Türkiye'nin cinsiyetsizleştirme ile mücadele planı: Medya ve dijital mecralar denetlenecek | 2026-2035 Aile ve Nüfus Genelgesi

Türkiye'de aile ve nüfus politikalarında kritik bir eşik aşıldı. Başkan Recep Tayyip Erdoğan imzasıyla yayımlanan "Aile ve Nüfus On Yılı (2026-2035)" Genelgesi ile birlikte yeni dönem resmen başlatıldı.

Resmî Gazete'de yayımlanan genelgede ilk kez "cinsiyetsizleştirme akımı" ifadesinin doğrudan yer alması, devletin aile yapısını hedef alan küresel akımlara karşı topyekûn bir mücadele başlattığı şeklinde değerlendirildi.

"AİLE" ANAYASAL GÜVENDE

Genelgede, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 41. maddesi ile ailenin toplumun temeli olduğu ve devletin aileyi koruma yükümlülüğünün bulunduğu vurgulandı. Ayrıca Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerde de ailenin "toplumun doğal ve temel birimi" olarak tanımlandığı hatırlatıldı.

Metinde, güçlü aile ve nüfus yapısının toplumların istikrarlı şekilde varlıklarını sürdürebilmesinde hayati rol oynadığı ifade edilerek, yeni dönemde izlenecek politikaların bu anayasal çerçeve doğrultusunda şekillendirileceği belirtildi.

DEMOGRAFİK KRİZ BOYUTU

Günümüz demografik yapısında medenî durum, hane büyüklüğü, yaş profili ve mekânsal dağılım boyutlarıyla belirgin bir dönüşüm yaşanmakta ve doğurganlık hızı Cumhuriyet tarihinin en düşük seviyesine gerilemiş durumda. Genelgede aile yapısındaki çözülmenin artık "varoluşsal boyuta ulaştığı" belirtililirken özellikle son yıllarda Batı merkezli kültürel politikaların aile kurumunu zayıflattığına dikkat çekildi.

Cumhurbaşkanlığı genelgesinde yer alan ifadeler dikkat çekti:

• "Cinsiyetsizleştirme başta olmak üzere zararlı akımlar insan hakları ve bireysel özgürlükler söylemini araçsallaştırarak aile kurumunu, nesilleri, millî ve manevî değerleri tehdit etmeye başlamıştır."

Bir başka maddede ise devletin mücadele çerçevesi açık şekilde ortaya kondu:

• "Aileyi ve nüfusu olumsuz etkileyen cinsiyetsizleştirme akımı, zararlı alışkanlık ve bağımlılıklar nesilleri her türlü menfi etki ve müdahaleye karşı koruyacak bütüncül bir politika çerçevesinde ele alınacaktır."

BAŞKAN ERDOĞAN YILLARDIR UYARIYORDU

Başkan Erdoğan son yıllarda hem yurt içinde hem uluslararası platformlarda LGBT propagandası ve toplumsal cinsiyet ideolojisine karşı sert mesajlar vermişti.

Başkan Erdoğan daha önce:

• "LGBT sapkınlığı"
• "İnsan fıtratına aykırı dayatmalar"

ifadelerini kullanmış özellikle sosyal medya, dijital platformlar ve bazı uluslararası kuruluşların cinsiyetsizleştirme projelerinde rol oynadığını söylemişti.

Yayımlanan genelgeyle birlikte bu yaklaşım artık yalnızca siyasi söylem olmaktan çıktı ve doğrudan devletin resmi strateji belgesine dönüştü.

DİJİTAL PLATFORMLAR VE MEDYA MERCEK ALTINDA

Genelgede en dikkat çeken başlıklardan biri de medya ve dijital platformlara yönelik bölüm oldu:

• Dijital mecralardaki zararlı içeriklerle mücadele,
• Aile dostu yayıncılığın teşvik edilmesi,
• Sorumlu medya kullanımının yaygınlaştırılması,
• Nesillerin korunmasına yönelik tedbirlerin artırılması

Özellikle çocuklara ve gençlere yönelik içeriklerin daha sıkı denetlenebileceği değerlendirmeleri yapılıyor.

ÇOK ÇOCUKLU AİLE MODELİ DESTEKLENECEK

10 yıllık yeni vizyon kapsamında devletin nüfus artışını teşvik edecek adımları artıracağı belirtildi.

Bu kapsamda:

• Gençlerin evliliğe teşvik edilmesi,
• Evliliğin kolaylaştırılması,
• Çok çocuklu aile yapısının desteklenmesi,
• Doğurganlık oranını artıracak uygulamaların yaygınlaştırılması hedefleniyor.

Genelgede ayrıca kırsal nüfus kaybının önlenmesi, şehirlerin aile ve çocuk odaklı dönüştürülmesi ve kuşaklar arası dayanışmanın güçlendirilmesi için yeni politikaların devreye alınacağı ifade edildi.

YENİ DÜZENLEMELERİN SİNYALİ

Cumhurbaşkanlığı genelgesinde mevcut hukuki düzenlemelerin aile ve nüfus yapısını koruma yaklaşımıyla yeniden gözden geçirileceği de belirtildi.

Bu durumun önümüzdeki süreçte:

• Sosyal medya,
• Yayıncılık,
• Eğitim içerikleri,
• Dijital platformlar

başta olmak üzere birçok alanda yeni düzenlemeleri beraberinde getirebileceği değerlendiriliyor.

15 MADDELİK YENİ DÖNEM BAŞLIYOR

Genelgede aile ve nüfus yapısının güçlendirilmesine yönelik 15 ayrı politika başlığı sıralanarak kapsamlı bir yol haritası ortaya kondu.

1. Aile ve nüfus yapısının korunması ve güçlendirilmesi hususundaki ülke önceliklerimiz ulusal politika belgeleri ile kurumların stratejik plan ve programlarına dâhil edilecek, bu öncelikler uluslararası belgelerin müzakere süreçlerinde ve uluslararası kuruluşların Türkiye ülke programlarının hazırlanması, kabulü ve uygulanmasında kamu kurum ve kuruluşlarınca esas alınacaktır.
2. Tüm kamusal politika, düzenleme, uygulama ile kamu kurumları tarafından yürütülen veya desteklenen araştırmalar aile kurumuna ve nüfus değişimine etkileri yönünden değerlendirmeye tabi tutulacak ve sonuçlar uygulama süreçlerine yansıtılacaktır.
3. Kamu kurum ve kuruluşları somut görev alanlarıyla ilgili faaliyetlerinde aileyi koruyucu ve nüfusu artırıcı yaklaşımları hareket edecek, uygulamaların buna göre yürütülecek; resmî belgelerinde, plan ve programlarında, hizmet içi eğitimlerinde aile ve nüfus politikasıyla uyumlu kavramsal çerçeve esas alınacak, bu çerçeveye ilişkin rehberlik Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından sağlanacaktır.
4. Aileyi ve nüfusu olumsuz etkileyen cinsiyetsizleştirme akımı, zararlı alışkanlık ve bağımlılıklar nesilleri her türlü menfi etki ve müdahaleye karşı koruyacak bütüncül bir politika çerçevesinde ele alınacaktır.
5. Evlilik müessesesinin toplumsal itibarı korunacak, evliliklerin sağlam temeller üzerine inşa edilmesi ve nitelikli bir biçimde sürdürülmesi, genç yetişkinlerin evliliğe teşvik edilmesi ve evliliği kolaylaştırılmasına yönelik mekanizmalar güçlendirilecektir.
6. Annelik ve babalık; çocuğun sağlıklı gelişimindeki belirleyici rolüyle toplumsal bir değer olarak kabul edilecek, çok çocuklu aile yapısı desteklenecek, çocuk sahibi olmayı özendiren ve kolaylaştıran uygulamalar hayata geçirilecektir.
7. Gençlerin donanımlı bireyler olarak yetiştirilmesine yönelik politikalar güçlendirilecek, yaşlı refahının sürdürülebilir sosyal güvenlik ve sosyal sistemleri ile başta aile merkezli olmak üzere çeşitlendirilmiş bakım ve destek modelleri geliştirilecek, kuşaklar arası dayanışma pekiştirilecektir.
8. Nüfusun dengeli dağılımını gözeten bütüncül bir çerçevede kırsal alandaki nüfus kaybının önlenmesi, kentlerde yoğunlaşan nüfusun kırsal alanlara geri dönüşünün özendirilmesi ve kentsel mekânların aile ve çocuk odaklı bir perspektifte dönüştürülmesi için bütüncül tedbirler hayata geçirilecektir.
9. Mevcut hukukî düzenlemeler aile ve nüfus yapısını koruma ve güçlendirme yaklaşımları gözden geçirilerek, belirlenen ihtiyaçlar doğrultusunda yeni hukukî düzenlemelere ilişkin çalışmalar yürütülecektir.
10. Aile ve nüfus yapısında meydana gelen değişimlerin düzenli olarak takip edilmesi ve incelenmesine yönelik ulusal, stratejik ve resmî istatistik üretilen araştırmalar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sorumluluğunda yürütülecek, güçlü aile ve nüfus hedefleri doğrultusunda lisansüstü programlar ve araştırma teşvikleri başta olmak üzere akademik altyapı geliştirilecektir.
11. Aile ve Nüfus On Yılı Vizyon Belgesinin etkin icrası için kurumsal yapılanma, yerel uygulama kapasitesi, iş birliği, teknik ve dijital altyapı güçlendirilecek, personelin meslekî yetkinliği geliştirilecektir.
12. Türkiye'nin bu konuya ilişkin uluslararası mecralarda üstlendiği öncü rol tahkim eden diplomasi faaliyetleri yürütülecek, ülkemiz ile benzer tutum sergileyen ülkelerle iş birlikleri geliştirilecektir.
13. Tüm kitle iletişim araçlarındaki zararlı unsurların tespiti, değerlendirilmesi ve önlenmesine yönelik dijital mecralar da dâhil olmak üzere ilgili mevzuat kapsamında gerekli tedbirler alınacak, aile dostu yayıncılık teşvik edilecek ve sorumlu medya kullanımı bilinci yaygınlaştırılacaktır.
14. Güçlü aile ve nüfus hedeflerine dair iletişim kampanyaları yürütülecek, bu konular örgün ve yaygın programlarda temel bir bileşen olarak ele alınacaktır.
15. Her yıl mayıs ayının son haftası "Millî Aile Haftası" olarak kutlanacak, kamu kurum ve kuruluşlarınca bu haftanın anlam ve önemine uygun etkinlikler düzenlenecektir.

2026-2035 dönemi boyunca yürütülecek çalışmalar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda sürdürülecek. Tüm kamu kurumları faaliyetlerini "Aile ve Nüfus On Yılı Vizyon Belgesi" doğrultusunda şekillendirecek.

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Aktaş genelge ile ilgili sosyal medya hesabından açıklama yaptı. Başkan Erdoğan'a teşekkürlerini sunarken genelgenin hayırlı ve uğurlu olmasını, bu yolda kararlılıkla devam edeceklerini söyledi.
Açıklamanın tamamı şu şekilde:

Aile ve Nüfus On Yılı Genelgemiz,

Cumhurbaşkanımız Sn.@ RTErdogan'ın imzasıyla Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Aile yapımızı koruyan, gençlerimizi destekleyen ve nüfus politikalarımızı uzun vadeli bir vizyonla ele alan güçlü bir yol haritası ortaya koyuyoruz. Güçlü aile, güçlü toplum hedefimize yön veren bu önemli adım için Sayın Cumhurbaşkanımıza milletimiz adına şükranlarımı sunuyorum. Aile ve Nüfus On Yılı'nda, büyük Türkiye ailemizin her bir ferdinin yanında olmaya kararlılıkla devam edeceğiz. Hayırlı, uğurlu olsun.

SONRAKİ HABER

CHP’li Hasbi Dede’nin 8 çelişkisi dosyada: