Türkiye'de birçok vatandaş için erken emeklilik sadece bir hayal değil, doğru bilgiyle ulaşılabilir bir gerçek. Sağlık sorunları veya doğuştan gelen engeller nedeniyle çalışma hayatı zorlaşan bireyler için iki önemli sistem bulunuyor. Engelli emekliliği ve malulen emeklilik.
Engelli emekliliği doğuştan gelen veya çocukluk çağında başlayan sağlık sorunları nedeniyle en az %40 oranında engellilik raporu olan çalışanların belirli prim günleri ve sigortalılık süresiyle erken emekli olmasını sağlar. SSK, Bağ-Kur ve memur statüsündeki çalışanlar için geçerlidir. En önemli şartlardan biri aktif çalışıyor olmak ve vergi indirimi almaktır.
2008 sonrası yapılan düzenlemeyle Bağ-Kur'lular ve memurlar da bu haktan yararlanabiliyor. Örneğin; %50 engelli bir Bağ-Kur'lu, 16 yıl ve 4320 gün primle emekli olabilir. Ayrıca engelli emekliler emekli olduktan sonra çalışmaya devam edebilir ve maaşları kesilmez.
MALULEN EMEKLİLİK NEDİR?
Malulen emeklilik ise çalışmaya başladıktan sonra ortaya çıkan ciddi hastalıklar (kanser, epilepsi, MS, şizofreni gibi) veya iş kazaları sonucu en az %60 iş gücü kaybı yaşayan bireyleri kapsar. Bu durumda kişi SGK'ya başvurarak bir hastaneye sevk edilir ve sağlık kurulu raporuyla durumu belgeler. Malulen emeklilikte yalnızca 1800 prim günü (yaklaşık 5 yıl) yeterlidir. Malulen emekli olanlar daha sonra çalışmaya başlarlarsa emekli maaşları kesilir.
HANGİ SİSTEMİ SEÇMELİ?
Engelli emekliliğinde engel durumu doğuştan gelirken malulen emeklilikte sonradan gelişen rahatsızlıklar söz konusudur. Engelli emeklilik için en az %40, malulen için ise %60 oranında iş gücü kaybı gerekir. Engelli emeklilikte çalışma ve emekli maaşı bir arada olabilirken, malulen emeklilikte bu mümkün değildir. Her iki sistem de bireyin sosyal güvenlik haklarını koruma amacı taşır ve ciddi yaşam zorlukları yaşayan vatandaşlara nefes aldırır.
