Takvim.com.tr Filizlenen patates yenir mi? Uzman isim sert olanlar için yöntem verdi
Akşam yemeği hazırlarken mutfakta filizlenmiş patateslerle karşılaşmak birçok kişinin aklına aynı soruyu getiriyor “Bunlar hala yenebilir mi?” Uzmanlara göre cevap tamamen patatesin durumuna bağlı. Bilimsel araştırmalar, filizlenen patateslerde doğal toksin seviyelerinin arttığını ortaya koyarken, bazı durumlarda dikkatli temizleme işlemiyle tüketimin mümkün olabileceğini belirtiyor.
Takvim.com.tr Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Hızlı Özet Göster
- Filizlenmiş patateslerde alfa-solanin ve alfa-çakonin gibi glikoalkaloid adı verilen toksik bileşiklerin seviyesi artıyor.
- Yüksek miktarda glikoalkaloid tüketimi mide bulantısı, kusma, karın krampları, ishal ve şiddetli vakalarda nörolojik belirtilere yol açabiliyor.
- Journal of Food Composition and Analysis dergisinde 2024 yılında yayımlanan araştırma, filizlenme oranı ile glikoalkaloid seviyeleri arasında güçlü bağlantı bulunduğunu ortaya koydu.
- Yumuşamış, lapa haline gelmiş veya iç kısmı yeşermiş patatesler kesinlikle tüketilmemeli ve atılmalı.
- Sert durumdaki filizlenmiş patateslerde filizler, göz çevresi ve kabuk kalın soyularak yeşil bölgeler tamamen çıkarılarak güvenli hale getirilebiliyor.
Kilerde unutulan patateslerin üzerinde oluşan küçük filizler masum görünse de sağlık açısından risk oluşturabiliyor. Özellikle yeşeren ve yumuşamaya başlayan patateslerde toksik bileşiklerin arttığına dikkat çeken uzmanlar, tüketim öncesinde bazı önemli işaretlerin mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini vurguluyor.
FİLİZLENMİŞ PATATES YEMEK GÜVENLİ Mİ?
Patateslerde zamanla oluşan filizler, birçok kişi için "bozuldu" anlamına geliyor. Ancak uzmanlara göre her filizlenmiş patates doğrudan çöpe atılmak zorunda değil. Önemli olan, patatesin genel durumunu doğru değerlendirmek.
FİLİZLENME NEDEN RİSK OLUŞTURUYOR?
Patatesler doğal olarak "glikoalkaloid" adı verilen bileşikler içeriyor. Bunların başlıcaları alfa-solanin ve alfa-çakonin olarak biliniyor. Bu maddeler özellikle filizlerde, kabukta ve patatesin "göz" adı verilen bölgelerinde yoğunlaşıyor.
Patates filizlendikçe bu toksik bileşiklerin seviyesi de artıyor. 2024 yılında Journal of Food Composition and Analysis dergisinde yayımlanan bir araştırma, filizlenme oranı ile glikoalkaloid seviyeleri arasında çok güçlü bir bağlantı bulunduğunu ortaya koydu. Araştırmaya göre filizler uzadıkça toksin miktarı da yükseliyor.
HANGİ BELİRTİLERE YOL AÇABİLİR?
Uzmanlara göre yüksek miktarda glikoalkaloid tüketimi bazı sağlık sorunlarına neden olabiliyor. Bunlar arasında:
- Mide bulantısı
- Kusma
- Karın krampları
- İshal
- Şiddetli vakalarda nörolojik belirtiler yer alıyor.
Belirtiler genellikle tüketimden 30 dakika ila 12 saat sonra ortaya çıkabiliyor. Ancak uzmanlar, ciddi zehirlenme için oldukça fazla miktarda tüketim gerektiğini belirtiyor. Yine de filizlerin ve göz çevresinin temizlenmesi öneriliyor.
HANGİ DURUMLARDA PATATES KESİNLİKLE ATILMALI?
Uzmanlar, bazı işaretlerin patatesin artık tüketilmemesi gerektiğini gösterdiğini söylüyor.
Yumuşamış ve lapa haline gelmişse
Patates elinizde yumuşuyorsa, sıkıldığında çökecek kadar lapa kıvamına geldiyse mutlaka çöpe atılmalı. Bu durum, toksik maddelerin yalnızca filizlerde değil, patatesin içine de yayılmış olabileceğini gösteriyor.
İç kısmı yeşermişse
Patatesin iç kısmında veya kabuğunda yeşil renk oluşmuşsa bu da önemli bir uyarı işareti kabul ediliyor. Yeşillenme, glikoalkaloid seviyesinin yükseldiğine işaret ediyor ve uzmanlar bu tür patateslerin tüketilmemesini öneriyor.
FİLİZLENMİŞ PATATES NASIL GÜVENLİ HALE GETİRİLEBİLİR?
Eğer patates hala sert durumdaysa ve yalnızca küçük filizler oluşmuşsa, uzmanlar şu adımların uygulanabileceğini belirtiyor:
- Filizleri tamamen kesin
- Göz çevresini derin şekilde temizleyin
- Kabuk kısmını kalın soyun
- Yeşil bölgeleri tamamen çıkarın
Ancak kötü koku, aşırı yumuşama veya yoğun yeşillenme varsa patatesin tüketilmemesi gerektiği vurgulanıyor.
(The Economic Times, yapay zeka)
Sena Demiröz Takvim.com.tr Haberler