Kısa video platformlarının gençler ve çocuklar üzerindeki etkileri giderek daha fazla tartışılıyor. Klinik Psikolog Dr. Süreyya Kitapçıoğlu, bu içeriklerin yoğun uyaran nedeniyle bireylerin gündelik işlere odaklanmasını zorlaştırdığını belirterek, dijital kullanımda süreden çok amacın önemli olduğuna dikkat çekti.
KISA VİDEOLAR DİKKAT VE DÜRTÜ KONTROLÜNÜ ETKİLİYOR
Sosyal medya platformlarında giderek yaygınlaşan kısa video izleme alışkanlığı, uzmanlara göre dikkat eksikliği ve kontrol sorunlarını artırabiliyor. Çin'de bir üniversite tarafından yürütülen EEG araştırmasında, kısa video bağımlılığı eğilimi yüksek bireylerin beynindeki "yönetici kontrol" işlevlerinden sorumlu prefrontal bölgede belirgin değişimler tespit edildi.
Araştırmada, bu kişilerin dikkatlerini toplamakta daha fazla zorlandığı ve dürtülerini kontrol etme becerilerinde zayıflama görüldüğü ifade edildi.
"SİSTEM KUMAR MANTIĞIYLA ÇALIŞIYOR"
Yeşilay Danışma Kurulu Üyesi Klinik Psikolog Dr. Süreyya Kitapçıoğlu, kısa video platformlarının kullanıcıyı ekranda tutmak için ödül mekanizmasına dayalı bir sistem kullandığını söyledi.
Kitapçıoğlu'na göre kullanıcı karşısına çıkan içeriklerin ne olacağını tam olarak bilemediği için sürekli yeni videolar izleme isteği duyuyor. Bazen ilgi çekici, bazen de tamamen farklı içeriklerin sunulması beynin ödül sistemini harekete geçiriyor ve kişiyi sürekli yeni bir içerik beklentisine sokuyor.
Uzmanlar, bu döngünün kumar oynarken oluşan psikolojik süreçlere benzediğini ve kişilerin zamanın nasıl geçtiğini fark etmeden saatlerini ekran başında geçirebildiğini belirtiyor.
ÇOCUKLAR VE GENÇLERDE DİKKAT SORUNLARI ARTIYOR
Dr. Kitapçıoğlu, özellikle çocuklar ve gençlerde dikkat problemlerinin daha görünür hale geldiğini ifade etti. Yoğun görsel ve işitsel uyaranlara alışan çocukların, ders çalışma gibi daha sakin faaliyetlerde kısa sürede sıkılabildiğini söyledi.
Kısa videolar sırasında beynin aynı anda çok sayıda uyaran aldığına dikkat çeken Kitapçıoğlu, matematik çalışmak veya kitap okumak gibi tek odak gerektiren aktivitelerin çocuklara daha zor geldiğini vurguladı.