UNESCO Dünya Miras Geçici Listesi'nde yer alan antik kentte yürütülen çalışmalar, Roma eğlence kültürünün Anadolu'daki yansımalarına dair dikkat çekici detaylar sundu. Kazı ekibi, Perge stadyumunun zaman içinde klasik spor alanından çıkarılarak gladyatör mücadeleleri ve ölüm cezalarının gerçekleştirildiği bir arenaya dönüştürüldüğünü düşünüyor.
ROMA DÖNEMİNDE STADYUMDAN ARENAYA DÖNÜŞÜM
"Geleceğe Miras" projesi kapsamında sürdürülen kazılarda, milattan sonra 1. yüzyılda inşa edilen stadyumun kuzey bölümünün daha sonraki dönemlerde duvarlarla çevrilerek farklı bir kullanım amacına uygun hale getirildiği ortaya çıktı.
Perge Kazı Başkan Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Aytaç Dönmez, özellikle 2018-2025 yılları arasında yapılan incelemelerde yapının Roma kültürünü yansıtan önemli değişiklikler geçirdiğinin anlaşıldığını belirtti. Araştırmalarda bulunan bazı taş kaidelerin, infaz sahnelerinde kullanılan platformlara ait olduğu değerlendiriliyor.
"GİYOTİN KAPI" SİSTEMİYLE VAHŞİ HAYVANLAR ARENAYA SALINIYORDU
Kazılarda dikkat çeken en önemli bulgulardan biri ise özel bir hayvan salım mekanizması oldu. Uzmanlara göre vahşi hayvanlar kafesler içinde arenaya getiriliyor, ardından giyotin mantığıyla çalışan kapılar açılarak seyircilerin önüne aniden bırakılıyordu.
Araştırmacılar, bu sistemin Roma'daki Kolezyum uygulamalarından farklı bir yöntem taşıdığı görüşünde. Kolezyum'da hayvanlar yer altından dikey mekanizmalarla çıkarılırken, Perge'de yatay şekilde açılan kapılar sayesinde ani ve dramatik bir sahne oluşturulduğu ifade ediliyor.
İNFAZ SAHNELERİNİ GÖSTEREN TASVİRLER BULUNDU
Kazılarda yalnızca mimari kalıntılar değil, dönemin gösteri kültürünü anlatan görsel materyaller de gün yüzüne çıkarıldı. Bulunan seramik kapakların üzerinde, mahkumların vahşi hayvanlara atıldığı infaz sahnelerini tasvir eden figürlerin yer aldığı belirtildi.
Uzmanlar, bu görsellerin elde edilen arkeolojik bulgularla örtüştüğünü ve stadyumun arenaya dönüştürüldüğü tezini güçlendirdiğini ifade ediyor.
ARABA YARIŞLARINA DAİR İZLER ARAŞTIRILIYOR
Kazı ekibi, stadyumun koşu pistinde yürütülen çalışmalarda da dikkat çekici verilere ulaştı. Pistin ortasında yer alan yapı bloğunun, Roma döneminde kısa mesafeli araba yarışları için kullanılmış olabileceği düşünülüyor.
Araştırmacılar, Perge'de yalnızca gladyatör dövüşleri ve hayvanlı gösterilerin değil, Roma dünyasının popüler eğlencelerinden biri olan araba yarışlarının da düzenlenmiş olabileceği ihtimali üzerinde duruyor.