TÜBİTAK’tan yeşil dönüşüm hamlesi! KOBİ’lere yüzde 90’a kadar destek

TÜBİTAK, sanayide enerji ve su tasarrufu sağlayacak, atıkları azaltacak ve yeşil teknolojilerin ticarileşmesini hızlandıracak AR-GE projeleriyle birlikte sürdürülebilir tarım ve akıllı ulaşım projelerine de "yeşil dönüşüm" desteği sağlayacak. "Sanayide Yeşil Dönüşüm Çağrısı 2026-2", Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı koordinasyonundaki Dünya Bankası Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında yürütülecek. Çağrıyla sanayinin yeşil dönüşümünün teknoloji ve yenilik yoluyla hızlandırılması, yeşil dönüşüme uyumlu ürün ihracatının artırılması ve ithalat bağımlılığının azaltılması hedefleniyor.

TÜBİTAK, enerji ve su tasarrufu ile atıkların azaltılmasına yönelik yeşil AR-GE projelerini destekleyecek. (Fotoğraflar: Takvim Foto Arşivi)

Türkiye'nin başta AB olmak üzere dış pazarlardaki rekabetçiliğinin güçlendirilmesi ve özel sektör kuruluşları arasında AR-GE işbirliğinin yaygınlaştırılması da beklenen etkiler arasında bulunuyor. Projeler; iklim değişikliği, çevre ve biyoçeşitlilik, temiz ve döngüsel ekonomi, temiz, erişilebilir ve güvenli enerji arzı konularını içerecek. Yeşil ve sürdürülebilir tarım ile sürdürülebilir akıllı ulaşım da desteklenecek projeler arasında yer alacak.

Yeni prototip geliştirme, mevcut prototipleri iyileştirme, doğrulama testleri, pilot üretim ve büyük ölçekli demonstrasyon çalışmaları desteklenebilecek. Projelerde ölçek büyütme faaliyetleri yürütülmesi gerekecek.

ÜST SINIR ÖLÇEĞE GÖRE

TÜBİTAK desteği ile firma öz kaynak katkısından oluşan proje bütçesinin üst sınırı, mikro ve küçük KOBİ'ler için 15 milyon lira, orta ölçekli KOBİ'ler için 24 milyon lira, büyük işletmeler için 51,5 milyon lira olarak belirlendi. Kabul edilen bütçenin büyük işletmelerde yüzde 70'i, KOBİ'lerde yüzde 80'i, deprem bölgesindeki KOBİ'lerde yüzde 90'ı geri ödemeli destekle karşılanacak. Kalan tutarı kuruluşlar öz kaynaklarından sağlayacak.

%50-60'I HİBEYE DÖNÜŞECEK

Proje sonunda belirlenen geri ödemeli destek tutarının büyük işletmelerde yüzde 50'si, KOBİ'lerde yüzde 60'ı hibeye dönüşecek. Kalan tutarın geri ödemesi, proje desteğinin bitiminden bir yıl sonra başlayacak ve yılda iki taksitle yapılacak. Geri ödemesiz dönem dahil toplam süre 4 yılı aşamayacak.

Çağrılar kapsamında kuruluş başına toplam geri ödemeli destek üst sınırı, mikro ve küçük KOBİ'lerde 500 bin dolar, orta ölçekli KOBİ'lerde 800 bin dolar, büyük işletmelerde 1,5 milyon dolar olarak uygulanacak. Bu sınırların hesabında önceki çağrılarda desteklenen projeler de dikkate alınacak. Personel, seyahat, danışmanlık, hizmet alımı, alet, teçhizat, yazılım, yayın, malzeme ve sarf giderleri destek kapsamında yer alacak.

Sürdürülebilir tarım ve akıllı ulaşım projeleri de yeşil dönüşüm desteği kapsamında yer alacak.

NELER GEREKİYOR

Çağrıya Türkiye'de yerleşik sermaye şirketleri tek başına veya en fazla 3 ortaklı projelerle başvurabilecek. Kuruluşların çağrıdaki mali yeterlilik koşullarını karşılaması da aranacak. Bütçesi 25 milyon lirayı aşan projeler için ekonomik fizibilite raporu istenecek. Projeye katılan her kuruluşta proje konusuyla ilgili en az lisans derecesine sahip bir proje personeli bulunması gerekecek. Kuruluş bazlı ön kayıt başvuruları için son tarih 8 Ekim, çağrı kapanış tarihi ise 12 Ekim olacak. Proje başvuruları, ön kayıt onayının ardından elektronik ortamda e-imzayla gönderilecek.

SÜRDÜRÜLEBİLİR KALKINMA İÇİN 2,8 MİLYAR TL

Türkiye'nin sürdürülebilir kalkınma hedeflerine katkı sunan kalkınma ajansları, 2025'te yeşil dönüşüm, sosyal kapsayıcılık, kaynak verimliliği ve bölgesel dayanıklılık alanlarında çalışmalar yürütürken; mali, teknik ve yenilikçi destek mekanizmaları çerçevesinde 1.155 proje için yaklaşık 2,8 milyar lira destek sağladı.

Tematik programlar çerçevesinde verilen desteklerle; yeşil dönüşüm, sosyal içerme, üretim kapasitesinin geliştirilmesi, istihdamın artırılması ve kurumsal dayanıklılığın güçlendirilmesi bakımından önemli katkılar üretildi. Kalkınma ajanslarının gelecek dönemde proje destekleyen kurumlar olmanın ötesinde bölgelerin yeşil, dijital, kapsayıcı ve dirençli kalkınma süreçlerini yönlendiren stratejik aktörler olarak konumlarını güçlendirmesi bekleniyor.

DEVLET DESTEĞİYLE TURİZM TESİSİ KURDU

Giresun'un Dereli ilçesinde girişimci Nazlı Süral, devlet desteğiyle açtığı otel ve restorandan oluşan tesisle turizm sektörüne adım attı.Kulakkaya Yaylası'nda yaşayan evli ve 3 çocuk annesi Süral, uzun süredir hayalini kurduğu turizm tesisini hayata geçirmek amacıyla 2024 yılında Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu'na başvurdu. Projesinin kabul edilmesiyle yüzde 70 hibe desteğinden yararlanan Süral, kendisine ait arazide 20 kişi kapasiteli otel ve 60 kişilik restorandan oluşan tesisin yapımına başladı.

Bu yılın temmuz ayında hizmete giren tesiste 2'si kadın 6 kişiyi istihdam eden Süral, "Kırsal kalkınma kapsamında birçok destek bulunuyor. Ben otel ve restoran yatırımı için destek aldım" dedi.