaşabilmek, sabredebilmek, çabalayabilmektir. Sınırlar çocukları kısıtlamaz, güvende hissettirir. Bazı ebeveynler bunu sevgisizlik sanıyor.
Sevgiyle yaptığımız fedakârlıklar, çocuklarımızın hayat karşısında güçsüz kalmasına neden olabiliyor. Sınırlar çocukları kısıtlamaz, güvende hissettirir. Bazı ebeveynler sınır koymayı sevgisizlik sanıyor. Oysa tam tersi doğrudur.
GERÇEK SEVGİYİ VERİN
Şule Erk anne babalara da şu tavsiyelerde bulundu: Gerçek sevgi, her isteği yerine getirmek değildir. Çocuklar anne babalarının sevgisini hediyelerle değil, ilişkileriyle hisseder. Birlikte geçirilen kaliteli zaman… Dinlenildiğini hissetmek… Sarılmak… Oyun oynamak… Sohbet etmek… Bunlar, alınan oyuncaklardan çok daha kalıcı izler bırakır.
Araştırmalar da gösteriyor ki çocukların uzun vadeli mutluluğunu belirleyen en önemli etkenlerden biri, maddi imkanlar değil; güvenli ve tutarlı aile ilişkileridir. Çocuklarımızı geleceğe hazırlamak istiyorsak… Hayat çocuklarımıza her zaman istediklerini vermeyecek. Her sınav istedikleri gibi geçmeyecek.
Her arkadaş onları sevmeyecek. Her iş görüşmesi olumlu sonuçlanmayacak. İşte bu yüzden çocuklarımızın yalnızca mutlu çocuklar değil; güçlü çocuklar olmalarına da ihtiyaç var. Onlara bırakabileceğimiz en değerli miras, sınırsız imkânlar değil; sınırlı durumlarla baş edebilme becerisidir. Çünkü gerçek mutluluk, her kapının açılması değil; bazen kapanan kapılar karşısında da umudunu koruyabilmektir.
5 ALTIN TAVSİYE
Her isteği hemen yerine getirmeyin: Bazen beklemek, çocuğun sabır ve öz denetim becerisini geliştirir.
"Hayır" demekten çekinmeyin: Sakin, tutarlı ve açıklayıcı bir "hayır", çocuğun duygusal güvenliği için önemlidir.
Hayal kırıklığını yaşamasına izin verin: Oyunu kaybetmesi, istediği oyuncağı alamaması ya da sıra beklemesi gelişimin doğal parçalarıdır.
Sevginizi hediyelerle değil, ilginizle gösterin: Birlikte geçirilen kaliteli zaman, alınan birçok oyuncaktan daha değerlidir.
Sınır koyarken kararlı ve tutarlı olun: Kurallar günün ruh hâline göre değiştiğinde çocuk neyi bekleyeceğini bilemez. Tutarlılık, güven duygusunu besler.
HAYAL KIRIKLIĞINI ÖĞRENSİN
Bir oyuncağı istedi… Alındı.
Canı farklı bir yemek istedi… Hazırlandı.
Sıraya girmek istemedi… Öncelik tanındı.
Oyunu kaybetti… Kurallar değiştirildi.
Arkadaşıyla anlaşamadı… Yetişkinler hemen devreye girdi.
Şule Erk bu davranışların sonuçlarını da şöyle anlattı: İlk bakışta bunların hepsi çocuğu koruyor gibi görünür. Oysa aslında çocuk, hayatın en önemli deneyimlerinden mahrum kalır. Çünkü hayat her zaman "evet" demez. Hayat bazen bekletir. Bazen reddeder. Bazen istediğimizi vermez. Ve çocuk bunlarla ilk kez yetişkin olduğunda karşılaşırsa, küçük bir hayal kırıklığı bile ona büyük bir yıkım gibi gelebilir. Sınırlar çocukları kısıtlamaz, güvende hissettirir. Bazı ebeveynler sınır koymayı sevgisizlik sanıyor. Oysa tam tersi doğrudur.
SIRAYA GİRMESİ…
Sınırlar, çocukların kendilerini güvende hissetmelerini sağlar. Çocuk için kurallar; tıpkı köprü korkulukları gibidir. Korkuluklar köprüyü daraltmaz. Aksine güvenle yürümeyi mümkün kılar. Evde hiçbir sınırın olmadığı bir ortamda büyüyen çocuk, dış dünyadaki kurallarla karşılaştığında büyük şaşkınlık yaşar. Okulda öğretmenin "Şimdi bekle." demesi… Parkta salıncak sırasına girmesi… Oyunda kaybetmesi… İstediği arkadaşının onunla oynamak istememesi… Bütün bunlar çocuk için tahammül edilmesi güç durumlara dönüşebilir. Çünkü bugüne kadar hayat ona hep "evet" demiştir.
SABRETMEYİ ÖĞRETİN
"Sabretmeyi öğrenmeyen çocuk, emek vermekte de zorlanır" diyen Şule Erk şöyle devam etti: Teknoloji çağında her şey birkaç saniye içinde ulaşılabilir hâle geldi. Film beklemiyoruz. Yemek beklemiyoruz. Mesaj beklemiyoruz. Bu hız kültürü çocukları da etkiliyor. İstediği oyuncağa hemen ulaşan… Canı sıkıldığında anında ekran açılan… En küçük isteği bile bekletilmeyen çocuklar için sabretmek giderek zorlaşıyor. Oysa başarı, çoğu zaman bekleyebilen insanların ödülüdür. Bir enstrüman çalmayı öğrenmek… Bisiklete binmek… Kitap okumayı öğrenmek… Bir spor dalında gelişmek… Hepsi zaman ister. Sabır ister. Tekrar ister. Çocuk bunları deneyimlemeden büyüdüğünde, zorlandığı ilk noktada vazgeçmeye daha yatkın olur."
NASIL DAVRANMALI
Çocuğunuza bugün küçük bir iyilik yapın… Her istediğini hemen yerine getirmek yerine ona biraz beklemeyi öğretin. Her düştüğünde kaldırmak yerine yeniden ayağa kalkması için cesaret verin. Her üzüldüğünde duygusunu hemen değiştirmeye çalışmak yerine yanında kalın. Çünkü çocuklarımızın gelecekte en çok ihtiyaç duyacağı şey, sınırsız konfor değil; güçlü bir karakterdir.
TAKVİM UYGULAMASINI İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN
