Çığıl Ön Yener Kentsel dönüşümde ilk adım riskli yapı tespiti: Süreç adım adım nasıl ilerliyor?
Kentsel dönüşümde sürecin ilk halkasını oluşturan riskli yapı tespiti, başvurudan yıkıma kadar 7 kritik adımdan oluşuyor. 31 Aralık 2026'ya kadar riskli yapı ilan edilen gayrimenkuller Yarısı Bizden kampanyasından faydalanırken, tebligat sonrası tanınan 60+30 günlük yasal sürede karara varamayan kat maliklerinin elektrik, su ve doğal gazı kesiliyor. İşte 7 adımda tüm süreç...
Çığıl Ön Yener Giriş Tarihi: Güncelleme Tarihi:
Deprem ülkesi Türkiye'de güvenli yapılar için kentsel dönüşüm seferberliği tüm hızıyla sürdürülüyor. Dönüşümün ilk aşamasını ise riskli yapı tespiti oluşturuyor. İstanbul'da 31 Aralık 2026'ya kadar ev ve iş yerini riskli yapı ilan ettiren tüm vatandaşlar Yarısı Bizden kampanyasından faydalanabilecek.
Bu süreçte 7 adımlı bir yol haritası bulunuyor:
1. İLK ADIM BAŞVURU: Malikler, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca lisanslandırılmış kurum ve kuruluşlara başvurarak binanın risk durumunun belirlenmesini talep edebiliyor.
2. DETAYLI TESPİT YAPILIYOR: Riskli yapı tespiti için yapının taşıyıcı sistemi, mevcut durumu ve yapısal özellikleri inceleniyor. Gerekli görülen yerlerden karot örnekleri alınarak betonun özellikleri belirlenirken, binanın projesi ile mevcut durumu karşılaştırılıyor, taşıyıcı sistem elemanları inceleniyor, yapının deprem performansını etkileyen unsurları değerlendiriliyor.
7 adımda dönüşüm rehberi
3. RAPOR İNCELENİYOR: Hazırlanan riskli yapı tespit raporu, elektronik sistem üzerinden ilgili idareye gönderiliyor. İdare tarafından yapılan incelemede raporda eksiklik veya yanlışlık bulunması hâlinde gerekli düzeltmeler isteniyor.
4. BİLDİRİM YAPILIYOR: Uygun bulunan rapor sonucunda riskli olduğu belirlenen yapı, tapu kütüğünün beyanlar hanesine işlenmek üzere ilgili tapu müdürlüğüne bildiriliyor. Riskli yapı tespitine ilişkin bilgiler yapıya asılıyor, maliklere e-Devlet üzerinden bildiriliyor ve ilgili muhtarlıkta 15 gün süreyle ilan ediliyor. Ayrıca tapu müdürlüğü tarafından ayni ve şahsi hak sahiplerine tebligat yapılıyor.
5. İTİRAZ YOLU AÇIK: Riskli yapı tespitine karşı yapı malikleri veya kanuni temsilcileri, tebligat tarihinden itibaren 15 gün içinde yapının bulunduğu yerdeki kentsel dönüşüm müdürlüğüne veya yetki devri yapılmışsa ilgili belediyeye dilekçeyle itiraz edebiliyor.
6. SON KARAR TEKNİK HEYETİN: Üniversitelerden ve Bakanlıktan belirlenen üyelerden oluşan teknik heyet, raporu teknik açıdan inceliyor ve yapının riskli olup olmadığına ilişkin karar veriyor. İtirazın kabul edilmesi hâlinde riskli yapı tespitinin sonucu değişebiliyor. İtiraz edilmemesi veya itirazın reddedilmesiyle riskli yapı tespiti kesinleşiyor.
7. MALİKLERE 60 + 30 GÜN SÜRE: Riskli yapı kararının kesinleşmesinin ardından yapının tahliye edilmesi ve yıktırılması gerekiyor. Maliklere, tebligat tarihinden itibaren 60 günden az olmamak üzere süre veriliyor. Bu sürede yıkım gerçekleştirilmezse, yapının idari makamlarca yıktırılacağı bildirilerek 30 günden az olmamak üzere ek süre tanınıyor. Verilen sürelerin sonunda da yıkım yapılmazsa idare tarafından gerekli işlem gerçekleştirilebiliyor.
Hızlı adım atılmalı
HIZLI ADIM ATILMALI
Deprem Güçlendirme Derneği Kurucu Başkanı Sinan Türkkan, riskli yapı tespitinin kesinleşmesinin ardından kat maliklerine 60 + 30 gün zaman verildiğini belirterek, "Bu sürede binaya ne yapılacağına karar verilmeli. Yıkıp yeniden yapma, kat karşılığı verme, müteahhit seçme gibi kararlar kat maliklerinin yüzde 50 + 1 onayıyla alınabilir. Bu aşamada binada güçlendirme yapma kararı da alınabilir. Bunun için yüzde 80 çoğunluk aranmaktadır. Bu zaman içinde bina sahipleri karar alamazlarsa veya yeterli çoğunluk sağlanamıyorsa belediye binanın doğal gaz, elektrik ve su bağlantısını kesmektedir. Bu duruma düşmemek için riskli yapı kararı alınmışsa hızlı karar verilmeli." ifadelerinde bulundu.
GÜÇLENDİRME DE YAPILABİLİR
Yapının teknik açıdan güçlendirmeye elverişli olması ve ilgili mevzuattaki şartların sağlanması hâlinde güçlendirme seçeneği değerlendirilebiliyor.
Bunun mümkün olup olmadığı, teknik incelemeler ve gerekli proje, ruhsat süreçleri sonucunda belirleniyor.
BUNLARA DİKKAT!
Uzmanlar, vatandaşların riskli yapı tespitinde mutlaka Bakanlık tarafından lisanslandırılmış kuruluşlarla çalışmasını, rapor ve tebligatları dikkatle takip etmesini ve özellikle 15 günlük itiraz süresini kaçırmamasını öneriyor.
TAKVİM UYGULAMASINI İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN
