En çok hangi gıdalar israf ediliyor? Yüzde 84 atmam diyor ama liste başka

TÜİK'in yayınladığı veriler, tüketicilerin büyük çoğunluğunun gıda israfına karşı duyarlı olduğunu gösterdi. Buna rağmen özellikle kısa sürede bozulan ürünlerde kayıpların sürdüğü görülürken, alışveriş planlaması ve tüketilemeyen gıdaların değerlendirilmesi konusunda farklı alışkanlıklar öne çıktı. EN FAZLA İSRAF EDİLEN ÜRÜNLER MEYVE-SEBZE VE EKMEK Türkiye İstatistik Kurumu'nun araştırmasına göre, 2025 yılında evlerde en çok israf edilen gıda grubu yüzde 39,7 ile taze meyve ve sebzeler oldu. Bu ürünleri yüzde 32,5 oranıyla ekmek izledi. İsraf edilen diğer ürün grupları arasında yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünleri yer alırken, kuru bakliyatların payı yüzde 5,9 olarak belirlendi. Makarna ile et ve et ürünlerinde ise israf oranı yüzde 2,7 seviyesinde kaldı. GIDALAR EN ÇOK BOZULDUĞU İÇİN ÇÖPE GİDİYOR Araştırmada, gıda israfının temel nedeninin ürünlerin bozulması olduğu tespit edildi. Katılımcıların yüzde 74,4'ü gıdaları bu nedenle tüketemediğini ifade etti. Bunun yanı sıra tüketicilerin yüzde 12,1'i son kullanma tarihinin geçmesi nedeniyle ürünleri attığını belirtirken, yüzde 6,3'ü ise ihtiyaçtan fazla alışveriş yapılması veya gereğinden fazla yemek hazırlanmasının israfa yol açtığını bildirdi. HANELERİN BÜYÜK BÖLÜMÜ ÇÖPE GIDA ATMADIĞINI SÖYLÜYOR Verilere göre hane halklarının yüzde 84'ü gıda ürünlerini hiçbir zaman çöpe atmadığını beyan etti. Gıdaları nadiren çöpe attığını belirtenlerin oranı yüzde 12,7 olurken, sık sık gıda attığını söyleyenlerin oranı yalnızca yüzde 0,3 olarak kaydedildi. ALIŞVERİŞ LİSTESİ HAZIRLAYANLARIN ORANI YÜKSEK Tüketicilerin alışveriş davranışları incelendiğinde, yüzde 54,4'ünün markete gitmeden önce alışveriş listesi hazırladığı görüldü. Fiyat araştırması yaparak alışveriş yapanların oranı yüzde 14,9 olurken, plansız alışveriş yaptığını belirtenlerin oranı yüzde 14,4 seviyesinde gerçekleşti. Gelir düzeylerine göre yapılan değerlendirmede ise düşük gelir grubundaki hanelerin alışveriş listesi hazırlama alışkanlığının daha yaygın olduğu görüldü. Bu grupta oran yüzde 57,3 olarak hesaplanırken, en yüksek gelir grubunda yüzde 49,9'da kaldı. TÜKETİLEMEYEN GIDALAR HAYVANLAR İÇİN DEĞERLENDİRİLİYOR Gıda israfını azaltmak amacıyla tercih edilen yöntemler arasında tüketilemeyen yiyeceklerin hayvanlara verilmesi ilk sıralarda yer aldı. Bu uygulamayı tercih edenlerin oranı 2024 yılında yüzde 27,3 iken, 2025 yılında yüzde 28,7'ye yükseldi. Gelir düzeyi en düşük hanelerde bu yöntemi kullananların oranı yüzde 35,9 olarak ölçülürken, en yüksek gelir grubunda oran yüzde 27,8 olarak kaydedildi. VATANDAŞLAR İSRAFI ÖNLEMEK İÇİN ÇABA GÖSTERİYOR Araştırma sonuçları, tüketicilerin büyük bölümünün gıda israfını azaltma konusunda bilinçli davrandığını ortaya koydu. Katılımcıların yüzde 83,6'sı, gıda kayıplarını önlemek adına bireysel olarak gerekli çabayı gösterdiğini ifade etti. (AA, Takvim foto arşiv)