İftardan önce markete gitmek cebi yakıyor: Uzmanlardan ramazan alışverişi için saat uyarısı

Tüketiciler Birliği Genel Başkanı Mahmut Şahin, Kayseri'de yaptığı açıklamada ramazan ayının ruhuna aykırı olan "aşırı tüketim" tablosuna dikkat çekti. Şahin, tüketicilerin özellikle saat 16.00'dan sonra (açlık hissinin zirve yaptığı anlarda) markete gitmesinin, ihtiyaç dışı ürün alımını tetiklediğini vurguladı.

Ramazanda aç karnına alışveriş yapmak tüketim oranını %80 artırarak israfa yol açıyor.

📊 Ramazan ayı tüketim ve israf verileri

Aşağıdaki tablo, Tüketiciler Birliği şubelerinin yıllara dayanan saha verileri ve fiyat takibi sonuçlarına göre hazırlanan ramazan ayı alışveriş analizini içermektedir:

Tüketiciler Birliği, gıda israfını önlemek için alışverişin iftardan sonra yapılmasını öneriyor.

💡 İsrafı bitirecek temel alışveriş kuralları

Ramazanın manevi atmosferini korumak ve aile ekonomisini yönetmek için şu adımların izlenmesi tavsiye ediliyor:

• Aç Karnına Markete Girmeyin: Kan şekerinin düştüğü saatlerde yapılan alışverişlerde "göz açlığı" devreye girer ve ihtiyaç dışı ürünler sepete eklenir.

• İftar Sonrasını Tercih Edin: Tok karnına yapılan alışverişlerde sadece önceden belirlenen eksikler satın alınır.

• Liste Hazırlayın: Plansız alışveriş, akşam sadece bir tas çorba ile doyulmasına rağmen alınan fazlalıkların çöpe gitmesine neden olur.

• Öğün Sayısına Odaklanın: Normalde 3 öğün olan beslenme düzeni 2 öğüne düştüğü için alışveriş miktarının artması değil, azalması gerekir.

Saat 16.00 sonrası yapılan market ziyaretleri, ihtiyaç dışı ürün alımını tetikleyen en kritik zaman dilimidir.

❓ Sıkça sorulan sorular (SSS)

Ramazanda en çok hangi gıda ürünleri israf ediliyor?

İstatistikler, en büyük israfın fırın ürünleri (ekmek ve pide) ile taze sebze-meyve grubunda yaşandığını gösteriyor. İftara yakın alınan fazla miktardaki sıcak pideler ve "lazım olur" düşüncesiyle alınan sebzeler, kısa sürede bayatlayarak veya bozularak çöpe gidiyor.

Sabah erken saatlerde alışveriş yapmanın avantajı nedir?

Sabah saatlerinde zihin daha berrak ve irade daha güçlüdür. Kan şekeri henüz düşmediği için tüketici sadece elindeki listeye sadık kalır ve görsel uyaranlara (market içi reklamlar ve iştah açıcı kokular) karşı daha dirençli olur.

Marketlerdeki "Ramazan Paketleri" her zaman tasarruflu mu?

Her paket tasarruf sağlamayabilir. Uzmanlar, paket içindeki ürünlerin tek tek fiyatlarının toplanmasını ve son kullanma tarihlerinin kontrol edilmesini öneriyor. Bazen ihtiyaç duyulmayan ürünlerin pakette yer alması, gizli bir israfa yol açabilir.

İsrafı bitirecek en basit formül: Markete ya sabah erken saatlerde ya da tok karnına gidin.

İsrafı önlemek için porsiyon kontrolü nasıl yapılmalı?

Özellikle iftarda "tek kap yemek" kuralı uygulanmalıdır. Çok çeşidin olduğu sofralarda her yemekten az miktarda alınsa bile toplam tüketim kapasitesi aşıldığı için kalan yemeklerin saklanması zorlaşmakta ve israf riski artmaktadır.

📝 EDİTÖR NOTU

Ramazan ayı, özünde bir "arınma" ve "azla yetinme" disiplini barındırsa da veriler bize modern tüketicinin bu sınavda zorlandığını gösteriyor. Mahmut Şahin'in dikkat çektiği %80'lik artış, sadece ekonomik bir kayıp değil, aynı zamanda ciddi bir gıda güvenliği sorunudur. İftardan sonra markete gitme alışkanlığı edinmek, sadece bütçemizi değil, çöpe giden tonlarca gıdayı da kurtarabilir. Basit bir saat değişikliği, toplumsal bir israfın önüne geçmek için en etkili bireysel eylemdir.

Doğru alışveriş planlamasıyla ramazanın manevi ruhuna uygun, israfsız bir mutfak yönetimi mümkün. (Fotoğraflar Anadolu Ajansı'ndan alınmıştır)

Prof. Dr. Nihat Hatipoğlu kaleme aldı: Günahların seni tüketmeden sen onları terk et

Prof. Dr. Nihat Hatipoğlu kaleme aldı: Günahların seni tüketmeden sen onları terk et

Minareler arasında ışıkla yazılan tarih: Mahya geleneğinin kökeni

Minareler arasında ışıkla yazılan tarih: Mahya geleneğinin kökeni